ဤေဆာင္းပါကိုေရးသားရာတြင္ တစံုတေယာက္အားထိခိုက္ေစလိုေသာ စိတ္မရွိေၾကာင္းႀကိဳတင္ေတာင္းပန္ပါသည္။ Steemit Platform တြင္ ျမန္မာလူငယ္မ်ား တျဖည္းျဖည္းမ်ားလာၿပီျဖစ္သျဖင့္ အခ်င္းခ်င္းလည္း တေယာက္ကိုတေယာက္ ကူညီေဖးမ၍ မည္သို႔ post တင္ရမည္ကို သိေလာက္ၿပီးျဖစ္ပါသည္။ ဤတြင္ ကၽႊႏုပ္ကိုယ္တိုင္ၾကံဳေတြ႕ ခဲ့ရေသာ အေတြ႕အၾကံဳမ်ားကို ဥပမာျပၿပီး ေရးသားဖၚျပပါမည္။ အမွန္တကယ္ဆိုလ်င္ မိမိဤ post ကို ေရးလိုျခင္းမရွိပါ, သို႔ ေသာ္ ေနာင္ ေလးငါး ေျခာက္ႏွစ္ ေလာက္တြင္ ျဖစ္ေပၚလာမည့္ အေျခအေနကို ႀကိဳတင္ျမင္ေန၍ သတိေပးလိုေသာ သေဘာျဖင့္ေရးသားရျခင္းျဖစ္ပါသည္။ Steemit Platform သည္ ကိုယ္ပိုင္ blog ျဖစ္ၿပီး မိမိ ေရးျခင္သလို တင္ ျခင္သလို တင္ႏိုင္ပါလ်က္ႏွင့္ အဘယ္ေၾကာင့္ ဤမွ်ဆရာႀကီးလုပ္လို , လွ်ာရွည္ျခင္ေနရပါသနည္းဟု ေမးလာလ်င္လည္း ေတာင္းပန္ပါသည္ဟု သာ ႀကိဳတင္ေျပားၾကားထားလိုပါသည္။ အပိုင္း (၂)ပိုင္းခြဲ၍ တင္ျပေပးပါမည္။

အပိုင္း(၁)

Copy post, credit post and original post link

လက္ရွိ ျမန္မာ steemit လူငယ္အမ်ားတြင္ ကိုယ္ပိုင္အေရးအသား, original creations မ်ားျဖင့္ ဝင္ေရာက္ ေရးသားလာသူမ်ားသျဖင့္ ဝမ္းသာရပါသည္။ သို႔ေသာ္ အမ်ားစု မွာ copy post မ်ား credit ေပး၍ ဝင္ေရာက္ေရးသားေနၾကပါသည္။ အမ်ားအားျဖင့္ Facebook ကိုဥပမာထား၍ ျပဳမႉေနၾကျခင္းဟု ထင္ပါသည္။ Facebook သည္, steemit ထက္ လြပ္လပ္ေသာ social media ျဖစ္ပါသည္။ တစံုတေယာက္ေရးထားေသာ စာကို credit ေပး၍ ကူယူလ်င္လည္း မည္သည့္ ျပသနာမွ မရွိပါ။ original ေရးသာသူကိုယ္တိုင္ , မိမိစာ လူဖတ္မ်ားသျဖင့္ ဝမ္းသာႏိုင္ပါေသးသည္။ ဤသည္မွာ social media ျဖစ္ပါသည္, တစံုတရာ အက်ိဳးခံစားျခင္းမရွိ, ပီတိသာ ျဖစ္ေစပါသည္။ အကယ္၍ Facebook ေပၚတြင္ေရးသားထားေသာ သို႔ မဟုတ္ အျခားတေနရာရာတြင္ ေဖၚျပထားေသာ စာ, ေဆာင္းပါတို႔ကို printed media ဟု ေခၚေသာ ဂ်ာနယ္, မဂၤဇင္း တို႔တြင္ credit ေပး၍ ကူးယူ ေဖၚျပခြင့္မရွိပါ။ ( original စာေရးသူ၏ခြင့္ျပဳခ်က္ရလ်င္ ေတာ့ ျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။) အဘယ့္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ဂ်ာနယ္, မဂၤဇင္း စသည္တို႔မွာ ေငြေၾကးျဖင့္ ေရာင္းဝယ္ေနၾကေသာ , တစံုတရာ အက်ိဳးခံစားခြင့္ ရႏိုင္ေသာ ေနရာျဖစ္သျဖင့္ အလြဲသံုးစားမႈ ဟူေသာ ျပသနာ ျဖစ္ေပၚလာႏိုင္ပါသည္။ ျမန္မာျပည္၏ မူပိုင္ခြင့္ ဥပေဒကို နားလည္သူမ်ားမွ ပိုမိုရွင္းျပလ်င္ သင့္ေလ်ာ္မည္ဟုထင္ပါသည္။ လက္ရွိ steemit ျပသနာမွာဤျပသနာျဖစ္ပါသည္။

