Teenagers aren't kids

အလုပ္​ကမ်ားတယိ​ေတာ့မဟုတ္​​ေပမယ္​့လဲ Uni တစ္​ဖကိ Os တစိဖကိနဲ႔ နညိးနည္​းလည္​​ေန​ေတာ့ ဘယ္​​ေန႔ pro မွနိးမသိဘဲ ​ေက်ာ္​သြားတယ္​ ဒီတစ္​ခါ​ေတာ့ GP ထဲမွာ​ေတြ႕လို႔ ႀကိဳ​ေရးထားလိုကိတယိ။

အရငိ တစ္​​ေခါကိ တုန္​းက next part မွာ ပညာ​ေရးနဲ႔​ေငြ​ေၾကး ပိုင္​းကို​ေဆြး​ေႏြးပါမယ္​လို႔​ေျပာခဲ့ပါတယ္​။ Ok ပညာ​ေရးပိုင္​းကိုအရငိ ​ေဆြး​ေႏြးၾကည္​့တာ​ေပါ့၊ ကြၽန္​​ေတာ့ vision က​ေဆြး​ေႏြးမွာပါ သ​ေဘာထားသက္​ဆိုငိမႈမ႐ွိရငိလဲ ​ေထာကိျပႏိုင္​ပါတယ္​။



ျမန္​မာႏိုငိငံ ပညာ​ေရးက​ေတာ့ သိတဲ့အတိုင္​းပါပဲ က်က္​​ေျဖ​ေပါ။ က်ကိ​ေျဖလို႔​ေျပာလို႔မရဘူးဆိုရင္​ ​ေမးစရာ​ေမးခြန္​း​ေတြ႐ွိပါတယ္​။ (၁)နားလည္​မႈကိုစစ္​​ေဆးမယ္​ဆိုရင္​ စာရြက္​​ေပၚကစာ​ေတနဲ႔​ေတာ့ လံု​ေလာကိမႈမ႐ွိဘူး​ေနာ္​၊ နားလည္​မႈကို လက္​​ေတြ႔အသံုးျပဳ ႏိုင္​​ေၾကာင္​းကို စစ္​​ေဆးတဲ့​ေမးခြနိးမ႐ွိပါဘူး။(၂)အရည္​အခ်ငိးဆိုတဲ့​ေပးထားတဲ့ အမွတ္​(၁၀၀) လံုးက စာရြက္​ထဲကစာ​ေတြပါ။ (၃) သီးျခား လြတ္​လပ္​စြာ​ေဖာကိထြက္​​ေတြး ​ေခါိႏိုငိမႈ​( Critical thinking)  ကိုအား​ေပးမႈလံုးဝမ႐ွိျခင္​း အစ႐ွိသျဖင္​့​ေပါ့။

ဒါက ပညာ​ေရး system တစိခုလံုးက ဒီလိုလည္​ပတ္​​ေန​ေတာ့ ဒီအ​ေျခအ​ေနမွာ struggling လုပ္​​ေနရတဲ့ ဆရာ​ေတြနဲ႔ ​ေက်ာငိးသား​ေတြက ဟန္​ခ်က္​မပ်ကိ​ေအာင္​ တစ္​နည္​းအားျဖငိ့ ဘဝအဆက္​​ေျပ​ေအာင္​​ေပါ့ system သ​ေဘာ အရ လိုကိ​ေရာ ​ေနရတယိ။ ​ေက်ာငိးလာတယိ စာသင္​တယ္​၊ အိမ္​စာ​ေပးမယ္​၊ စာ​ေတြျပန္​က်က္​ခိုငိးမယ္​၊ စာ​ေမးပြဲ​ေျဖမယ္​ ၊ အမွတ္​​ေပးမယ္​၊ အတနိး​ေအာင္​မယ္​။ Cycle ႂကီးက ႐ိုး႐ွင္​းလြနိးလွတယ္​။ ဆို​ေတာ့ခါ စာရြကိ​ေပၚမွာအ​ေျဖမွန္​​ေတြ ​ေရးခ်ႏိုငိသူက အမွတ္​ပိုရမယ္​၊ ထူးခြၽန္​သူသတ္​မွတ္​မယ္​။ ၁၀တနိးမွာဆိုရငိ​ေတာ့ Distinctions ​ေတပါမယ္​​ေပါ့။ ဒါ​ေတြျဖစိလာ​ေတာ့လဲ ဒီ​ေပးထားတဲ့ အမွတ္​​ေတြ အ​ေပၚမူတညိၿပီး ကို႔ဘဝအတြကိ​ေလ်ာကိလွမ္​းရမဲ့ လမ္​းကို အမွတ္​နဲ႔ တိုငိးၿပီး​ေရြးရတယ္​။ လူတစိ​ေယာကိဘယ္​​ေလာက္​ ဆရာဝန္​ျဖစိခ်င္​တဲ့ passion ပါတယ္​​ေျပာ​ေျပာ အမွတ္​မမွီရငိ You are reject ပဲ။ အဲ့​ေတာိ အမွတ္​က အသက္​တမ်(vital) ျဖစ္​လာတာ​ေပါ့ ။ ဒါက system ကိုတိုငိက ဒီလိုလည္​ပတ္​ခိုငိးထားတာပဲ​ေလ။ စစ္​​ေျမျပင္​မွာ ​ေသနတ္​ကိုငိပီး တိုကိခိုကိခ်င္​​ေနတဲ့ လူက ​ေျမျဖဴကိုငိ​ေနရရငိလဲ အမွတ္​က​ေပးလိုက္​တဲ့ ဘဝဆိုၿပီး ဆက္​လွမ္​း​ေနရမွာ​ေပါ့။ ဒီ​ေတာ့ ​ေရာမ​ေရာက္​​ ​ေရာမလိုက်င္​့​ေပါ့ ဒီႏိုငိငံမွာ ​ေန​ေတာ့လဲ ဒီလိုပဲ က်င္​့ရမွာ​ေပါ့။ သူငယ္​တန္​း​ေက်ာငိးစအပ္​လိုကိကတည္​းက သားႀကီးလာရငိ ဆရာဝန္​/ အင္​ယာ ႀကီး ျဖစိရမယ္​ဆိုတာ စိတ္​ထဲမွာကပ္​​ေပးလိုကိၿပီးသား ၊ ​ေဘာလံုးသမားျဖစိခ်ငိတယ္​လို႔​ေျပာၾကည္​့ ႐ူး​ေနတယိလို႔ပဲ သတ္​မွတ္​လိမ္​့မယ္​။ ဒါက အျမင္​က်ဥိးတာပါ ဒီ​ေလာကိျပ​ေတာ့ ဒီ​ေလာကိပဲျမင္​​ေနတာရယ္​။ ကို႔ဘာ့သာကိုယ္​ ႐ုန္​းထြကိကြဲျပားျပ​ီး စူးစမ္​းလိုစိတ္​ မ႐ွိၾကပါဘူး။ ကိုယ္​အ​ေနနဲ႔ အဆက္​​ေျပသာယာ​ေနတဲ့ comfort zone မွာပဲ မွီကပ္​​ေနရတာ သ​ေဘာက်ၾကပါတယ္​။ သူငယ္​တန္​းကတည္​းက ဆရာဝန္​ အ​ေယာကိ ၄၀​ေလာကိ​ေက်ာငိးအပ္​လိုကိပီး​ေပါ့​ေလ၊ ျဖစိမျဖစ္​က​ေတာ့ ၁၀ႏွစ္​အတြငိးဆံုးျဖတ္​ ​ေပးၾကမွာ​ေပါ့။ ဒီမွာက ဆရာမနဲ႔ မိဘ အပိုငိးကပါလာp ။ မိဘဆိုတာက သားသမီး​ေကာငိးစားဖို႔ပဲ သိတတ္​ၾကတာပါ။ ဒါမယ္​့ တစ္​ခါတစ္​​ေလ မစဥ္​းစားမိၾကဘူးလ ကိုယ္​့ အတၱ​ေတြ ဘယ္​​ေလာကိႀကီး​ေနပီလဲဆိုတာ။ ဆရာဝနိၿဖစိ​ေစခ်ငိတာ ဘသူလဲ သားသမီးျဖစိခ်ငိတာလား ကိုကျဖစိ​ေစခ်င္​​ေနတာလား။ ဒီ​ေနရာမွာ အကုနိလံုးကို​ေတာ့မ​ေျပာလိုပါဘူး ၊ သာမနိအားျဖငိ့ မိဘ​ေတြက သူတို႔စကားကို negative ျပရင္​ မိဘဆိုတဲ့ Power ကိုျပန္​သံုးက်ပါတယ္​။ ငါမိဘ နငိသားသမီး၊ ငါခိုငိးတာလုပိ ငါက​ေကာင္​း​ေစခ်င္​လို႔ စသျဖငိ့​ေပါ့။ ဒီ​ေနရာမွာ တစ္​ဖကိကလဲ လူပါ ႀကီးသူ႐ို​ေသ ၊ငယ္​သူ​ေလးစားဆို လူတစ္​​ေယာကိရဲ႕ ဆႏၵ ကိုနားမလည္​ရင္​​ေတာငိ Respect ႐ွိရမယ္​​ေလ။



 ထားပါ​ေတာ့ ဆရာဝန္​​ေလာငိးႀကီး​ေတြ ​ေက်ာငိးအပ္​လိုကိၿပီ​ေပါ့။ မိဘ​ေမ်ာ္​လင္​့ခ်ကိဆိုတဲ့ တာဝန္​ကိုယ္​စီ​နဲ႔​ေပါ့။ ဒီ​ေနရာမွာ က်ဴ႐ွငိ၊ စာဖတ္​​ေက်ာင္​း၊ ​ေဘာ္​ဒါ ​ေတ ပါလာၿပီဗ်။ ဒါ​ေတြက ​ေအာကိကဆရာမ​ေတြနဲ႔​ေက်ာငိးသား​ေတြကိုယ္​တိုငိက system ရဲ႕ logic ကို လက္​ခံလိုကိလို႔ျဖစိလာရတဲ့ဟာ​ေတြပါ။ ၁၀ႏွစိအရြယ္​က​ေလးတစ္​​ေယာကိက မိုးလင္​းက​ေနမိုးခ်ဳပ္​ထိ စာ​ေတြနဲ႔ပဲ လံုးပန္​း​ေနရတာ​ေတာိ​ေတာ္​ ျမင္​ရတာစိတ္​မခ်မ္​းသာတဲ့ ဘဝ​ေတြပါ၊ သူတို႔မိဘ​ေတြက​ေတာ့ ကိုယ္​့သားကး​ေကာငိး​ေၾကာင္​း၊ မိမိက ဘယ္​​ေလာက္​ထိ Suppliment ျဖည္​့​ေပးႏိုငိ​ေၾကာင္​း စသျဖင္​့​ေတြ႔တိုငိးႂကြားၾကတယ္​။ အဲ့အခါ ​ေက်ာငိးသား​ေတြက activity ​ေတြ မ႐ွိ​ေတာ့ဘူး၊ teamwork ၊ leadership ၊ management ဘာဆိုဘာမွမသိ​ေတာ့ဘူး။

ဝမိးနညိးဖို႔အ​ေကာင္​းဆံုးက​ေတာ့ ​ေႏြရာသီ ​ေက်ာင္​းပိတ္​ရကိ​ေတြ ​ေပ်ာကိကြယ္​သြားတာပဲ။



အရင္​က​ေႏြရာသီဆိုတာ ​ေျပစရာမလို ​ေပ်ာိ​ေပ်ာ္​႐ွြင္​႐ွြင္​ ကစား​ေနတဲ့ က​ေလး​ေတြ ​ေတြ႔ရံုနဲ႔သိႏိုငိတယ္​ အခု​ေတာ့ ​ေျခာက္​ကပ္​ၿပီး စာအုပ္​​ေလး​ေတြကိုယ္​စီကိုငိလို႔ က်ဴ႐ွငိအႀကိဳတတ္​​ေနၾကပီ​ေလ။ ဟာသ​ေတြပါ ဘာမွမ႐ွိတဲ့ စာ​ေလး​ေတြကို ဒီ​ေလာကိထိအခ်ိန္​​ေပး​ေနၾက
တာ။ IQ ​ေတြပဲအရမ္​းနိမ္​့​ေနလို႔မ်ားလား။ ဒီလို လိန္​ဖယ္​လိန္​ဖယ္​ တက္​လာၿပီး ၁၀တန္​း ​ေရာကိရင္​​ေတာ့ ​ေထာင္​သြင္​းအက်ဥိးခ်ပါၿပီ။ လူတစ္​​ေယာကိဘဝကို အဆံူးအျဖတ္​​ေပးမယ္​့ အမွတ္​​ေတြရႏိုင္​မယ္​့စာ​ေတြ​ေလ၊ serious ႀကီး​ေတျဖစိၾကတာ​ေပါ့။ 24 hrs ပဲ စာက်ကိ​ေနရ​ေတာ့မလိုလို ၊ ကြၽန္​​ေတာ္​ျဖတ္​သနိးခဲ့ရတဲ့ ၁၀တ္န္​းက​ေတာ့သာသာယာယာ ပါပဲ။ serious ႀကီးမျဖစိပါဘူး ။ ​ေဘာလံုးကန္​လိုက္​၊​ေရကူးလိုက္​၊​ေဆာ့လိုကိပဲ။ ဒါမယ္​့ အ​ေမက​ေတာ့ ​ေတာငိးဆိုပါတယိ ဖိအား​ေပး​တာ​ေတာ့မဟုတ္​ပါဘူး ရခိုငိ ျပည္​နယ္​ ျပကၡဒိန္​ မွာျမင္​ခ်ငိမိတယိ​ေပါ့သားကို။ Okျဖည္​့​စည္​း​ေပးမယ္​ ကတိ​ေပးထားတယိ၊ ကြၽန္​​ေတာ္​ဒီအတြကိ စာလုပ္​ခဲ့တယိ အျပင္​းအထန္​မလိုပါဘူး လူတစိ​ေယာက္​ျဖစိခ်ငိရငိ ျဖစိကိုျဖစိတယိ ၊ လိုတာကျဖစိခ်ငိတယိဆိုတာ စိတ္​ထဲက​ေန ​ေလး​ေလးနကိနကိ လိုခ်ငိဖို႔ပဲ။ ဒါက​ေတာ့​ေၾကာိျငာ ဝငိတာ​ေပါ့။ ဆိုခဲ့သလိုပဲ ပညာ​ေရးမွာလဲ ဆယိ​ေက်ာ္​သက္​​ေတြကို system က​ေကာ မိဘဆရာ​ေတြကပါ ဖိႏွိပ္​ ခံထားရတာက teenagers ​ေတြပါ ကိုယ္​့ အိမိမက္​ဘာဆိုတာ ခ်မျပရဲ​ေလာကိ​ေအာင္​ကို အငုတ္​စိတ္​ကို ႐ိုက္​သြင္​းခဲ့တာ part-1က မိဘအခ်ိဳ႕​ေပါ့။ part-3 မွာ Business အ​ေၾကာငိးဆက္​သြားပါမယ္​။

See ya later!



Writer-Hive account@aungkhant

MSC-135