
source
Saleum keu rakan rakan stemian deungon lafai Assalamualaikum warahmatullahi wabarakatuh
Nibak beungoeh nyang ceurah nyoe ulon neuk peujeulah saboh peukara nyang cukop kayem ta teumeung lam udep siuroe uroe, glak teuh bacut man bak tatumuleh ngon basa droe teuh, seubab meunurot guree ulon tuan peugah basa aceh nyoe na keuh saboh basa nyang paleng jai su vocal (vowel sound) di donya, meunurot geknyan na jeuneh su vocal leubeh kureung 33 boh, uleh seubab nyan keuh hek tatumuleh ngon basa Aceh.
Seubagoe bukti Ulon tuan na tom lon tuleh hikayat basa aceh keu aneuk muda gampong, tatuleh "keumeung boh raja : o geubaca lagee bak tulesan bakso"(mau mengangkat sebagai raja) wate dibaca ka "keumeung boh raja : o geubaca lagee bak tulisan odol" (bengkak buah/kelamin raja).
Seubeutoi jih kon peukara basa nyang lon neuk peutrang bak gata gata mamandum, nyang lon neuk peugah na keuh saboh hukom nyang ka seureng tapubuet le geutanyoe nyakni hukom **saboh pisang koh dua**. Atra lagenyan jai that meuteumeung watee na musibah bak jalan raya lagee umpama ureung mupok honda atawa moto, nyan cara dame (damai) jih deungon saboh pisang koh dua.
Puetra teuma saboh pisang koh dua nyan, na keuh hukom nyan jiteubiet seubab mandua boh pihak geukira musibah, ureung pupoek pih hana geusaja lom ureung keunong poek pih hana salah, cok jalan teungoh jih maseng maseng honda peugot keudroe, meunyo na luka luka kakeuh luka nyan maseng maseng pu ubat keudroe.
Teutapi kiban meunyo na salah sidroe nyang salah, seubagoe contoh bak taduek duek ikeu rumoh ka digrop honda u ateuh ulee teuh, puekeuh patot saboh pisang koh dua? Seubab geutanyoe hana salah, sang hana ade (adil) meunyo meunan. Maseng maseng peu ubat keudroe, maseng masing peugot keudroe pue nyang reuloh.
Meunyo meunan hukom, bak taduek duek dipupoek le gop nyan pisang geutanyoe nyang di koh dua, ijih hana pisang ih, teutapi pisang icong bak geuntanyle ikoh dua tabagi ngon jih, rugoe geutanyoe seubab hana salah teuh ka maseng maseng peuget keudroe.
SABOH PISANG KOH DUA NYAN NAKEUH MANGAT ADE (ADIL) NGON SABAN SABAN HANA RUGOE, MEUNYO IJAK PUPOEK TANYOE LAM KAMA HANJEUT SABOH PISANG KOH DUA SEUBAB NYAN PISANG GEUTANYOE NYANG JIKOH