آزار پذیری در بین کودکان کم و بیش دیده میشود و به عبارت دیگر واقعیتی از زندگی است.
زورگویی از سوی یک کودک به کودک دیگر میتواند، در مهد کودک، پیش دبستانی، در زمین بازی یا داخل پارک اتفاق بیفتد.
Image source: hemophiliafed.org
کودکی که مورد هدف قرار میگیرد، معمولا کوچک، ضعیف، یا خجالتی است و در مواجهه با کودک قلدر به صورت فیزیکی (مانند مشت زدن، هول دادن، لگد پراکنی،یقه گیری)، به شکل گفتاری(به صورت سرزنش، تحقیر، تمسخر، تهدید، یا اظهار تنفر)، و یا آزار اجتماعی (مثل بیرون کردن از زمین بازی) مورد تهاجم قرار می گیرد.
وقتی کودکان این رفتارهای نابهنجار را برای خود یا سایر کودکان تجربه کرده باشند، اغلب برای رفتن به مهد، مدرسه، یا پیش دبستانی ترس و دلهره دارند و در اینگونه محیطها دچار مشکل توجه می شوند و خود را بی تفاوت نشان میدهند و ممکن است برای رفتن به محیطی خارج از خانه، سردرد یا دل درد را بهانه کنند.
سعی کنید به کودکتان بقبولانید که در آزار رسانی از سوی دیگران او مقصر نیست. با او صحبت کنید و راههایی را به او بیاموزید تا بتواند از خود در مقابل رفتارهای سلطهجویانهی دیگران محافظت کند. چند روش که می تواند مورد استفاده قرار بگیرد عبارتند از:
کودک را آموزش دهید تا مستقیم در چشم کودک مهاجم نگاه کند، راست و مستقیم به ایستد و آرام بماند. بعد در حالی که از کودک مهاجم دور می شود با لحنی محکم به او بگوید که از کارش خوشش نیامده و از این که این گونه با رفتار کرده است، ناراحت است.
بهتر است که این روشها را با کودکتان در منزل تمرین کنید، به صورتی که گویا هم اکنون در شرایط واقعی با کودک مهاجم قرار دارد .همچنین به کودک باید آموزش دهید که در چنین وضعیتی می تواند مشکل را به یک فرد بزرگسال اطلاع دهد. همچنین میتواند این مسئله را با سرپرست مدرسه یا والدین کودک در میان بگذارد و از آنها بخواهد تا مانع این برخوردها شوند.
نقطهی مقابل وقتی است که کودک شما مرتکب چنین رفتاری باشد و سایر بچهها را مورد آزار قرار دهد، در این حالت چه باید کرد؟
باید هرچه زودتر مرحله به مرحله رفتار او را تغییر دهید و تا دیر نشده جلوی بیبندوباریاش را بگیرید. با اذیت و آزار دیگران به وسیله او باید به طور جدی برخورد کنید. زمان تغییر رفتار او همین امروز است اگر حالا جلوی او را نگیرید، فردا خیلی دیر میشود.
برای برخورد با چنین کودکی باید رفتارهای پرخاشگرانهی او محدود شوند باید مطمئن شوید که کودک متوجه شده است که آزار و اذیت دیگران مورد قبول هیچ کس نیست.
مهمتر از همه اینکه خودتان برای او باید یک نمونهی خوب باشید.
به او نشان دهید که آنچه را که میخواهد، اگر مشروع باشد، میتواند بدون توسل به زور یا تهدید دیگران به دست آورد.
از تنبیههای بدنی کودک خودداری کنید. در بسیاری از موارد تنها لغو بعضی از امتیازاتی که تا حالا داشته است، میتواند ، اثرعالی داشته باشد.
باید مطمئن شوید که کودکتان متوجه علت برخورد و رفتار شما شده است. در صورتی که با این روش موفق نشدید، از معلم کودک، یک مشاور، یا متخصص اطفال کمک بگیرید.