O Lisku słyszał chyba każdy, kto zainteresował się kryptowalutami, a nie tylko Bitcoinem. Popularość projektu w naszym kraju wynika z faktu, że wiele osób z ekipy pochodzi z Polski. Również współzałożyciel Liska jest w połowie Polakiem. Większość osób spodziewała się olbrzymich wzrostów po rebrandingu, który odbył się 20 lutego. Niestety wydarzenie to było przekładane kilkukrotnie. Fakt ten spowodował, że ludzie akumulowali tą walutę od ponad pół roku. W tym czasie wartość LSK wzrosła z 1zł, do 140zł. Po wydarzeniu ceny zaczęły spadać, a z czasem cały rynek wszedł w fazę głębokiej korekty. Wydarzenie to odbiło się negatywnie na postrzeganiu wiarygodności zespołu. Część osób stwierdziła, że projekt to scam i oszustwo. Oprócz tego ekipa ciągle ma opóźnienia z wypuszczeniem swojego rewolucyjnego produktu, a raczej pierwszej jego części. I teraz rodzi się pytanie: czy zostaliśmy oszukani? Czy warto inwestować w Liska, czy lepiej znaleźć inną kryptowalutę? Pozostawię te pytania bez odpowiedzi. Liczę, że po przeczytaniu tego artykułu sami wyrobicie sobie zdanie.
A oto historia...
W 2014 roku powstał projekt "Crypti Fundation" mający udostępnić technologię blockchain dla deweloperów. W jego ramach pracował Max Kordek i Olivier Beddows. Z czasem przedsięwzięcie zaczęło przybierać postać, z którą nie mogli się zgodzić. Postanowili zrezygnować ze współpracy z twórcami "Crypti" i rozwinąć własny projekt. W maju 2016 przeprowadzili ICO (Initial Coin Offering) swojej fundacji. Każdy token kosztował w przeliczeniu na dolary $0,07. Udało im się zebrać 14.000 BTC wartych wtedy $6 milionów. Był to wielki sukces jak na tamte czasy, ponieważ popularność takich inwestycji była znikoma, mało kto wiedział o fenomenie blockchaina. Zrobili fork od "Crypti" i na nim zaczęli budować coś rewolucyjnego w samym założeniu. Niedługo po tym fakcie zforkowany projekt umarł. Ciężko obecnie znaleźć jakiekolwiek źródła w internecie piszące o tamtym przedsięwzięciu. Zwyczajnie zaginał w meandrach wirtualnego świata. Nowy projekt nazwano "Lisk", od obeliska, ociosywanego kryształu. Jak się łatwo domyślić, tym nieociosanym kamieniem było "Crypti", nad którym pracowano pełne 2 lata.
Lisk od początku cieszył się dużym zaufaniem i wsparciem ze strony deweloperów. Jednak projekt nie mógł od razu "ruszyć z kopyta". Po przeprowadzeniu ICO trzeba było zalegalizować to przedsięwzięcie. Pod koniec 2016 roku oficjalnie zarejestrowano "Fundację Lisk" w Szwajcarskiej dolinie kryptowalutowej, w mieście Zug. Max Kordek (z urodzenia Niemiec) zajął się stroną praktyczną funkcjonowania całego "biznesu" i został dyrektorem generalnym. Oliwier Beddows (Brytyjczyk) jako, że był deweloperem zajął się samym projektem i otrzymał stanowisko dyrektora technicznego. Max, jako świeżo upieczony student raczej nie mógł znać wszystkich meandrów funkcjonowania takiego przedsięwzięcia. Natomiast Olivier był osobą techniczną. Wydaje mi się, że przez większość 2017 roku borykali się z problemem zwyczajnego braku doświadczenia w zarządzaniu. Ostatecznie udało się zbudować duży zespół złożony z deweloperów, marketingowców, grupy naukowców zajmujących się sprawami związanymi z szyfrowaniem kryptograficznym itd. Nawiązali współpracę na wyłączność z dużymi firmami, jak np. Lightcurve. W 2018 rok weszli "pełną parą". Obecnie posiadają 54 członków ekipy, pracujących w jednym miejscu, w Berlinie. Poza tym wspiera ich 545 współtwórców projektu na całym świecie. Zespół marketingowy jeździ po całym świecie i prezentuje koncepcję Liska na różnych konferencjach. Ogólnie widać, że cała ekipa poważnie traktuje swoje zadanie i ciężko pracują na sukces.
Zapewne wielu z was powie w tym momencie: "No dobrze, ale na razie nie powiedziałeś ani słowa na temat samego produktu". Przechodzimy więc do tego, czym Lisk chce zostać i czym jest obecnie.
Lisk jest obecnie siecią blockchain służącą do szybkiego przesyłania wartości. Transakcja kryptowalutowa z Paragwaju, do Azerbejdżanu zajmie wam 10 sekund przy niedużym obciążeniu sieci. Na chwilę obecną to tyle, ale na dniach sytuacja ma ulec zmianie.
Lisk aspiruje do bycia pierwszym blockchainem na świecie oferującym swoim użytkownikom posiadanie własnego sidechaina, łańcucha bocznego. Na takim łańcuchu można budować różnego typu aplikacje (medyczne, archiwalne, rządowe, administracyjne, inteligentne miasta i sztuczna inteligencja, oraz wszystko o czym możecie pomyśleć).
