Kısa Bio
George Orwell, asıl adı ile Eric Arthur Blair, 20. yüzyıl İngiliz edebiyatının önde gelen edebiyatçılarındandır. Asıl adı Eric Arthur Blair olan yazar 25 Haziran 1903 yılında Hindistan da doğmuştur. İlk olarak İngiletere’ye yerleşti. Burada daha 11 yaşında iken yerel bir gazetede yazısı yayınlandı. Daha sonra Hindistan’a dönmüş ve burada İmparatorluk Polis teşkilatına girmiş, 15 yıl görev yaptıktan sonra hayatının gerçek amacının yazarlık olduğuna karar verip ayrılmıştır. İlk kitabını 1933 yılında “Paris ve Londra’da Beş Parasız (Down and Out in Paris and London)” adı ile yayınlamıştır.
Kendini 1920’lerde’ anarşist, 1930larda ise sosyalist olarak gören yazarın kitaplarında genel olarak toplumlara ve dünya düzenlerine karşı bir başkaldırış, bir eleştiri, bir protesto söz konusudur. İngiliz gizli servisi, totaliter tehlikenin kapitalizmle geldiğini örtbas etmek için George Orwell’i desteklediğini iddia edenler dahi olmuştur.
1936 yılının sonlarına geldiğinde İspanya’ya seyahat ederek Franco’ya karşı savaşmaya gitmiştir. Cephede savaşırken bir keskin nişancı tarafından boğazından vurulmuşsa da ölümden dönmüştür. İspanya’daki savaş ile ilgili anılarında şunlar geçer: “Ne var ki hastalıklı bünyem ve nispeten az sayılabilecek askeri tecrübem hesaba katıldığında, savaşmak hususunda pek bir kuşkuluydum.”
Ama onun asıl ünü 1945 yılında yayınladığı “Hayvan Çiftliği (Animal Farm)” adlı kitabıdır. Hayvan çiftliği kitabı yayınlandıktan sonra büyük bir hayran kitlesine kavuşan yazar bundan 4 sene sonrada “1984” adlı romanı ile de insanlık üzerinde derin etkiler bırakmıştır. Bundan bir sene sonra 1950 yılında vefat etmiştir.
Hayvan Çiftliği
İngiltere de bir çiftlikte geçen bu hikaye de çiftlik sahibi Bay Jones, Yaşlı Domuz Koca Reis tarafından alt edilişi ve sonrasında yaşananları anlatmaktadır. İlk olarak Koca Reis gizlice hayvanları toplayarak Bay Jones’e karşı örgütler, onlara artık köle gibi yaşamamaları gerektiği fikrini empoze eder. Sonrasında öldürülse de hayvanların arasında direniş fikri yer etmiştir. Bir gün isyan başlar ve Bay Jones çiftlikten gönderilir. Başa çiftliğin en zekisi olan domuzlar geçer ve hayvanlar arasında 7 Kural belirlenir şöyle ki:
- İki ayak üzerinde yürüyen herkesi düşmanın bileceksin
- Dört ayak üstünde yürüyen ya da kanatları olan herkesi dostun bileceksin
- Hiç bir hayvan giysi giymeyecek
- Yatakta yatmayacak
- İçki içmeyecek
- Hiçbir hayvan bir diğerini öldürmeyecek
- Bütün hayvanlar eşittir.
Çiftliği iki domuz idare etmektedir: Napoleon ve Snowball. Fakat ikisi de tek adam olmak isterler yani çıkarlar çatışmaktadır. Bir gün Snowball, çiftlik için elektrik üretilmesi gerektiğini ve bunun içinde yel değirmeni yapılması gerektiğini söylediğinde Napoleon, karşı çıkar diğer hayvanları örgütler ve Snowball’u çiftliğin dışına sürer. Çiftlikte çkan her huzursuzluğun sebebini de Snowball’a bağlar ve diğer hayvanları kandırır. Devrimi başlatan yiyeceğin arttırılması ve çalışma saatlerin düşmesinden hızla uzaklaşılmaktadır. Domuzlar tarafından uygulanmayan kurallar sürekli domuzların lehine değiştirilmektedir. Domuzlar yatakta yatarlar ve diğer hayvanlar kurallara baktığında ise “Beyaz çarşaf ile yatakta yatmak yasaktır.” yazmaktadır. Diğer hayvanlar ise kuralların kendilerinin anımsadığı gibi olmadığını düşünerek işlerine devam etmektedir. Hayvanlar baştaki domuzları ulvileştirmeye başlamışlardır artık.
Birgün çiftliğe baskın olur ve bazı hayvanlar öldürülür ve yaralanır. Kış aylarında yemek stokları tükenen Çiftliğe yeni kurallar getirilir. Domuzlar artık çalışmayacak sadece yönetime bakacaklar ve diğer hayvanlar Pazar günleri dahi çalışacaklardır. Çalışmayan hayvanların azıklarının yarıya indirileceği kuralı uygulanmaktadır. Daha sonralarda arpalar sadece domuzlara tahsis edilmiş, domuzlar içki içmeye başlamış. Gel zaman git zaman kuralların yazılı olduğu tabela da artık tek kural yazmaktadır:
"Bütün hayvanlar eşittir, fakat domuzlar daha fazla eşittir.”
Yorum
Hayvan çiftliği kitabı, 2. Dünya savaşı sonrası Dünya düzenlerini bir masala sığdırmayı başarmış bir romandır. Napoleon’a bakacak olursak Stalin’in baskıcı rejimini görmemiz hiç de zor olmayacaktır. Ayrıca kitapta tüm ezilenlerin güç elde edinceye kadar diğer ezilenlerin tarafını tuttuğu da gayet güzel bir şekilde açıklanmıştır. Snowball ise Troçki’yi temsil etmektedir. Sosyalizm her ne kadar gayet insancıl vaatlerde bulunuyorsa da, Stalin'inki gibi bir sosyalist dikta rejiminin ne gibi sonuçlara çıkabileceğini sahada görmüş insanlardan birisidir Orwell. Ve bu durumu da kitaplarına yansıtmıştır.