steemit သည္ social media ဟု ေခၚေသာ္လည္း မိမိpost အေပၚ တစံုတရာ အက်ိဳးခံစားခြင့္ ရွိသျဖင့္ printed media ႏွွင့္ ပိုဆင္ပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း cheetah robot , steem cleaner ကဲ့သို႔ေသာ robot မ်ားထည့္တြင္းထားျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ဆိုခဲ့သည့္အတိုင္း မိမိသည္ အျခားသူမ်ား၏စာမ်ားကို ,ထိုသူ၏ ခြင့္ျပဳခ်က္ ေတာင္းခံျခင္းမရွိပဲ ကိုယ္က်ိဳးအတြက္ credit ဟူ ေသာ စာလံုးေလး တလံုးျဖင့္ သံုးစြဲေနျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ဤတြင္ နင္လည္း google ေပၚက photo ေတြကို credit ပဲေပးၿပီးသံုးေနတာပဲဟု ေမးလာလ်င္, ဟုတ္ကဲ့ google image ေပၚတြင္ ပိုင္ရွင္မ်ားက မိမိတို႔ သံုးလိုကသံုးေစဟူ၍ တင္ထားေသာပံုမ်ားျဖစ္ပါသည္။ သို႔ရာတြင္မွ ဓါတ္ပံုဆရာ နာမည္ပါေသာ ပံုမ်ားကို ယူမသံုးပါ။ ကိုယ္ပိုင္အေတြ႕အၾကံဳကို ရွယ္ပါမည္။ လြန္ခဲ့ ေသာ ႏွစ္ November ေလာက္တြင္ ကၽႊန္ေတာ္ steemit ေပၚသို႔ Burmese folk tales, ဟူေသာ ေခါင္းစဥ္မ်ားျဖင့္ ျမန္မာ့႐ိုးရာ ပံုျပင္မ်ား, ေဒါတာထင္ေအာင္ေရးသားထားေသာ ပံုျပင္မ်ားကို ေရးတင္ခဲ့ပါသည္။ ပထမဆံုး post မွာတြင္ ဤပံုျပင္မ်ားကို မည္သူေရးသားခဲ့ေၾကာင္းမည္သည့္ ခုႏွစ္တြင္ ႐ိုက္နွိပ္ ထုတ္ေဝခဲ့ေသာ စာအုပ္ထဲမွျဖစ္ေၾကာင္း အတိအလင္ေဖၚျပ၍, ပံုျပင္မ်ား အဆံုးတြင္လည္း author Mg htin Aung ဟူ၍ ေရးသားသူ အမည္ကို ေရးသြင္းေဖၚျပခဲ့ပါသည္။ အစပိုင္းတြင္ ဟုတ္သလိုေတာ့ရွိပါသည္။ သို႔ေသာ္ ပံုျပင္ ၅ ပုဒ္ေျမာက္တြင္ cheetah comment ထိပါေတာ့သည္။ အမွန္ကို ဝန္ခံရလ်င္ ထိုအရင္က cheetah comment ရွိသည္ကို ကၽႊန္ေတာ္မသိခဲ့ပါ။

