Dynia to roślina, na której temat możemy powiedzieć mnóstwo pozytywnych rzeczy. Wśród licznych gatunków, wyróżniamy zarówno te jadalne, jak i ozdobne, dzięki czemu można wykorzystać ją zarówno w kuchni, jak i na wiele innych sposobów, w zależności od własnej inwencji i kreatywności. Najczęściej jednak zdobi ona stół, czy ogródek, wzbudzając podziw nie tylko wśród hodowców.
Dynia i olej z pestek dyni - historia i tradycja
Terenem, z którego pochodzi dynia jest Ameryka Południowa oraz południowe obszary Ameryki Północnej. Właśnie na kontynencie amerykańskim roślina ta znana i uprawiana była od tysiącleci, a wykorzystywana przede wszystkim w celach żywieniowych. Świadczą o tym chociażby resztki dyni, jakie pochodzą z okresu około 7000 do 5500 lat p.n.e., a znalezione na terytorium dzisiejszego Meksyku. Roślina ta znana była przez przedstawicieli kultur prekolumbijskich, w tym Azteków, Majów i Inków.
W Europie dynia pojawiła się wraz z podbojami tych terenów przez konkwistadorów hiszpańskich. W początkowej fazie objęła przede wszystkim teren dzisiejszej Austrii oraz Słowenii, czyli teren dawnej Styrii. To właśnie na tym obszarze po raz pierwszy zaczęto z jej pestek wyrabiać olej, który stosowany był wyłącznie do celów kulinarnych.
Z czasem odkryto też jego właściwości zdrowotne, co spowodowało, iż Maria Teresa zdecydowała o wprowadzeniu go do oficjalnego lecznictwa. W ten sposób, z rozkazu cesarzowej Austrii, olej z pestek dyni znalazł się w aptekach, gdzie zastosowano go do opatrunków oraz do wyrobu maści. Tradycja produkcji oleju z pestek dyni kultywowana jest na terenie Styrii do dzisiaj, czego wyrazem jest zarejestrowanie go na Słowenii jako osobnej marki handlowej.
Dynia szybko zdobyła popularność i w naszym kraju. Zaczęto przygotowywać z niej smaczne potrawy, które trafiły w gusta zarówno najuboższej ludności, jak i na stoły bogatej arystokracji. Szczególnie popularna stała się ona, kiedy zaczęto wierzyć, iż pestki z dyni znakomicie działają na potencję. Wówczas dynia zyskała statut wyjątkowej rośliny, a jej pestki zajadali panowie tuż przed nocą poślubną.
Dziś dynia jest symbolem obchodzonego 31 października w Ameryce Święta Halloween. Jego rodowód sięga Irlandii. Z czasem zapomniano w Europie o tej ciekawej tradycji, choć święto zagościło w XX wieku na nowo w europejskiej świadomości. Roślinę tę wykorzystuje się ponadto podczas amerykańskiego Święta Dziękczynienia, robiąc z niej smakowity placek dyniowy.
Jak produkowany jest olej z nasion dyni?
Proces produkcji oleju z pestek dyni nie uległ zmianie od dziesiątek lat. To olej, który tłoczony jest na zimno. Najpierw jednak zbierane są pestki dyni, które zostają oczyszczone i osuszone. Po zmieleniu pestek i uzyskaniu specjalnej mączki jest ona mieszana ze słoną wodą, po to by olej oddzielił się od białka. Kolejny etap to prażenie wilgotnej mąki w 60 stopniach Celsjusza.
To właśnie na tym etapie olej z pestek dyni zyskuje swój oryginalny, bardzo charakterystyczny orzechowy aromat, a jednocześnie sam olej zachowuje cenne składniki odżywcze. Na końcowym etapie olej wytłacza się na zimno. Cały etap produkcji prowadzi do powstania wyjątkowego oleju, którego właściwości są niebywale cenne dla zdrowia i urody.
