မွန္မွန္ကန္ကန္ အသက္႐ွဴၾကပါစို႔ ...
အသက္႐ွဴတာနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ျပႆနာေတြကို မႀကံဳရမျခင္း အသက္႐ွဴတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး သိပ္ေတြးေတာေလ့ မရွိၾကပါဘူး။
အျပင္းအထန္ေျပးၿပီးတဲ့ေနာက္မွာ ေမာပန္းေနၿပီး ေနာက္ထပ္ ဆက္ေျပးႏိုင္ဖို႔ ေအာက္ဆီဂ်င္ အလံုအေလာက္ရဖို႔အတြက္ ႐ုန္းကန္ရပါတယ္။ ကၽြႏ္ုပ္တို႔ ႀကီးမားတဲ့စိတ္ဖိစီးမႈေတြ ႀကံဳလာရတဲ့အခါမွာ အသက္႐ွဴလို႔ မဝတာမ်ိဳး၊ အသက္႐ွဴက်ပ္တာမ်ိဳးေတြကို ခံစားရပါတယ္။ ကၽြႏု္ပ္တို႕က ကိုယ္ေနဟန္ထား ပိုေကာင္းလာေအာင္ လုပ္တာမ်ိဳး၊ အားျပည့္လာေအာင္ လုပ္တယ္၊ အစားအစာပံုစံေတြ ပိုေကာင္းေအာင္လုပ္တယ္။ ဒါေပမဲ့ အသက္႐ွဴတာကိုေတာ့ ေသခ်ာအာ႐ံုစိုက္တာမ်ိဳး မရွိပါဘူး။
တကယ္တမ္းက အသက္ကို ျပင္းျပင္းနဲ႔ ႐ႈိက္ၿပီး ေသခ်ာ႐ွဴျခင္းက အားျပည့္ေစတဲ့ အေလ့အက်င့္ေကာင္းတစ္ခုျဖစ္ၿပီး အိမ္နဲ႔အလုပ္ အသြားအျပန္လမ္းမွာျဖစ္ေစ၊ ညဘက္မအိပ္ခင္ဘဲျဖစ္ေစ အခ်ိန္တိုင္း ေနရာတိုင္းမွာ လုပ္လို႔ရတဲ့ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ၊ ႐ုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ အက်ိဳးေက်းဇူးေတြေပးႏိုင္တဲ့ အေလ့အက်င့္ေကာင္းတစ္ခုပါပဲ။
အသက္႐ွဴေလ့က်င့္ခန္း လုပ္ျခင္းျဖင့္ ရရွိႏို္င္တဲ့ အက်ိဳးေက်းဇူးေတြကို ေအာက္မွာ ဖတ္ၾကည့္လိုက္ရေအာင္ပါ။
စိတ္ဖိစီးမႈေတြ၊ စိုးရိမ္ပူပန္မႈေတြကို ေလ်ာ့က်ေစပါတယ္။ စိတ္ဖိစီးမႈေတြ အရမ္းမ်ားလာတဲ့အခါမွာ sympathetic လို႔ေခၚတဲ့ အာ႐ံုေၾကာစနစ္က ထၾကြလာၿပီးေတာ့ အသက္႐ွဴတာက အဆုတ္ေအာက္ပိုင္းအထိ မေရာက္ဘဲ တိမ္တိမ္ေလးနဲ႔ ျမန္ျမန္႐ွဴလာကာ ေနာက္ဆံုးမွာ အသက္မ႐ွဴႏိုင္ျဖစ္သလို ခံစားရမယ္။ ေသြးတိုးလာမယ္၊ ေသြးခုန္ႏႈန္းေတြလည္း ျမန္လာမယ္။ ဒီျဖစ္စဥ္ေတြကို ျပန္လည္ၿပီး ထိန္းသိမ္းၿပီး တည္ၿငိမ္ဖို႔အတြက္ vagaus အာ႐ံုေၾကာကေနၿပီးေတာ့ Parasympathetic ဆိုတဲ့ အာ႐ံုေၾကာစနစ္ကို လံႈ႕ေဆာ္ဖို႔ လိုပါတယ္။ ဝမ္းဗိုက္ႀကီးတစ္ခုလံုး ေဖာင္းလာတဲ့အထိ အသက္ျပင္းျပင္း ႐ႈိက္႐ွဴလိုက္ျခင္းအားျဖင့္ vagus အာ႐ံုေၾကာကို လႈံ႕ေဆာ္ေပးၿပီး ျပန္လည္တည္ၿငိမ္လာေစပါတယ္။
စိတ္ခံစားမႈနဲ႔ အားအင္ေတြကို တိုးတက္ေကာင္းမြန္လာေစတယ္။ စိတ္ခံစားမႈေတြနဲ႔ အားအင္ေတြကို ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္တဲ့ ထိေရာက္တဲ့ နည္းလမ္းေတြထဲက တစ္ခုကေတာ့ အသက္႐ွဴျခင္းအေပၚမွာ အာ႐ံုစိုက္ထားျခင္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ လူတစ္ေယာက္ရဲ႕ အသက္႐ွဴတဲ့ပံုစံက