Öncelikli olarak, itibâri paranın ne olduğuna bir göz atalım.
İtibari para, hükümet kararına dayalı çıkartılan, altın, gümüş vs. karşılığı olmayan, altında imzası olan yere ve düzenlediği kağıdın taklit edilemeyeceğine güven üzerine kurulmuş, mal ve hizmet alışverişi için kullanılan banka kağıdı veya kâğıt para demektir. Günümüzde dolaşımda olan paralar bu şekildedir.
Örneğin, ABD Doları dünyada en çok kullanılan para birimi. Bunun sebebi alışkanlıklar olabilir mi?
Bretton Woods sistemini daha önce duydunuz mu?
Şöyle anlatmak gerekirse,
Bretton Woods sistemi, II. Dünya Savaşı sırasında Temmuz 1944'te ABD'nin küçük bir kasabası olan Bretton Woods'da toplanan Birleşmiş Milletler Para ve Finans konferansında ortaya çıkan iktisadi sistemdir.
Bretton Woods uluslararası para idare sistemi, dünyanın önde gelen devletleri arasındaki ticari ve finansal işlemlerde uyulması gereken kuralları belirler. Bu sistem , dünya tarihinde ilk kez, bağımsız ulus-devletlerin kendi aralarında ortak bir parasal düzen üzerinde anlaşmaları sonucunda uygulamaya konulmuştur.
Uluslararası para sisteminin kurallarını belirleyen bu anlaşma, Dünya Bankası ve Uluslararası Para Fonu'nun (IMF) kurulmasına karar vermiştir. Bu kurumlar, 1946'da, yeterli sayıda ülke anlaşmayı imzalayınca faaliyete geçmiştir.
Bu konferansta altına dönüştürülebilen tek para biriminin dolar olmasına, diğer para birimlerinin değerlerinin de dolara göre ayarlanmasına karar verilmiştir.
Böylece, ellerinde dolar bulunan ülkelerin, istediklerinde bunu altınla değiş-tokuş edebilmelerinin verdiği rahatlık, ellerinde dolar tutmaya devam etmeleri gibi bir alışkanlık yarattı. Daha fazla ülkenin doları rezerv para olarak kullanmaya başlaması ile ABD doları dünyanın en çok kullanılan para birimi haline geldi.
Günümüzde, fiat para birimlerinin altın veya herhangi bir fiziki emtia tarafından karşılığı yoktur.
Kripto paraların ortaya çıkması ile birlikte sistemde büyük bir değişim yaşanacak mı?
Bu öngörü için konuyu bir örnek ile taçlandırmaya çalışalım. Pullu mektuplar gönderdiğimiz koca postane sistemi, dijital bir devrim olan E-Mail'in gelmesi ile tamamen değişti. Postaneler, sanırım günümüzde en çok insanların buluşma noktası olarak kullanılmaya başlandı. 😊 Aynı şekilde, kripto para birimleri, aracı kurum olmadan para veya değer göndermemizi veya almamızı sağlayacak. Sizin fikirleriniz nelerdir?
Kripto paralar mevcut finansal sisteme alternatif olabilirler, çünkü fiat para birimlerine göre çok sayıda fazla avantaj sunuyorlar. Aracıları ortadan kaldırarak, kişiye daha fazla mali kontrol sağlarlar. Her işlem için çift taraflı kriptografi kullanan dijital paralar son derece güvenlidir. Herhangi bir hükümetin kontrolünde olmayan kripto paralara, müdahale edilemez. (Kendilerince yasaklamalar görülsede, bu o dijital paraya müdahale edildiği anlamına gelmez.)
Kripto paraların temelinde ki, Blockchain teknolojisi hala emekleme döneminde olsada, vadettiği senaryo küresel bir finansal devrimdir. Gelişimlerinin ilk aşamalarında olan projelerin çoğunun, kullanımlarını kanıtlayabilmeleri için yıllar gerekebilir. Fakat bunu başarabilirlerse postane örneğinde ki büyük inovasyon gerçekleşecektir.
90'lı yıllarda internetin sadece belirli bir kesim tarafından kullanıldığı döneme bakarsak, birkaç yıl sonrasında hızlı bir kabul aşaması ile hayatımıza entegre olduğunu görebiliriz. Bu süreç kripto paralar içinde aynı şekilde şekillenebilir mi? Şuan için belirli bir kesimin ilgisini çeken ve kullanımında olan bu yeni teknoloji, birkaç yıl içinde yine o denli bir kabul görebilir mi?
Bakalım zaman bizlere ne gösterek.. Değişimin ayak seslerini duyuyor musunuz?
Kaynaklar