cheetah comment မ်ားကို ေလ့လာေတာ့မွ သိလာရပါသည္။ cheetah comment ထိၿပီးေနာက္မိမိ vote မ်ား ရေသာ္လည္း ပိုက္ဆံတက္မလာေတာ့ပါ။ cheetah comment ထိၿပီးေနာက္ပိုင္း ကၽႊန္ေတာ္တင္ေသာ post မ်ားမွာ ျပားကဏာန္း ေလာက္သာ ရရွိပါေတာ့တယ္။ ဤတြင္ႀကိဳးစား၍ cheetah comment မ်ားကို ေရွာင္၍ ပံုျပင္မ်ားကို ဆက္တင္ေနခဲ့ပါသည္။ သို႔ေသာ္ vote ရေသာ္လည္း ပိုက္ဆံကာတက္မလာ။ ပံုျပင္၁၀ ပုဒ္ ေျမာက္တြင္ ကၽႊန္ေတာ့ အားအၿမဲအားေပးဂvote ေပးေနေသာ သူငယ္ခ်င္းမ်ားမွ အတိအလင္ပင္ ထုတ္ေဖၚေျပာလာပါသည္။ အျခားသူမ်ား၏ စာမ်ားကို ဆက္၍တင္ေနမည္ဆိုပါက voting မေပးႏိုင္ေတာ့ေၾကာင္း ေျပာလာပါသည္။ ကၽႊန္ေတာ္ကလည္း အင္မတန္ေကာင္းေသာ ျမန္မာပံုျပင္မ်ားျဖစ္သျဖင့္ အျခားသူမ်ားလည္း ဗဟုသုတ ရႏိုင္ေၾကာင္းျပန္ေျပာရာ, သူငယ္ခ်င္းမ်ားမွ ပံုျပင္မ်ားအား ဗဟုသုတ ရေစရန္အလို႔ငွာတင္လ်င္ ရပါသည္, သိုေသာ္ decline payout လုပ္၍တင္ပါ။ တနည္းအားျဖင့္ မိမိ ပိုက္ဆံရေစရန္မဟုတ္ပဲ လူအမ်ားအား ဗဟုသုတ ရေစရန္ အလို႔ငွာ ေဝမွ်ရျခင္း ျဖစ္ပါသည္ ဟူ၍ျဖစ္သည္, ထို post မ်ားအတြက္ vote ေပးလ်င္လည္း ပိုက္ဆံမရပါ။ ထို႔ေၾကာင့္ မိမိမွာ ပံုျပင္မ်ားတင္ျခင္းကို ရပ္လိုက္ၿပီး original post မ်ားကိုသာ ႀကိဳးစားၿပီး ေရးသားခဲ့ရပါသည္။မိမိ ဆိုလိုရင္းကို သေဘာေပါက္မည္ဟု ေမ်ာ္လင့္ပါသည္။

အေၾကာင္းမွာ ယခု credit ေပး၍တင္ေနၾကေသာ post မွာ ကာယကံရွင္အား အသိေပးထားျခင္း မရွိေသာေၾကာင့္ ေနာင္တြင္ ျပသနာ ရွိလာႏိုင္စရာအေၾကာင္းျဖစ္ပါသည္။ ဥပမာ ျပပါမည္။ မိမိသည္ ထို စာေရးဆရာ, သို႔ မဟုတ္ စာအုပ္တိုက္ ရွိစာမ်ားကို ကာယကံရွင္ မသိပဲ credit သာေပး၍ တင္ေနခဲ့သည္။ cheetah comment လည္းလြတ္ပါသည္။ အေၾကာင္းမရွိပါ။ ၇ ရက္ျပည့္ ၍ steemit မွ ထိုpost မ်ားကို မိမိ ကိုယ္ပိုင္အျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳ၍ steemit website တြင္ တရားဝင္ register လုပ္၍မိမိအား ရရွိသေလာက္ SBD ေပးပါလိမ့္မည္။ အေရးႀကီးသည္မွာ steemit Platform သည္ လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ ျမန္မာလူမ်ိဳး မျဖစ္စေလာက္သာရွိပါေသးသည္။ အခ်ိန္ၾကာလာသည္ႏွင့္ အမွ် နာမည္ရလာၿပီး ထိုကာယကံရွင္ စာေရးဆရာမွ လည္း steemit တြင္ စာေရးလ်င္ပိုက္ဆံရသည္ဟူ၍ မိမိ ၏original အေရးအသားမ်ား တင္လိုက္လ်င္ , ဤတႀကိမ္တြင္ ေသခ်ာေပါက္ cheetah comment ထိပါေတာ့မည္။ မိမိ ကိုယ္ပိုင္ အေရးအသားျဖစ္ပါလ်က္ အဘယ့္ေၾကာင့္ cheetah comment ထိရပါသနည္းဟု စံုစမ္းလ်င္ , အျခားသူတေယာက္မွ မိမိစာမ်ားကို အသံုးျပဳ၍ ပိုက္ဆံရယူထားသည္ကို ျမင္လ်င္... ကၽႊန္ေတာ္တို႔ျမန္မာလူမ်ိဳးတို႔သည္, တရားမစြဲပဲ ရွိပါေစေတာ့ ဟူ၍အင္မတန္သေဘာထားႀကီးေသာလူမ်ိဳးျဖစ္ပါသည္ဟု ယံုၾကည္လ်င္ , credit ဟူေသာ စာလံုးသာသံုး၍ post မ်ားကိုဆက္၍ တင္ပါေလ....,

