Herkese merhabalar, bu yazımda sizlere kripto paralara yatırım yaparken uzak durmanız gereken scam coinlerden bahsedeceğim.
Kripto paraların arka tarafında karmaşık yapıda bir çok kod bulunuyor bildiğiniz üzere. Bunlar normal internet kullanıcılarına aşırı derece karışık gelmektedir. Bunun dışında bilgisayar alanında bir mühendislik programı okuyan kişiler bile o güne kadar edindiği bilgi ve tecrübeleri bu teknoloji üzerinde kullanırken zorlanabilir, kafaları karışabilir. Sistemin bu kadar karmaşık yapıda olmasından dolayı ve kripto para dünyasının en önemli özelliği olan herhangi bir merkeziyetçi yapıda olmamasından ve ülkelerde yasal yaptırımları olmadığı için kötü niyetli kişilere bu alanda adeta fırsat doğumuştur. Scam coinler mutlaka uzak durulması gereken aldatıcı coinlerdir.
Son senelerde kripto para dünyasında yaşanan gelişmeler ve yükselişler bir çok kişinin iştahını kabartmış durumdadır. Özellikle döviz, borsa, faiz gibi ülkemizde kişilerin yatırım yaptığı kulvarlara yüksek kâr oranıyla kripto paralarda eklenmiş ve bu alana yatırım yapan kişilerin sayısı gün geçtikçe artmaktadır. Henüz bu alanda yeteri kadar düzenleme olmadığından dolayı bir kripto paraya yatırım yapılmadan önce mutlaka dikkat edilmesi gereken adımlar bulunmaktadır.
Önemli bilgilerin eksikliği
Her kripto para biriminin hizmet ettiği bir alan ve detaylarının açıklandığı teknik bir belgesi bulunmaktadır. Genellikle bu belgeler White Paper ismiyle geçer ve kripto para biriminin kendi resmi internet sitesinde yer alır. Bunun dışında yol haritası ve geliştiricilerin bulunduğu takım üyeleri sayfaları oldukça önemlidir. Bu tür bilgilerin yer almadığı coin türlerinden de uzak durmakta oldukça faydar var.
BİR COİNİN SCAM OLUP OLMADIGINI NASIL FARKINA VARIRIZ?
Scam coinleri ilk bakışta anlamak pek kolay olmayabiliyor. Zaten scam coinlerden zarar görülmesinin nedeni de bu. Fazla kar yapan koinlerden ziyade öncelikli olarak güvenilir koinler ile işlem yapılması gerekiyor. Güvenilirlik olmadığı sürece sistem üzerinde bulunan koinleriniz dahi silinebilir. Scam coinler genelde kripto para borsasında ani yükselişe geçen koinler arasında yer alır.
Çünkü genelde herkes sistemde günlük veya haftalık kar oranı en yüksek olan koinleri takip eder. Pump&down mantığına benzer bir biçimde işleyen bu sistemde koine yüksek yatırım yapan yine koini yaratan. Bu demek oluyor ki bütün ipler onda. Scam coinleri yaratan kişiler kendilerini ifşa etmezler, çünkü eninde sonunda kendi koinlerine yatırılan parayı alacaklardır.
Bunu anlamanin en basit yolu coinin ismini google da aratarak duzgun bir websitesinin olup olmadigini arastirmak , websiteleri varsa girip ; coinin arkasindaki gelistiricilerin ozelliklerine whitepaperlarina , roadmaplerine bakip incelemek ve bu coinin gercek bir firma ve yenilikci bir teknolojinin urunu olup olmadigina bakmaktir . Eger bu argumanlari karsilamiyorsa ve internette arastirdigimizda bu coinin scam oldugunu soyleyen insanlar cogunlukta ise bu tip coinlerden uzak durmamiz gerekmektedir
Herkese açık olmayan kaynak kodlar
Yukarıda bahsettiğim gibi kripto para dünyasının arka planında bulunan kod ve protokoller aslında çok önemlidir. Bir çok coin türünün neye ne şekilde hizmet ettiğini bu yapılara bakarak inceleyebiliriz. Bazı coin türlerinin bu kaynak kodları herkesin rahatlıkla inceleyebileceği şekilde yazılmış olsa da bazıları herkese açık değildir. Yatırım yapılacağı zaman elinizden geldiğince şeffaf, herkesin üzerine yorum yapabildiği kripto para türlerini seçmenizde fayda var.
NELER YAPILABİLİR?
Projenin Whitepaper’ını okumalı, ne vadettiğini ve hangi boşluğu doldurduğunu iyi analiz etmeli. Orijinal olmasına başka projelerden kopyalanmamış olmasına dikkat edilmeli. Proje hakkında ne kadar bilgi verildiği detaylara inilip inilmediği incelenmeli.
Proje ekibinin kim oldukları daha önce ne iş yaptıkları araştırılmalı. Ekibe gerektiğinde ulaşılabiliyor mu?
Kriptoparalar açık kaynak kodlu yazılımlardır. Sistemin işleyişi net biçimde açıklanmalı ve kodları paylaşılmalı.
Gerçeklikten uzak tanıtım ve reklamlar yapılıyorsa çok dikkatli olunmalı.
Projenin yol haritasına sadık kalınmış mı?
Github da projede ilerleme var mı? Proje güncelleniyor mu?
Projeden bir yatırım olarak mı yoksa ürün olarak mı bahsediliyor öğrenilmeli. Sizi yatırım yapmaya çağıran projelerin scam olma ihtimali yüksektir. Yatırım paketleri sunan, referans usulü gelir vadeden projeler tipik ponzi benzeri şemalardır.
