ရင္းနွီးျမဳပ္နွံသူ Investor မ်ားသည္ ကမၻာတစ္ဝန္းစီးပြားေရး ပထဝီနိုင္ငံေရးတို႔ မျငိမ္မသက္ျဖစ္ေနခ်ိန္တြင္ ေရႊကဲ႕သို႔အဖိုးတန္ရတနာမ်ား နွင့္ ခိုင္မာေသာ ေငြေႀကးတို႔ကို စုေဆာင္းရင္းနွီးျမဳပ္နွံမွဳ ျပဳ ဳႀကသည္။
အဘယ့္ေႀကာင့္ ဂ်ပန္ယန္း ကို စုေဆာင္းႀကသနည္း?
Fx Market ဟုေခၚႀကေသာ Foreign Exchange Market ႀကီးသည္ ၄င္းေစ်းကြက္နွင့္ ပက္သက္ေသာ အသိပညာဗဟုသုတမ်ား မရွိေသးဘဲ ျပင္ဆင္မွဳ မရွိ ဝင္ေရာက္လုပ္ကိုင္၍ မရေသာ ေစ်းကြက္ႀကီးျဖစ္သည္။
အဓိက အေရာင္းအဝယ္ျပဳ ႀကေသာ Major Currency မ်ားကို သိထားရမည္ျဖစ္သည္။
၄င္းတို႔မွာ USD, EUR, GBP, AUD, NZD, JPY, CHF, CAD စသည့္ Major Currency တို႔က ေစ်းကြက္၏ 80% ေလာက္ကို ေနရာယူထားသည္။ ထို အဓိကေငြေႀကးမ်ား၏ တန္ဖိုးအတက္အက်ကို လက္ရွိတြင္ထိုေငြေႀကးကို သံုးစြဲေနေသာ နိုင္ငံ၏ လတ္တေလာျဖစ္ေပၚေနသည့္ စီးပြားေရး နိုင္ငံေရး အေျခေနမ်ားကို သံုးသပ္ႀကည့္ျခင္းအားျဖင့္သိရွိနိုင္ပါသည္။
International Trading နွင့္ Fx Trading တို႔တြင္ ထိပ္တန္းအေရာင္းအဝယ္အမ်ားဆံုးေငြေႀကးမ်ားထဲတြင္ JPY ဂ်ပန္ယန္းသည္လည္း ဦးေဆာင္ေနပါသည္။ ထို႔အျပင္ ဂ်ပန္နိုင္ငံသည္ ကမၻာေပၚတြင္ ေရွ႕တန္းေရာက္ေနေသာ စီးပြားေရးအင္အားႀကီးနိုင္ငံျဖစ္ေလရာ တိုင္းျပည္၏ GDP ျမင့္မားသည္။ Fx Market တြင္းမွ ေငြေႀကးအားလံုးသည္ သက္ဆိုင္ရာ နိုင္ငံမ်ားမွ ဗဟိုဘဏ္မ်ား၏ ထိန္းခ်ဳပ္မွဳ ေအာက္တြင္ရွိသည္။ ထို႔ေႀကာင့္ အျခားတိုးတက္ျပီးနိုင္ငံမ်ားက႔ဲသို႔ပင္ ဂ်ပန္ယန္းေငြေဖာင္းပြမွဳ တည္ျငိမ္မွဳ တို႕ကို BOJ ( Bank Of Japan)က ထိန္းခ်ဳပ္မွဳေတြ လုပ္ေဆာင္ပါသည္။
ယန္းေနာက္ကြယ္မွ ဂ်ပန္စီးပြားေရးအေျခအေနမ်ား
ဂ်ပန္နိုင္ငံ၏ စီးပြားေရးတြင္ အခ်ိဳ႕ေသာစီးပြားေရး ဘ႑ာေရးမူဝါဒမ်ားမွာ တစ္မူထူးျခားျပီး သီးသန္႕သေဘာမ်ိဳးေဆာင္ေနျခင္းမ်ားရွိသည္။ ပထမအခ်က္အေနျဖင့္ ဂ်ပန္နိုင္ငံတြင္ 1986 မွ 1991 ခုနွစ္အတြင္းတြင္ အိမ္ရာပူေဖာင္းေပါက္ကြဲျခင္းနွင့္ စေတာ့ေစ်းကြက္ေဖာင္းပြျခင္းမ်ားျဖစ္ျခင္းေႀကာင့္ နိုင္ငံတြင္းစီးပြားေရးကေမာက္ကမ ျဖစ္ခ႔ဲ ရသည္။ 