Dudakların Evrimi
Dudaklarımızın renginin neden kırmızı tonlarında olduğunu önceden hiç düşündünüz mü? Eminim bu sorunun cevabını pek çok kişi biliyordur fakat gene de açıklamakta fayda var. Tüm vücudumuz sinirler ve damarlar ile çevrelenmiştir. Dudaklarımız da bu sinir uçlarından en çok etkisini alan organlarımızdan biridir. Ayrıca bu sinir uçları vücudumuzun dışına oldukça yakın bir yerde bulunmaktadır.
Üst ve alt dudakları çevreleyen ana sinir kolları bulunmaktadır. Bunların isimleri maxillary ve mandibular sinirleridir. Maxillary üst dudağımızı çevrelerken mandibular alt dudağımızı çevrelemektedir. Ayrıca mandibular sinir kolu tarafından alınan bilgiler önce dudağımıza ulaşır oradan da beyine gider.
Peki, dudaklarımızı çevreleyen sinirlerin yüzeye yakın olmasındaki etkenlerden bir diğeri sizce ne olabilir? Belki şaşırtıcı gelecek fakat cinsel ilişkide hazzı artırmak için bu gereklidir. Hatta bu yüzden dudaklarımızı kaplayan deri de vücudumuzun diğer bölgelerindeki derilere göre 3-4 kat daha incedir. İnsan evriminde, cinsel seçilimin önemi yadsınamaz büyüklüktedir. Tıpkı diğer canlılarda olduğu gibi insanda da kendi türünü devam ettirme isteği içgüdüsel olarak bulunmaktadır. Böylece cinsel seçilim kapsamında dudakların önemi de anlaşılmaktadır.
Dudak derisinin ince olmasının ve sinir uçlarının yüzeye daha yakın olmasının tek sebebi cinsel seçilim değildir. Bunun dışında insanın kendini koruma mekanizmalarından biri de dudaklarda çalışmaktadır. Yani, bir yiyecek yerken veya içecek içerken onun sıcak veya soğuk olduğunu ilk olarak dudaklar sayesinde algılarız. Bu sayede, ağzımızın içini sıcaklık etkilerine karşı korumuş oluruz.
Yukarıda açıkladığım tüm nedenlerden dolayı dudaklarımızın rengi pembe ile kırmızı tonları arasında değişiklik göstermektedir.
Dudağın Anatomisi
Günümüzde insanların tamamında benzer bir anatomiye sahip olan dudakların evrimi bundan çok eskiye dayanmaktadır. Yaklaşık 500 milyon yıl öncesinden beri yaşayan canlıların birçoğunda dudak yapısı benzer şekildedir. Yani temelde daire veya eliptik bir açıklık şeklindedir.
İnsanlarda alt dudak, genel dudak profilini gösterse de üst dudakta bulunan çukurluk bölge üst dudağın "M" şeklinde gözükmesine neden olmaktadır. Bu çukur bölge, Filtrum (Philtrum) olarak bilinmektedir. Filtrum'un burnumuz ile dudağımız arasında bulunarak yaptığı baskının sonucunda üst dudağımız "M" şeklinde gözükür.
Çoğu memeli canlıda bulunan "rhinarium" isimli nemli bölgeyi içinde barındıran Filtrum'un amacı, burna girecek olan havanın nemlendirilmesidir. Eskiden, modern insanların atalarında ve bazı kuzenlerinde Filtrum aktif bir şekilde çalışmıştır. Aşağıdaki görselde Rhinarium nerede bulunduğunu ve Filtrum'un tam olarak nasıl gözüktüğünü görebilirsiniz.
Referanslar
- Wikipedia - Philtrum
- IFL Science - Why Do We Have A Little Groove Under Our Nose?
- Wikipedi - Rhinarium
- BBC - Anatomical clues to human evolution from fish
Posted from my blog with SteemPress : http://kagantrky.timeets.xyz/2018/08/04/dudaklarin-evrimi-ve-filtrum/