Nasze zdrowie, a olej z pestek dyni
Większość gatunków dyni jest jadalna. Zawierają one bardzo wartościowe tłuszcze roślinne, które w swoim składzie posiadają mnóstwo kwasów nienasyconych o wyjątkowych właściwościach zdrowotnych. Dzięki temu tłoczony na zimno olej z pestek dyni zawiera kwasy Omega-3 i Omega-6.
Olej z pestek dyni to jednak nie tylko kwasy tłuszczowe. To również moc witamin i minerałów, w tym witaminy A, B1, B2, C i E, żelazo, jod, potas, fluor, wapń, sód, magnez, cynk, selen i fosfor. Taki skład sprawia, iż olej z pestek dyni działa pozytywnie na nasz organizm. Jego dobroczynne działanie można wykorzystać zarówno do celów zdrowotnych, jak i kosmetycznych.
Patrząc pod kątem właściwości zdrowotnych, olej z pestek dyni wykorzystuje się do wzmocnienia układu krwionośnego, moczowo-płciowego, pokarmowego, oddechowego oraz nerwowego, hormonalnego i odpornościowego.
W praktyce oznacza to, iż wprowadzenie do diety oleju z pestek dyni ma pozytywny wpływ na poprawę wzroku i słuchu, stanu serca i naczyń wieńcowych, pomaga leczyć przerost gruczołu krokowego, czyli prostatę, łagodzi stany zapalne układu moczowego i płciowego. Olej z nasion dyni wspiera walkę z pasożytami oraz zaburzeniami trawienia i łaknienia u dzieci. To również produkt świetnie wpływający na problemy z gardłem, szczególnie skutecznie działa w łagodzeniu dolegliwościach związanych z przeziębieniami.
Ponadto wykazuje znakomite właściwości antyalergiczne, pomaga leczyć oparzenia, a także zwalczać dolegliwości kręgosłupa i stawów. To również środek, który można stosować przeciwdepresyjnie, jak i przeciwreumatycznie. Dodatkowo reguluje on poziom cholesterolu oraz oczyszcza organizm poprzez usuwanie z niego toksyn.
Z uwagi na szereg właściwości zdrowotnych, warto więc stosować olej z pestek dyni w codziennej diecie. Najlepiej dodawać go do sałatek, czy surówek.
Zastosowanie w kosmetyce oleju z pestek dyni
Omawiając dobroczynne właściwości oleju z pestek dyni, warto wspomnieć także o jego szerokim zastosowaniu w kosmetyce. To typ oleju, który doskonale sprawdza się przy każdym typie skóry, a także uwielbiany jest przez kobiety walczące z rozstępami. Nawilża, wygładza oraz oczyszcza i rozjaśnia skórę.
Więcej informacji na temat jego znakomitych właściwości kosmetycznych znaleźć można w poprzednim wpisie o oleju z pestek dyni. Warto też używać oleju do masażu, gdyż poza fantastycznym działaniem na skórę, ma właściwości odprężające.
Do czego wykorzystać olej z pestek dyni w kuchni?
Olej z pestek dyni posiada charakterystyczny kolor, a także smak i aromat. Jego zielonkawa barwa oraz orzechowy posmak sprawiają, iż jest on wyjątkowo cennym składnikiem wielu kuchni świata. Chętnie stosuje się go nie tylko do sałatek i surówek, ale i dodaje do zup, serów, a nawet deserów. Jego niecodzienny smak i wygląd sprawił, iż szefowie najlepszych kuchni potrafią z pomocą oleju z pestek dyni wyczarować prawdziwe kulinarne arcydzieła.
Co jednak można przygotować samemu w prosty i szybki sposób we własnym domu? Z pewnością znakomity makaron z sosem Pesto. Dodatkowo, różnorodne potrawy z jajek, sałatki z pomidorów, sałaty, czy potrawy z dodatkiem ziemniaków. Wiele osób zachwyci też smak koziego oraz owczego sera z niewielkim dodatkiem oleju. Warto spróbować też zwykłej ziemniaczanki, która uzupełniona olejem z pestek dyni nabierze nowego charakteru.