1990 တြင္ BOJ မွ ဘ႑ာေရးမူဝါဒတင္းႀကပ္ေျပာင္းလဲမွဳ 5ႀကိမ္ျပဳလုပ္ခ့ဲဲျပီး Nikkei Stock Index ညႊန္းကိန္း ထိုးက်ခ့ဲသည္။ ထိုအခ်ိန္ကာလတြင္ ဂ်ပန္နိုင္ငံကို အျခားတိုးတက္ျပီးနိုင္ငံမ်ားက 'Lost Decade' အေမွာင္ဖံုးေသာကာလမ်ားဟု ေခၚဆိုခ့ဲႀကသည္။ သို႔ေသာ္လည္း 2001 မွ 2011 ခုနွစ္အတြင္းမွာ စီးပြားေရးတိုးတက္မွဳ နွုန္း 2% ပိုလ်ွံ ခ့ဲသည္။ ထို႔ေနာက္ ဂ်ပန္ယန္းေငြသည္လည္း ဆယ္စုနွစ္တစ္စုစာကာလ ပတ္လံုး Deflation ျဖစ္ေနခ့ဲရာ BOJ မွ Interest Rate ကို တေျဖးေျဖးခ်င္း ေလွ်ာ့ခ်ခ့ဲႀကသည္။
ဒုတိယအခ်က္မွာ ဂ်ပန္သည္ ကမၻာေပၚတြင္ သက္တမ္းအရွည္ႀကာဆံုး အဓိကစီးပြားေရးအင္အားႀကီးနိုင္ငံျဖစ္ျပီး လူဦးေရေမြးဖြားမွဳနွုန္းအနိမ့္ဆံုးနိုင္ငံလည္းျဖစ္သည္။ လုပ္ငန္းခြင္နွင့္ လုပ္သားအင္အားမမွ်ေအာင္ လုပ္ကိုင္ေနရေသာေႀကာင့္ အလုပ္ခ်ိန္အလြန္မ်ားႀကသည္။ လူႀကီးလူငယ္မေရြးလုပ္ငန္းခြင္နွင့္သာ အခ်ိန္ကုန္ေနျပီး Personal Consumption သံုးစြဲအားနည္းပါးသည္။ ထို႔အျပင္ လူဦးေရစာရင္းအရေျပာင္းေရြ႕ေနထိုင္ေသာ လူဦးေရနည္းပါးျပီး အခြန္အခရ႐ွိမွဳ လည္း နည္းပါးပါသည္။
ေနာက္ဆံုးအခ်က္မွာ ဂ်ပန္နိုင္ငံတြင္း ပညာတတ္လုပ္သားဦးေရအလြန္မ်ားျပားျပီး အီလက္ထရြန္းနစ္ပစၥည္းမ်ား ေအာ္တိုအစိတ္အပိုင္းပစၥည္းမ်ား နွင့္ နည္းပညာပစၥည္းမ်ား ထုတ္လုပ္ေသာလုပ္ငန္းမ်ားျဖင့္ ဦးေဆာင္ေနပါသည္။ တရုတ္နွင့္ ေတာင္ကိုရီးယားမွာက႔ဲသို႔ စက္မွဳလုပ္ငန္းႀကီးမ်ားနွင့္ သေဘာၤက်င္းလုပ္ငန္းမ်ားလည္း တြင္က်ယ္စြာ လုပ္ေဆာင္ေနသည္။ ဂ်ပန္နိုင္ငံသည္ ထိုမွ် စီးပြားေရးအင္အား လုပ္သားအင္အားေကာင္းေသာ္လည္း ယေန႔ေခတ္အခါမွာ ကမၻာတစ္ဝန္းက ဂ်ပန္ကိုေက်ာ္ျပီး တရုတ္ကိုသာ မွီခိုမွဳ ျမင့္မားလာခ့ဲသည္။ ထို႔ေႀကာင့္ ဂ်ပန္သည္ မိမိနိုင္ငံစီးပြားေရးတိုးတက္ဖို႔ရန္ နိုင္ငံျခားသို႔ တင္ပို႔ကုန္ေတြကို တစ္ဖက္နိုင္ငံမ်ားမွ ဝယ္ယူလိုအားေကာင္းမြန္ေစရန္ ယန္းေငြတန္ဖိုးကို ေလွ်ာ့ခ်ထားခ့ဲရသည္။မ်ားေသာအားျဖင့္ ဂ်ပန္ယန္းေငြ တန္ဖိုးသည္ နွစ္အေတာ္ႀကာ တန္ဖိုးျမင့္ေနခ့ဲေသာေႀကာင့္ BOJ မွ အတိုးနုန္းကို အႀကိမ္ႀကိမ္ေလွ်ာ့ခ်ခ့ဲရသည္။ ယန္းေငြတန္ဖိုးက်ေစရန္ တစ္ဆင့္ျပီး တစ္ဆင့္ေလွ်ာ့ခ်ခ့ဲရာမွ Zero အတိုးနွုန္းေအာက္ေရာက္လာခ႔ဲသည္။
ယန္းကိုေမာင္းနွင္ေနေသာ အခ်က္မ်ား
နိုင္ငံျခားေငြလဲလွယ္နုန္းကို တိုင္းတာေသာ သီအိုရီမ်ား အမ်ားအျပားရွိသည္႔အနက္ အဓိကတိုင္းသည့္ စံေပတံံမ်ားမွာ Purchasing Power Parity, Interest Rate Parity နွင့္ Balance of Payments Models တို႔ျဖစ္သည္။ မွန္ကန္ေသာ Exchange Rate ျဖစ္ဖို႔ အတိုးနုန္းေပၚမူတည္ျပီး ေျပာင္းလဲႀကသည္။
ဒါေပမယ့္ လက္ေတြ႕မွာေတာ့ တကယ့္လဲလွယ္နုန္းကို ေျပာင္းလဲေစနိုင္တာက Supply နွင့္ Demand တို႔ေပၚ အေျခခံေသာ Market Psychology အခ်က္အလက္မ်ားစြားပါဝင္ေနပါသည္။
နိုင္ငံတစ္နိုင္ငံ၏ စီးပြားေရးကို တိုင္းတာသည့္ အဓိကအခ်က္အလက္မ်ားျဖစ္ေသာ GDP, Retail Sales , Industrial Production , Inflation , Trade Balance တို႔ကို မ်က္ေျခမပ်က္ သိရွိထားသင့္ေပသည္။ ထို အခ်က္လက္မ်ားသည္ ပံုမွန္ထြက္ရွိျပီး Wall Street Journal , Bloomberg သတင္းဌာနတို႔မွ အခ်ိန္နွင့္တစ္ေျပးညီ ထုတ္လႊင့္ေပးပါသည္။ ထို႔အျပင္ ဗဟိုဘဏ္မ်ား၏ အတိုးနွုန္းေျပာင္းလဲသတ္မွတ္မွဳ , အစည္းအေဝးမ်ား , ဘ႑ာေရးမူဝါဒေျပာင္းလဲခ်မွတ္မွဳမ်ား , ေန႔စဥ္နိုင္ငံေရး စီးပြားေရးသတင္းမ်ား , သဘာဝေဘးမ်ား , ေရြးေကာက္ပြဲအေျခအေနမ်ားနွင့္ အစိုးရ၏ ေပၚလစီအသစ္ျပဳ ဳျပင္ေျပာင္းလဲမွဳမ်ား စသည္တို႔ကလည္း ေငြလဲလွယ္မွဳ နုန္းထားအေပၚ မ်ားစြာ သက္ေရာက္နိုင္ပါသည္။
ဂ်ပန္နိုင္ငံတြင္ 3 လပတ္တစ္ႀကိမ္ထုတ္ျပန္ေသာ Tankan Survey ဟု ေခၚသည့္ အလြန္အေရးႀကီးေသာ စစ္တမ္းရွိေသးသည္။ ဂ်ပန္နိုင္ငံမွ စေတာ့ရွယ္ရာမ်ားနွင့္ ယန္းေငြေႀကးတို႔၏ တန္ဖိုးကို အတက္အက် လွဳပ္ခတ္ေစနိုင္သည့္ အတြက္အေရးႀကီးေသာ စစ္တမ္းျဖစ္သည္။
Safe Haven Asset တစ္ခုျဖစ္ေသာ ယန္း
2008 ခုနွစ္ ကမၻာတစ္ဝန္းစီးပြားပ်က္ကပ္ျဖစ္ေနစဥ္အတြင္းနွင့္ ျဖစ္ျပီးေနာက္ပိုင္းတြင္ ယန္းေငြ 20% တက္ခ့ဲသည္။ 2013 တြင္လည္း အီတလီေရြးေကာက္ပြဲ မေရရာ မေသခ်ာမွဳ မ်ားေႀကာင့္ ယူရိုေငြနွင့္ ယွဥ္တြဲသည့္ EURJPY 5% , အေမရိကန္ေဒၚလာနွင့္ ယွဥ္တြဲသည့္ USDJPY 4% အတက္ျဖင့္ တစ္ရက္တာအတြင္း ေစ်းတက္ခ့ဲသည္။ 2011 ဂ်ပန္ငလ်င္ေဘး က်ေရာက္စဥ္မွာေတာင္ စေတာ့မ်ားေစ်းက်ျပီး ယန္းေငြျမင့္တက္ခ့ဲသည္။