အပိုင္း(၂)

Social media relationship skill

ယခုလက္ရွိျမင္ေတြ႕ေနရသည္မွာ , မိမိအား follow လုပ္ပါ, မိမိ vote ေပးပါမည္။ မိမိအားလည္း ျပန္follow လုပ္၍ vote ေပးၾကပါဟူ၍ ျဖစ္သည္။ ျပသနာမရွိပါ။ အျပန္ျပန္အလွန္ကူညီၾကပါသည္။ သို႔ေသာ္ တခုမွတ္ထားရမည္မွာ မိမိ တြင္ steem power မရွိေသာ follower မ်ားသာ မ်ားလာပါမည္။ မိမိ ကိုယ္တြင္လည္း steem power မရွိ သည့္ အထဲ အျခား ကိုယ့္ follower မ်ား၏ post မ်ားကို အတတ္ႏိုင္ဆံုး vote ေပးေနရပါမည္။ ဤတြင္ လက္ရွိ steem power မရွိခ်ိန္တြင္ကိစၥမရွိေသာ္လည္း , steem power အနည္းငယ္ရွိလာခ်ိန္တြင္ , follow လုပ္ထားတာခ်င္းအတူတူသူ႔ၾကေတာ့ vote ေပးတယ္ ငါ့ၾကေတာ့ မ vote ဘူးဟူ၍ ျဖစ္လာၾကပါလိမ့္မည္။ မွတ္ထားရန္လိုသည္မွာ မိမိက vote ေပးပါမည္ဟူ၍ ကတိေပးၿပီး follow လုပ္ခိုင္းထားျခင္းကိုမေမ့ပါႏွင့္ , Facebook တြင္ like ႀကိဳက္သေလာက္ လုပ္ ဘားမျဖစ္ပါ။ သို႔ေသာ္ steemit တြင္ အေယာက္ ၂၀ ေလာက္ vote လိုက္လ်င္ voting power 20% ေလာက္သာက်န္ပါသည္။ ဤတြင္မ်က္ႏွာပ်က္စရာ ျဖစ္လာႏိုင္ပါသည္။ voting power ၀% ထိေရာက္သြားလ်င္ ၁၀၀% သို႔ျပန္မေရာက္ႏိုင္ေတာ့ပါ။ ကၽႊန္ေတာ္ပင္လ်င္ ၅၀% ေလာက္ႏွင့္ တတ္ႏိုင္သေလာက္ vote ေပးေနရျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ေနာင္တြင္ တေျဖးေျဖးမ်ားလာမည္ျဖစ္သျဖင့္ တကယ္ေကာင္းေသာ post မ်ားသာ ေရြးခ်ယ္ vote ေပးႏိုင္ပါလိမ့္မည္။ ဆိုလိုသည္မွာ မိမိ follower မ်ားသည္ကိုုႀကိဳက္၍ follow လုပ္ခိုင္းျခင္းျဖစ္ပါသည္ , သင္ႏွင့္ ဘာဆိုင္လို႔လည္း ဟု ေမးလာလ်င္ ေတာင္းပန္ပါတယ္...ဟုသာ ျပန္ေတာင္းပန္ပါမည္။ လွ်ာမရွည္ရမေနႏိုင္သူဟု မွတ္ပါေလ။

