Bitcoin ve Ethereum gibi dijital paraların temelinde bulunan Blockchain (blok zincir) teknolojisi sadece finans sektörüyle sınırlı değil. Sistem sağlıktan eğitime, sanattan bilime kadar hayatın hemen her alanına yön verecek özelliklere sahip.
Dijital teknolojiler sadece eğlence ve haberleşmeyi değil reel ekonominin de hemen her alanını yeniden tasarlıyor. Değişim esnasında büyük yankılar yaratan alanların başında ise finans sektörü geliyor. Özellikle Bitcoin ve Ethereum gibi dijital para birimleriyle geleneksel yatırım dünyasını altüst eden teknolojiler yatırımcılar arasında da şaşkınlık yarattı.
Habertürk'ten Mahmut Sancak'ın haberine göre dolar karşısında bir yıl içerisinde yüzde 650-700 seviyesinde değer kazanan Bitcoin küresel milyonerler grubuna yeni üyeler katarken, yatırım dünyasının da gözdesi haline geldi.
Diğer yandan Fintek adı verilen ve uygulama üzerinden bankacılık hizmeti veren yeni nesil finans kuruluşları ise sektörün çalışma prensiplerini temellerinden sarstı.
FİNTEKLER YAYILIYOR
Şube ve danışman yapılarını ortadan kaldıran sistem müşterilerin sosyal medya ortamındaki bilgilerinden de faydalanarak kişiye özel servisler sunmaya başladı. Ancak kısaca blok zincir (Blokchain) olarak bilinen bu teknolojiler ne Bitcoin ne de fintek kuruluşlarıyla sınırlı.
Temelinde algoritma adı verilen akıllı yazılımların bulunduğu blok zinciri temel olarak güvenli bir aracıya ihtiyaç duyulan tüm hizmetlerde kullanmak mümkün.
Merkezi bir otoriteye de ihtiyaç duymayacağı için çok şeffaf olması beklenen bu yapıların dış saldırılara karşı da çok güvenli olduğu belirtiliyor. Bitcoin’in dijital ödeme sistemi olarak kullanılması “Bitcoin 1.0” olarak tanımlanıyor.
Blok-Zincir teknolojisinin tahvil, bono veya kredi gibi temel finansal işlemleri devralması ise Bitcoin 2.0 olacak. Bitcoin 3.0 ise gelecekte sağlıktan eğitime, sanattan bilime kadar hayatın hemen her alanına yayılmasıyla gündeme gelecek.
WALL STREET DEVLERİ DE KARARSIZ KALDI
Blockchain teknolojisini dünyaya tanıtan dijital para birimi Bitcoin finans dünyasını birbirine düşürdü. Wall Street’in önde gelen finans kuruluşlarından JP Morgan’ın CEO’su James Dimon hemen her fırsatta Bitcoin’i tarihin gördüğü en büyük sahtekârlık olarak nitelese de kendi bankası da bu ürünü temel alan bir dizi varlıkların alım satımını yaptı.
Sektörün diğer devlerinden Goldman Sachs ise Bitcoin ve diğer dijital paraların alım satımında müşterilerden gelen taleplere nasıl destek vereceği konusunda araştırmalara başladığını duyurdu. Morgan Stanley CEO’su James Gorman ise Bitcoin’in geçici bir heves olmadığını belirterek, “Yatırım yapan birçok kişiyle konuştum. Fazla miktarda spekülatif ama özü itibarıyla kötü bir şey değil. Blockchain teknolojisinin doğal bir sonucu” dedi.
MERKEZ BANKASI BLOK ZİNCİRİ YAKIN TAKİBE ALDI
Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası (TCMB) da Blockchain teknolojisini takibe alarak sayısal teknolojileri ve yansımalarını daha yakından tanımak için bir çalışma grubu oluşturduğunu duyurdu.
Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası sayısal teknolojiler ve sanal paralar ile ilgili Merkez Bankası Ödeme Sistemleri Genel Müdürü Mustafa Okay konuyla ilgili açıklamalarda bulunarak dijital paraların yükselişine işaret etti.
Oktay, “Bugün Blokchain sistemini tartışır olduk. Bu teknolojilerle çok kısa sürede hem bankalar hem merkez bankaları çalışır olacak. Bu yapılara bankaların da kayıtsız kalması mümkün değil” sözlerine yer verdi. Çalışma gruplarının, belli aralıklarla toplanıp sanal para ile ilgili konuları değerlendireceği belirtildi.
BLOCKCHAIN (BLOK ZİNCİR) SİSTEMİ GÜVENLİK ÖZELLİKLERİYLE ÖNE ÇIKIYOR
Blockchain (blok zincir) herkese açık, şeffaf, merkezi bir yapıya sahip olmayan, zaman damgası bulunan küresel bir veritabanıdır. Sadece finans değil merkezi otorite olmaksızın, güvenilir bir aracıya ihtiyaç duyulan tüm hizmetlerde kullanılabilir.
Blok zincir yapısı tek bir bilgisayara bağlı olmadığı ve uç bilgisayarlarda, birbirinden bağımsız olarak saklandığından sorunlara karşı dirençlidir.
Her blok, kendinden bir önceki blokun özetini içerir. Bu sayede bloklar birbirine bağlanarak bir zincir oluşturur. Mevcut blokun özet bir değeri üzerinde bulunur.
Herhangi bir bloku değiştirmek isteyen kötü niyetli bir ucun, ileriye doğru tüm blokları değiştirmesi gerekecektir. Ancak her bir blokun oluşturulması için iş ispatı istendiğinden, blokları değiştirmeye kalkanın ileriye doğru tüm bloklar için de iş ispatı yapması gerekir. Böyle bir adım devasa işlem gücü gerektireceğinden gerçekleştirilmesi çok mümkün görünmüyor.