Bitcoin Nedir? Yazı Serisi - 4
Giriş
Steemit'te ve Türkiye'de Bitcoin ile ilgili yazılar ve değerlendirmelerin giderek arttığı bir dönemdeyiz. Bu fiyatın yukarı yönlü hareketi ile yeni bir büyüme sürecine giren ve etki alanını bir aşama daha büyüten Bitcoin'in doğal bir sonucu. Bu bilinirlik ve kullanılırlığın artması ile gelen pozitif bir geri besleme. Benzetmek gerekirse Facebook hesabımı açtığımda sene 2007'ydi ve üniversitedeki tüm arkadaşlarımla hemen hemen aynı hafta Facebook'a üye olmuştum. Her gün yeni bir arkadaşlık isteği eposta kutusuna düşünce dayanamamıştım. Yani yeni teknolojilerin belirli bir sınıra ulaşana kadarki büyüme hızı ile bu sınırı aştıktan sonraki büyüme hızı çok daha farklı (üstel/exponential) olabiliyor.
Yazı serisine bir süreliğine ara vermemin nedeni işlerimin yoğunluğu olsa da fiyatın zirve tazelediği bu dönemde Bitcoin ile ilgili yazı yazmamak olmaz. Neticede Bitcoin üstel/exponential büyüme süreçlerinden birini yaşıyor.
Şu an 13 Ekim 13:18 Türkiye saati ile Bitfinex'teki Bitcoin fiyatı 5705,1 $
Türkiye'de ise işlem gören en büyük iki borsa olan BTCTurk ve Paribu'da fiyat 21.200 TL seviyesinde.
Yazı Serisi
Eğer konuya biraz yabancıysanız; Bitcoin'in yapısı, ne olduğu, nasıl kullanıldığı ve sert fiyat hareketleri ile ilgili genel açıklamalar içeren diğer yazılarla başlamanızı tavsiye ederim. Bu yazının konusu Bitcoin'in üretim miktarı ve sınırlaması kaynaklı deflasyon problemine ilişkindir.
Bitcoin Nedir? Yazı Serisi - 1 (Teknoloji ve Temel Kavramlar)
Bitcoin Nedir? Yazı Serisi - 2 (Bitcoin nasıl çalışır? Bitcoin güvenli midir?)
Bitcoin Nedir? Yazı Serisi - 3 (Bitcoin neden çok hızlı yükselip çok hızlı düşüyor? Bitcoin balon ya da saadet zinciri midir?)
Bitcoin Ekonomiye Tamamen Hakim Olur mu? (Dünyadaki tek para olur mu?)
Bitcoin piyasasına girerken en çok dikkat çeken konulardan biri Bitcoin'in piyasaya sürülme miktarının zamana bağlı grafiğidir. Bu grafik zaman geçtikçe piyasaya sürülen Bitcoin miktarının azalmasına dair DEĞİŞTİRİLEMEZ bir algoritmaya sahiptir. Değiştirilemez kelimesinin altını çizmek lazım. Piyasaya yabancı insanlar dijital bir değerin kopyalanabileceğini ve sınırsız üretilebileceği yanılgısına sahip olabilirler. Bitcoin üretim planı dışında üretilemez, kopyalanamaz, sahtesi basılamaz. Sistemin sahibi diyebileceğiniz bunu değiştirebilecek bir otoritesi de yoktur.
Bu algoritmaya göre şu anki Bitcoin enflasyonu yani bir yılda piyasaya yeni sürülen Bitcoin'lerin piyasadaki toplam Bitcoin miktarına oranı %4,03'tür. Bu oran blok ödülünün yarılanmasından sonra (2,5 yıl kadar sonra) %2 seviyesine inecek, sonraki yarılanma sonrasında ise (6,5 yıl sonra) %1 seviyesine inecektir. (merak edenler için şu an günlük üretim yaklaşık 1800 BTC'dir. 5700 dolardan karşılığı 10,26 milyon dolardır.)
İşte bu noktada iktisatçıların sert eleştirileri başlar. Dünyanın ekonomik büyümesinin altında bir üretim miktarına sahip bir değer evrensel para birimi olamaz! Dünya %2 ekonomik büyüme gerçekleştirirken Bitcoin %1 enflasyona sahip olursa üretilen mallar piyasadaki paradan daha fazla olur ve malların fiyatının giderek ucuzlaması gerekir. Eğer elinizdeki para gittikçe daha çok şey almanıza imkan tanıyorsa daha az harcamaya başlarsınız, bu az harcama da ekonomide daralma ile birlikte krizi getirir.
Doğru. Klasik iktisata aykırı bir durum var burada. Ancak bu Bitcoin'i ekonomide konumlandırdığımız alanla ilgili bir hata. Benim şahsi kanaatim Bitcoin'in dünyadaki tek geçerli para olmayacağı yönünde en başta. Ama dünyadaki rezerv para olarak Merkez Bankası kasalarında tutulan ve üretimi ekonomiyi besleyemeyecek ölçüde sınırlı olan Altın'ın yerine konumlandırdığınızda durum çok daha mantıklı bir hal almaya başlıyor. Altına göre teknolojik avantajlarından hızlı nakledilebilir ve rahat muhafaza edilebilir olması gibi detaylardan bahsetmedim bile. Dünya'da bulunan Altın piyasasının şu anki büyüklüğü tahmini olarak 8 Trilyon $. Pazar büyüklüğü bu sabah 94 Milyar $'a ulaşan Bitcoin ise bu piyasanın %1,2'si seviyesinde. Bu ulaşacağı hedefin henüz ne kadar uzağında olduğunun bir başka göstergesi.
Tabi Bitcoin'in, para olarak kullanımı 5000 yıllık bir inancın sonucu olan Altın'ın yerini alması 3-4 sene içinde gerçekleşebilecek bir durum gibi görünmüyor. Ancak 200 yıllık şirketleri satın alabilecek firmaların 10 senede kurulabildiği internet/mobil teknoloji hakimiyetindeki bir dönemde 10 yıl 1000 yılın değişimini içinde barındırabilir. Bunu unutmamakta fayda var.
Sıradaki Yazının Konusu:
Bitcoin kara para aklama aracı mıdır? Uyuşturucu parası mıdır? Yasaklanabilir mi?
Kaynaklar:
https://bitcoinwisdom.com/markets/bitfinex/btcusd
http://www.bitcoinnotbombs.com/bitcoin-mining-101/
http://www.bitcoinblockhalf.com/
https://www.paribu.com/
https://www.btcturk.com/
Görseller:
