ကံကံရဲ႕ အက်ိဳးအျပစ္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ဗုဒၶဘာသာတစ္ေယာက္ဟာ မေကာင္းမႈကုိေရွာင္ၿပီး ေကာင္းမႈကုိ ေဆာင္ဖုိ႔ လုိပါတယ္။ မေကာင္းမႈဒုစ႐ုိက္အမႈကုိ မလုပ္ျဖစ္ေအာင္ ေရွာင္ၾကဥ္ၿပီး ေကာင္းမႈသုစ႐ုိက္ကုိ လုပ္ႏုိင္ေအာင္ ႀကိဳးစားဖုိ႔ လုိပါတယ္။ မေကာင္းမႈ ဒုစ႐ုိက္ကုိ ေရွာင္ဖုိ႔အတြက္ သီလကုိ ထိန္းသိမ္း ေစာင့္ေရွာက္ရပါမယ္။ အနည္းဆုံး ငါးပါးသီလကုိ လုံၿခဳံေအာင္ ေစာင့္ထိန္းထားတဲ့ သူဟာ မေကာင္းမႈ ဒုစ႐ုိက္ကုိလည္း ေရွာင္ၾကဥ္ၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။ ေကာင္းမႈေဆာင္ဆုိတာကေတာ့ ဗုဒၶဘာသာေတြရဲ႕ ေကာင္းမႈလုပ္ျခင္း ရည္ရြယ္ခ်က္က ေနာက္ဆုံးပန္းတုိင္ျဖစ္တဲ့ နိဗၺာန္ကုိ မ်က္ေမွာက္ျပဳေရးနဲ႔ နိဗၺာန္မရခင္ သံသရာလည္ရတဲ့ အခါမွာလည္း သံသရာခရီးမွာ ခ်မ္းသာေရးအတြက္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလုိ ပန္းတုိင္ေတြကုိ လွမ္းကုိင္ဖုိ႔အတြက္ နိဗၺာန္ကုိ မ်က္ေမွာက္ျပဳဖုိ႔ သီလကုိ အေျခခံတဲ့ ဘာဝနာ အလုပ္ကုိ ႀကိဳးစားအားထုတ္ရမွာျဖစ္ၿပီး နိဗၺာန္ မရခင္ သံသရာလည္တဲ့ အခါမွာလည္း ေကာင္းတဲ့သုဂတိ ဘဝေတြမွာျဖစ္ဖုိ႔ သီလကုသုိလ္ကုိ ေကာင္းေကာင္းထိန္းသိမ္းၿပီး ဒါနကုသုိလ္ကုိလည္း စြမ္းႏုိင္သမွ် ျပဳလုပ္ၾကရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလုိနည္းမ်ားနဲ႔ ဗုဒၶဘာသာ တစ္ေယာက္ဟာ ယုံၾကည္မႈနဲ႔ က်င့္ႀကံမႈကုိ လက္ေတြ႕လုိက္နာ က်င့္ႀကံၿပီး ကုိယ္လုပ္ရင္ ကုိယ္ရမယ္၊ ကုိျဖစ္ရင္ ကုိခံရမယ္ဆုိတဲ့ မွန္ကန္ၿပီး အေၾကာင္းအက်ိဳးသင့္တဲ့ အယူဝါဒကုိ သေဘာေပါက္ နားလည္ႏုိင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီထက္နားလည္ခ်င္ရင္ေတာ့ ဒီထက္ပုိၿပီး ေလ့လာက်င့္ႀကံၾကည့္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
ဒီေလာက္ဆုိရင္ေတာ့ ဗုဒၶဘာသာဝင္ေတြအတြက္ ဗုဒၶဘာသာနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ သိသင့္သိထုိက္တာေလးေတြကုိ မိတ္ဆက္သေဘာေလာက္ သိႏုိင္မယ္လုိ႔ ထင္ပါတယ္။ အလြန္ေလးနက္ၿပီး က်ယ္ျပန္႔လွတဲ့ ဗုဒၶအဆုံးအမေတြကုိ စာမ်က္ႏွာ တစ္ခုႏွစ္ခုေလာက္နဲ႔ေတာ့ ျပည့္စုံေအာင္ တင္ျပဖုိ႔ မျဖစ္ႏုိင္ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ အခု တင္ျပခဲ့တာေလးေတြကုိပဲ ေသေသခ်ာခ်ာ ေလးေလးနက္နက္ ဖတ္မွတ္ထားမယ္ဆုိရင္ ဗုဒၶဘာသာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး တစ္ေယာက္ေယာက္က ေမးလာခဲ့မယ္ဆုိရင္ ဘာမွမသိတာထက္စာရင္ သိသေလာက္ေတာ့ ေျဖၾကားေပးႏုိင္ၾကမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေသခ်ာတာကေတာ့ ဗုဒၶဘာသာအျဖစ္ ခံယူထားၿပီး ဘာတစ္လုံးမွ မသိဘဲ ျဖစ္ေနတဲ့ သူေတြအတြက္ေတာ့ အမ်ားႀကီး အေထာက္အကူျဖစ္တဲ့ ဗုဒၶဘာသာ မိတ္ဆက္ေလးဆုိတာ အေသအခ်ာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။