ကၽႊန္ေတာ့ ဆိုလိုရင္းမွာ ေဖါက္ထြက္ပါ။ မိမိ ကို တျခားသူမ်ား သတိျပဳမိေအာင္ attention ရယူပါ။ ဥပမာ, မိမိက ဓါတ္ပံု ပညာ ဝါသနာပါလ်င္ , ဓါတ္ပံုတင္သူမ်ားႏွင့္မိတ္ဖြဲ႕ပါ။ ထိုသူတို႔၏ post ကို ဝင္၍ comment ေပးပါ။ နည္းပညာ အဆင့္ျမင့္လာေသာ ဤေခတ္တြင္ ဘာသာစကားေပါင္းစံု translates လုပ္ရန္မခက္ခဲပါ။ မိမိ post ကို comment ေပးလ်င္ မိမိ သေဘာက်သကဲ့သို႔ ထိုသူမ်ား၏ post မ်ားကိုလည္း comment ေပး၍ စကားေဖာင္ဖြဲ႕ပါ။ comment မ်ားျဖင့္ chatting ထိုင္သလိုcomment ေပးပါ။ လူတို႔၏ သေဘာသဘာဝမွာ မိမိ စိတ္ဝင္စားေသာ အေၾကာင္းအရာကို ေမးလာလ်င္ စိတ္ရွည္လက္ရွည္ ရွင္းျပေသာ သေဘားတရားရွိပါသည္။ ဤနည္းျဖင့္ steem power မ်ားမ်ားပိုင္ဆိုင္ထားသူမ်ားျဖင့္ အသိအကၽႊမ္း မိတ္ေဆြဖြဲ႕ထားလ်င္ , မိမိ quality post တင္ေသာအခါ အနည္းဆံုး ၁၀$ ေလာက္ေတာ့ ရႏိုင္ပါေသးသည္။ ဥပမာျပပါမည္။ ကၽႊန္ေတာ္ steemit ေပၚတြင္ ျမန္မာလိုေရးသား ေနေသာ္လည္း ကၽႊန္ေတာ့္ သူငယ္ခ်င္းမ်ားမွ vote ေပးၾကပါသည္။ သူတို႔ နားမလည္ေသာ္လည္း သူတို႔ သိထားၿပီး ျဖစ္သည္, ကၽႊန္ေနာ္ ျမန္မာ steemit မ်ားအတြက္ တစံုတရာ အက်ိဳးရွိေစ ေသာ post မ်ား ေရးသားေနသည္ကို သိသည့္ အတြက္ မိမိအား အားေပး ၾကပါသည္။ ဆိုလိုရင္းမွာ ကၽႊန္ေတာ့ blog ေပၚတြင္ ဘယ္ေတာ့မွ ေပါက္ကရမေရးတာ သူတို႔ သိၿပီးျဖစ္ပါသည္။ မိမိအေနျဖင့္ steemit ကို ေရရွည္ အသံုးျပဳလိုလ်င္ professional ဆန္ေသာ social media public relationship ကို မျဖစ္မေန တည္ေဆာက္ရပါမည္။

လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ ျမန္မာ steemit မ်ား တေယာက္ႏွင့္ တေယာက္ follow မလုပ္ ၾကပါႏွင့္ဟု ေျပာလိုျခင္းမဟုတ္ပါ။ ျမန္မာစာေရးသူလည္း ျမန္မာစာ ေရးသူ အေလ်ာက္ , မိမိ ေရးသားေသာ post ကို ႀကိဳက္ႏွစ္သက္သူ ျဖစ္လ်င္ အလိုအေလ်ာက္ follow လုပ္လာၾကပါလိမ့္မည္။ ေျပာလိုရင္းမွာ quality post မ်ား original post မ်ား အတတ္ႏိုင္ဆံုး ေရးသားၾကေစရန္ ရည္ရြယ္ပါသည္။

ျမန္မာလူငယ္မ်ား steemit တြင္ေအာင္ျမင္ၾကပါေစ....

Henry Aung ( Kachin )