တစ္ႏွစ္ေအာက္ ကေလးလွ်ာလႈပ္လွ်င္ လွ်ာဝါးသည္ဟု စိုးရိမ္၍ သူငယ္နာေဆးမေကၽြးေစလိုပါ။ သူငယ္နာေဆးအခ်ိဳ႕က ခဲဆိပ္ႏွင့္ အဆိပ္စိန္ပါ၍ အႏၲရာယ္မ်ားသည္။ ကေလးလွ်ာလႈပ္ရွားျခင္းက ပံုမွန္ ဟုတ္မဟုတ္ ခြဲျခားတတ္ေစလိုပါသည္။
(က) ပံုမွန္လႈပ္ရွားမႈ အဆင့္မ်ား
(၁) ေမြးကင္းစကေလးမ်ားသည္ အမ်ားအားျဖင့္ လွ်ာကို ႏႈတ္ခမ္းအျပင္ဘက္ထိ မထုတ္ႏိုင္ေသးေသာ္လည္း ႏို႔စို႔ရန္ ေရွ႕တိုးေနာက္ဆုတ္ လႈပ္တတ္သည္။
(၂) ႏို႔ကို မ်ိဳခ်စဥ္ျဖစ္ေစ၊ ႏို႔မစို႔ခ်ိန္ျဖစ္ေစ လွ်ာကို ေအာက္သြားဖံုး၊ ေအာက္ႏႈတ္ခမ္းေပၚ တင္ထားတတ္သည္။
(၃) ေမး႐ိုးလႈပ္ရွားမႈႏွင့္တြဲၿပီး လွ်ာကို အေပၚေအာက္ စည္းခ်က္ဝါးခ်က္ႏွင့္ လႈပ္ရွားျခင္းက စို႔လိုက္ေသာႏို႔ကို ခံတြင္းထဲသို႔ စုပ္ယူရန္ က်င့္ျခင္းျဖစ္ပါသည္။
(၄) ေမး႐ိုးမလႈပ္ဘဲ လွ်ာထိပ္ပိုင္းေလးကို ေျမႇာက္လိုက္ခ်လိုက္လုပ္ၿပီး အေပၚႏႈတ္ခမ္းကို ထိဖို႔ႀကိဳးစားမည္။ အစာစား တတ္ဖို႔ အစပ်ိဳးျခင္းျဖစ္ပါသည္။
(၅) ေဘးတိုက္လႈပ္ရွားမႈမ်ား စတင္ပါက အစာဝါးဖို႔၊ စကားေျပာဖို႔ စတင္ျပင္ဆင္ျခင္းျဖစ္ပါသည္။
(ခ) ပံုမွန္မဟုတ္ေသာ လႈပ္ရွားမႈမ်ား
လႈပ္ရွားမႈ ပံုစံ(၁)
လွ်ာက ပံုမွန္ထက္ ထူလြန္းၿပီး ႏႈတ္ခမ္းျပင္ကို ထုတ္တိုင္း အားႏွင့္ ျပင္းထန္စြာ တြန္းထုတ္ေသာေၾကာင့္ ခ်ိဳလိမ္ထည့္ေပးဖို႔ ခက္သည္၊ အစာေကၽြးလွ်င္ ျပန္ထြက္က်ႏိုင္သည္။ ခြက္ႏွင့္ ေရတိုက္လွ်င္ ခြက္ကို လွ်ာႏွင့္ တြန္းထုတ္၍ တိုက္ရခက္သည္။
လႈပ္ရွားမႈ ပံုစံ(၂)
လွ်ာကို တစ္ဝက္မွ ေနာက္ဘက္သို႔ အၿမဲလိပ္ထား၍ အစာစားရ၊ မ်ိဳရ အလြန္ခက္သည္။ လွ်ာႀကီးၿပီး ေနာက္ဘက္ လိပ္ေန၍ အာေခါင္မိုးကို အၿမဲပိတ္ထားလွ်င္ အသက္ရႉရပါခက္သည္။
လႈပ္ရွားမႈ ပံုစံ(၃)
လွ်ာက တစ္ဖက္ကိုပဲ အၿမဲထုတ္သည္၊ ေဘးတိုက္ တစ္ဖက္ပဲလႈပ္သည္။ လႈပ္ေသာဘက္ တစ္ျခမ္းက သိမ္ေနသည္။
လႈပ္ရွားမႈ ပံုစံ(၄)
လွ်ာက ထူၿပီး လႈပ္ရွားမႈ မရွိသေလာက္ ၿငိမ္ေနသည္။ ႏို႔တိုက္ရခက္မည္။
လႈပ္ရွားမႈ ပံုစံ(၅)
လွ်ာက ခံတြင္းဝႏွင့္ယွဥ္လွ်င္ အရြယ္ႀကီး၍ ပါးစပ္ထဲ သိမ္းမရဘဲ အၿမဲလိုလို ထြက္ေနသည္။ Down ကေလးမ်ား၊ ေမြးရာပါ သိုင္းရြိဳက္ေဟာ္မုန္း နည္းလြန္းေသာ ေရာဂါမ်ားတြင္ျဖစ္တတ္သည္။
ပံုမွန္မဟုတ္ေသာ လႈပ္ရွားမႈမ်ားသည္ ဦးေႏွာက္ႏွင့္ ႂကြက္သားဆိုင္ရာ ေရာဂါမ်ားႏွင့္ ဆက္ႏြယ္၍ ကေလးဦးေႏွာက္အထူးကုဆရာဝန္မ်ားႏွင့္ ေရရွည္အတြက္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္သင့္ပါသည္