ဂရုျပဳ စရာအခ်က္မ်ားစြာ ရွိသည့္ထဲကမွ Carry Trade လုပ္ႀကျခင္းျဖစ္သည္။ ရင္းနွီးျမဳပ္နွံသူမ်ားသည္ ဘဏ္တိုးနုန္းသက္သာသည့္နိုင္ငံမ်ားမွ ရင္းနွီးေငြ ေခ်းယူျပီးေနာက္ အတိုးနုန္းျမင့္မားျပီး Yield Asset ျပန္ရနုန္းမ်ားသည့္ နိုင္ငံမ်ားတြင္ ျပန္လည္ရင္းနွီးျမဳပ္နွံႀကျခင္းျဖစ္သည္။
ဂ်ပန္ နိုင္ငံသည္ စီးပြားေရးအင္အားေကာင္းနိုင္ငံျဖစ္ေသာ္လည္း တိုင္းျပည္လူထု ေႀကြးျမီမ်ားေသာ နိုင္ငံလည္းျဖစ္သည္။
အဘယ္ေႀကာင့္ေငြေႀကးေဖာင္းပြေသာ နိုင္ငံကို ရင္းနွီးျမဳပ္နွံသူတို႕ နွစ္သက္ႀကသနည္း?
ဂ်ပန္သည္ Public Debt မ်ားေသာနိုင္ငံလည္းျဖစ္သလို ကုန္သြယ္ေရးပိုေငြ မ်ားေသာ နိုင္ငံလည္းျဖစ္ပါသည္။ 2015 နွစ္ကုန္ စစ္တမ္းအရ နိုင္ငံျခားဝင္ေငြ 339 trillion yen ရွိသည္ဟု ဂ်ပန္ဘ႑ာေရးဝန္ႀကီးဌာနမွ ထုတ္ျပန္ခ့ဲသည္။ Export ေကာင္းေစရန္ ယန္းေငြေဖာင္းပြမဳွဳ ျဖစ္ေစေအာင္ BOJ မွ ဘဏ္တိုးနုန္းကို ေလ်ွာ့ခ်ထားေလသည္။ 1972 မွ 2017 ခုနွစ္အတြင္း BOJ ၏ ပ်မ္းမ်ွ အတိုးနုန္း 2.88% သာရွိခ့ဲသည္။ သမိုင္းတစ္ေလွ်ာက္ အျမင့္ဆံုးမွာ 1973 ခုနွစ္ ဒီဇင္ဘာတြင္ +9% , အနိမ့္ဆံုးမွာ 2016 ဇန္နဝါရီတြင္ -0.10% ထားရွိခ့ဲျပီး ယခုလက္ရွိအတိုးနုန္းမွာ 2017 ဂ်ဴ လိုင္အစည္းေဝးတြင္ -0.1% ထားရွိခ့ဲသည္။ တရုတ္ယြမ္တန္ဖိုးက်ျခင္းသည္ ဂ်ပန္ယန္းအေပၚ Risk ျဖစ္ေစေသာေႀကာင့္ BOJ က အတတ္နိုင္ဆံုး ယန္းေငြေဖာင္းပြေစရန္ထိန္းထားသည္။
ေငြေဖာင္းပြျခင္း၏ ေကာင္းက်ိဳးမွာ ရင္းနွီးျမဳပ္နွံသူမ်ားကို ဆြဲေဆာင္ေစသည္။ ထ႔ိုေႀကာင့္ ကမၻာတစ္ဝန္း ရင္းနွီးျမဳပ္နွံသူမ်ား နွစ္သက္သည့္ ယန္းေငြကို BOJ ကသာ ရုတ္တရတ္ အတိုးနုန္းတိုးပစ္လိုက္လ်ွင္ တစ္ကမၻာလံုးမွ ေငြေႀကးမ်ားအားလံုးဂယက္ရိုက္သြားနိုင္ပါသည္။
နန္းခမ္းသီရိဦး
15.9.2017
www.investopedia.com မွ ေဆာင္းပါးမ်ားကို မွီျငမ္းေရးထားထားျခင္းျဖစ္ပါသည္။
Photo credit google