၀ါဆိုလျပည့္ေန႔ဟာ ဗုဒၶဘာသာဝင္တို႔အတြက္ ထူးျမတ္ေသာ ေန႔တစ္ေန႔ျဖစ္ပါတယ္
ကၽြႏု္ပ္တို႔ကိုးကြယ္အားထားရာ ဗုဒၶျမတ္စြာဘုရားသည္ ၀ါဆိုလျပည့္ေန႔မွာ ပဋိသေႏၶ ယူေတာ္မူခဲ႔ပါတယ္။(မဟာသကၠရာဇ္.၆၇၊ ၀ါဆိုလျပည့္ေန႔)
ရမၼ သုဘ သုရမၼ ဆိုတဲ႔နန္းမသံုးေဆာင္မွာလွည့္လည္ကာ ထီးနန္းစည္းစိမ္ကိုခံစားရင္း သူအို သူနာ သူေသ ရဟန္းဆို နိမိတ္ႀကီးေလးပါးကိုေတြ႕ျမင္ရေသာအခ်ိန္ ေလာကီအာရံုမ်ားကိုၿငိမ္းေငြ႕ ကာမဂုဏ္တို႔၏အျပစ္ကိုသိျမင္ကာ ခ်စ္လွစြာေသာ မိဘုရားယေသာ္ဓရာ ေမြးဖြားခါစ ခ်စ္သဲေလးရာဟုလာႏွင့္ ထီးနန္းကိုစြန္႔ ေတာ္ထြက္ေတာ္မူခဲ႔ပါတယ္။(မဟာသကၠရာဇ္.၉၇၊ ၀ါဆိုလျပည့္)
မိဂဒါ၀ုန္ေတာ္ထဲ မည္သူမွွ်မက်င့္နဳိင္ေသာ ခက္ခဲလွစြာေသာ ဒုကၠရစရိယာအက်င့္ကို ဇြဲမေလ်ာ့ပဲ ၆-ႏွစ္ပတ္လံုး ႀကဳိးစားအားထုတ္မႈေၾကာင့္ ေလာကမွာသိစရာမွန္သမွ် အလံုးစံုကိုသိျမင္နဳိင္ေသာ သဗၺညဳတညာဏ္ေတာ္ကို ရရွိေတာ္မူၿပီးေနာက္ တရားက်င့္ေဖာ္က်င့္ဖက္ျဖစ္ေသာ ပဥၥ၀ဂၢီ(၅)ဦးအား ၀ါဆိုလျပည့္ေန႔မွာ ဓမၼစၾကာတရားဦးေဒသနာကို ေဟာ္ၾကားေတာ္မူခဲ႔ပါတယ္။ (မဟာသကၠရာဇ္ –၁၀၃၊ ၀ါဆိုလျပည့္။)
ဘုရားျဖစ္ၿပီး (၇)၀ါေျမာက္ ၀ါဆိုလျပည့္ေန႔ တိတၳိတို႔ကိုႏွိမ္ႏွင္းဖို႔ရန္ က႑အမည္ရွိ သရက္ပင္ေျခရင္း (၂၄)ယူဇနာရွိပရိတ္သတ္အလယ္ သိၾကားမင္းဖန္ဆင္းေပးေသာ ရတနာစႀကၤံႀကီးေပၚမွေနၿပီး အင္မတန္ ထူးဆန္း အံ႔ၾသဖြယ္ေကာင္းေသာ ေရမီး အစံုအစံုေသာ ယမကပါဋိဟာရိယ တန္ခိုးျပာဋိဟာကိုျပေတာ္မူၿပီးေနာက္ တာ၀တိ ံသာ နတ္ျပည္ကိုၾကြ မယ္ေတာ္ျဖစ္ခဲ႔ဖူးေသာ သႏၱဳႆိတနတ္သား အမွဴးထား တစ္ေသာင္းေသာ စၾကာ၀ဠာတိုက္တို႔မွေရာက္လာေသာ နတ္ျဗဟၼာတို႔အား နည္းေပါင္း ေျမာက္မ်ားစြာတို႔ျဖင့္ က်ယ္၀န္းနက္နဲ႔ ခက္ခဲလွစြာေသာ အဘိဓမၼာတရားေဒနာ ေတာ္ကို မယ္ေတာ္ေက်းဇူးဆပ္ေသာအေနျဖင့္ ၀ါဆိုလျပည့္ေန႔မွစတင္ကာ ၀ါတြင္းသံုးလပတ္လံုး ေဟာၾကားေတာ္မူခဲ႔ပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္ ၀ါဆိုလျပည့္ေန႔ဟာ ထူးျမတ္ေသာေန႔ထူးတစ္ေန႔ျဖစ္ပါတယ္။ ထူးျမတ္ေသာေန႔မွာ ဗုဒၶဘာသာဝင္သူေတာ္စင္မ်ားအေနျဖင့္ ၀ါဆို၀ါကပ္ေတာ္မူၾကမည့္ သံဃာေတာ္အရွင္သူျမတ္မ်ားအား ၀ါဆိုကၤန္း ၀ါဆိုပန္းမ်ားလွဴဒါန္းျခင္း ဥပုသ္သီလေစာင့္သံုးျခင္း ေမတၱာဘာ၀နာပြါးျခင္း ၀ိပႆနာဘာ၀နာပြါးျခင္း စသည္ျဖင့္ ထူးျမတ္ေသာကုသိုလ္ထူးမ်ားကို ရယူဆည္းပူးနဳိင္ၾကပါေစေၾကာင္းး