သူ႔ရဲ႕စိတ္ခံစားခ်က္အမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ ဆိုင္ပါတယ္။ ကိုယ္ေနဟန္ထား သက္ေသာင့္သက္သာ ရွိေအာင္ေနၿပီး အသက္ျပင္းျပင္း ႐ွဴသြင္း႐ွဴထုတ္ျခင္းကို မိနစ္အနည္းငယ္မွ် လုပ္ျခင္းျဖင့္ ေအာက္ဆီဂ်င္ မ်ားမ်ားရရွိၿပီး ဦးေႏွာက္ကို oxytocin, prolactin စတဲ့ ခံစားမႈေကာင္းေစတဲ့ ေဟာ္မုန္းေတြ မ်ားမ်ားေရာက္ရွိေစပါတယ္။ ဟန္ခ်က္ညီမွ်ျခင္းေတြနဲ႔ အေကာင္းျမင္မႈေတြအားလံုးကို ျပန္လည္ရရွိေစႏိုင္ပါတယ္။
နာက်င္ျခင္းကို အသက္သာဆံုး ျဖစ္ေစတယ္။ အာ႐ံုစိုက္ၿပီး အသက္႐ွဴသြင္း႐ွဴထုတ္ ေသခ်ာလုပ္ျခင္းက နာတာရွည္ေဝဒနာေတြ (သို႔) တစ္ခါတစ္ခါ ျဖစ္တတ္တဲ့ ၾကြက္သားနာက်င္မႈေတြ စတဲ့ ခႏၶာကုိယ္ပိုင္းဆိုင္ရာ နာက်င္မႈေတြကို ေလ်ာ့က်ေစပါတယ္။ အသက္႐ွဴတာမွာပဲ အာ႐ံုစိုက္ၿပီး ဝင္ေလထြက္ေလကို ေသခ်ာမွတ္ႏိုင္ဖို႔ ႀကိဳးစားပါ။ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ဆိတ္ၿငိမ္မႈွ ရွိေစဖို႔အတြက္ ေလ့က်င့္ေနခ်ိန္မွာပဲ အသက္႐ွဴျပင္းျပင္း႐ွဴျခင္းက သဘာဝ အနာသက္သာေဆးျဖစ္တဲ့ endorphins ဆိုတဲ့ ေဟာ္မုန္းေတြ ခႏၶာကိုယ္အႏွံ႔ ထြက္လာေစပါတယ္။
အဆုတ္ အားေကာင္းေစၿပီး သက္လံုလည္း ေကာင္းေစပါတယ္။ အသက္႐ွဴ ေလ့က်င့္ခန္း ပံုမွန္လုပ္ေပးျခင္းအားျဖင့္ အဆုတ္က ျပန္႔ကားႏိုင္စြမ္းရွိလာၿပီး ေျမေပၚမွာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ေရထဲမွာပဲျဖစ္ျဖစ္ ပိုၿပီးၾကာၾကာ ေလ့က်င့္ခန္း လုပ္လာႏိုင္ပါတယ္။ ဝမ္းဗို္က္အထိ အသက္ျပင္းျပင္း ႐ွဴသြင္း႐ွဴထုတ္ ပံုမွန္လုပ္လာတဲ့အခါမွာ အဆုတ္စနစ္တစ္ခုလံုး အားေကာင္းလာၿပီး ေအာက္ဆီဂ်င္ေတြကို ေကာင္းေကာင္း ႐ွဴသြင္းႏိုင္ၿပီး ခႏၶာကိုယ္အႏွံ႔ကို္ ျဖန္႔ေဝေပးပါတယ္။
စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ၿငိမ္းေအးမႈကို ေပးစြမ္းႏိုင္တယ္။ အာ႐ံုစိုက္ၿပီး ဝင္ေလထြက္ေလ မွတ္ျခင္းအားျဖင့္ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ပိုၿပီးသိျမင္လာမယ္၊ မိမိကိုယ္ကို အရွိကို အရွိအတိုင္း လက္ခံလာႏိုင္မယ္၊ ကိုယ့္ကိုယ္ကို စည္းကမ္းခ်မွတ္လာႏို္င္မယ္။ ဒီအခါမွာ ေပါင္းသင္းဆက္ဆံေရးအတြက္ ပိုၿပီးအက်ိဳးမ်ားလာမယ္။ တျခားသူေတြနဲ႔ ဆက္ဆံျပဳမူတဲ့အခါမွာ ပိုၿပီးစိတ္ရွည္ သည္းခံတတ္လာကာ၊ ပိုၿပီးေတြးေတာေပးႏိုင္လာမယ္။
အက်ိဳးေက်းဇူးေတြကို သိၿပီးၿပီဆိုေတာ့ ကိုယ္တိုင္ အသက္႐ွဴေလ့က်င့္ခန္း စလုပ္ဖို႔ အသင့္ျဖစ္ၾကၿပီလား။ လုပ္ပံုလုပ္နည္း အမ်ားႀကီးရွိတဲ့အထဲက ကိုယ္နဲ႔သင့္ေတာ္မယ့္ နည္းတစ္ခုကို ေရြးၿပီး လုပ္ၾကည့္ဖို႔ တိုက္တြန္းခ်င္ပါတယ္။