W chwili obecnej na rynku istnieje kilka projektów oferujących możliwość założenia tzw. "smart - contract" na swoim blockchainie. Jest to np. Ethereum, Neo lub Waves. Niestety wszystkie te projekty mają duże ograniczenia, które z czasem doprowadzą do ich upadku. Smart kontrakt umożliwia zbudowanie aplikacji, która zostanie zapisana w jednym łańcuchu danych. Powoduje to częste "zatykanie się" sieci, przy większym obciążeniu oraz wiele innych problemów. Jednak najgorszą rzeczą jest niemożność naprawienia poważnego błędu bez zrobienia hard forka. Osoby zapoznane z technologią blockchain wiedzą, że raz zapisane dane w takim systemie są niemożliwe do usunięcia. Zadajmy więc sobie pytanie: co jeśli ktoś zapisał pornografię dziecięcą na takim łańcuchu? W takim wypadku wszystko jest w porządku do chwili zainteresowania ze strony prawa międzynarodowego. W chwili kiedy się to stanie taki projekt upadnie.
Tutaj na przeciw wychodzi Lisk ze swoimi sidechainami. Każdy użytkownik po wniesieniu opłaty 500 LSK otrzyma własny łańcuch, który będzie mógł udoskonalić, rozwinąć lub po prostu zbudować na nim to, na co ma ochotę. Dodatkowo będzie mógł wyemitować własny token, aby sfinansować działalność przez ICO. Łańcuch taki będzie połączony z główną siecią, ale będzie działał w sposób niezależny. W sytuacji wystąpienia nieprawidłowości główna sieć i pozostałe sieci boczne nie zostaną skażone. Daje to komfort, że błędy innego użytkownika nie zniszczą dzieła naszego życia.
Własny łańcuch boczny powoduje, że mamy nieograniczone możliwości rozwoju. Nie musimy martwić się o wielkość danych. Sądzę, że spokojnie będzie można zbudować sztuczną inteligencję na takim łańcuchu.
Łańcuch główny będzie służył tylko do transferów danych i finansowych pomiędzy łańcuchami bocznymi. Dając w ten sposób łatwą możliwość komunikacji, wzajemnego wsparcia i rozwoju pomiędzy wszystkimi użytkownikami. Co ciekawe, CEO Liska wspomniał ostatnio, że będzie możliwe doczepianie się innych blockchainów do infrastruktury Liska. Co w przyszłości może doprowadzić do sytuacji, że duża część obecnych projektów (Ethereum, Neo) wejdzie w skład tej sieci.
Jak już zapewne zauważyliście, ten projekt jest rewolucyjny z założenia i nie ma obecnie realnej konkurencji na rynku. Ale to nie wszystko...
Lisk umożliwi budowanie aplikacji za pomocą najbardziej popularnego na świecie języka programowania - Java script. To również jest rewolucją, bo obecne projekty posiadają własne języki, których deweloper musi się nauczyć zanim zacznie budowę swojego przedsięwzięcia. Java Script zna zdecydowana większość deweloperów.
Lisk zamierza również wprowadzić SDK (Software development Kit). Będzie to narzędzie umożliwiające budowanie aplikacji w łatwy i dostępny sposób praktycznie dla każdego kto miał do czynienia z programowaniem i nie tylko. Będzie to jakby "rama" gdzie użytkownik będzie miał dostęp do pełnej biblioteki gotowych komend i otrzyma możliwość zmian z poziomu front-endu (nie będzie musiał zmieniać kodu, tylko za pomocą kilku kliknięć dokona dowolnych zmian).
Wedle oświadczenia zespołu Liska SDK jest praktycznie gotowe. Czeka na zakończenie Core 1.0, rdzenia całego produktu. Termin dostarczenia core 1.0 upływa 16 kwietnia, ale możliwe są opóźnienia. Dodatkowo Lisk zamierza wprowadzić własną zdecentralizowaną giełdę i mennicę tokenów, gdzie każdy użytkownik po zapłaceniu kryptowalutą LSK będzie miał możliwość emisji własnej kryptowaluty.
Co to wszystko powoduje? Nas oczywiście nie interesują tak bardzo możliwości technologiczne Liska. Blog jest o inwestowaniu, więc należy się przyjrzeć, czy zakup kryptowaluty LSK to dobry pomysł. Aby tego się dowiedzieć musimy poznać przyszłe zastosowania tej kryptowaluty. Oto one:
Każdy deweloper chcący zdobyć własny sidechain zapłaci za taką możliwość 500 LSK.
Zdecentralizowana giełda kryptowalut będzie używać LSK jako głównej waluty. Tak jak obecnie większość giełd używa
Bitcoina.Każdy chcący wyemitować własną kryptowalutę będzie musiał wnieść opłatę w LSK (w tej chwili nieznana kwota)
ICO przeprowadzane w celu budowy aplikacji na Lisk będą zbierały fundusze w LSK.
Obecne zastosowania LSK:
- 0.1 LSK - opłata za transakcję
- 5 LSK - opłata za drugie hasło
- 100 LSK - opłata za zarejestrowanie własnej unikalnej nazwy, ułatwiającej pracę np. giełdom kryptowalut
- 1 LSK - dodanie kontaktu do sieci
- 1 LSK - za głosowanie. LSK to waluta oparta o PoS (Proof of Stake).
Zbliżamy się do końca. Tak więc, każdy musi sobie odpowiedzieć na pytanie, czy warto zainwestować w LSK? Zanim podejmiecie decyzję zapoznajcie się również z linkami poniżej. Pamiętajcie, że każdy projekt może upaść i wtedy zostaniecie z niczym. Pamiętajcie też, że "kto nie ryzykuje, ten nie pije szampana". Duże ryzyko mogą nam wynagrodzić olbrzymie zyski, na poziomie tysięcy procent. Pozdrawiam :)
Link do oficjalnej strony Fundacji Lisk:
Link do dokumentacji technicznej:
Link do Polskiej giełdy kryptowalut, gdzie zdecydowani mogą kupić LSK za złotówki: