အိမ္သုံးလွ ်ပ္စစ္ကုိ လြယ္လြယ္ ခန္ ့မွန္းတြက္ခ်က္ႀကည့္ျခင္း
Telecom ေလာကကုိ စြန္ ့ခြာျပီး အျခားနယ္ပါယ္္သစ္ျဖစ္တဲ ့ M&E ေလာက Construction ေလာကကုိ ေျခခ်မယ္ဆုိရင္လညး္ လွ်ပ္စစ္ပုိင္းဆုိင္ရာတြက္ခ်က္မႈေတာ ့ သိထားကြ်မ္းက်င္ထားမွ အလုပ္ကုိင္တြက္ အဆင္ေျပနုိင္ပါမယ္။ M&E ေလာကကုိ ေျခခ်မယ္ဆုိလွ်င္ျဖင့္ တယ္လီကြန္းေလာကမွာထက္ လ်ွပ္စစ္ပုိင္းဆုိင္ရာကုိ ပုိသိ ပုိတတ္တာအျပင္ Civil ပုိင္းကုိ နားလည္ထားဖုိ ့ ေရွ ့ကုိႀကိဳျမင္ထားဖုိ ့လညး္ မျဖစ္မေနလုိအပ္လွပါတယ္။ မိမိက Main Con မွာ လုပ္ကုိင္ရတယ္ဆုိရင္လညး္ Vendor ဆီက Tender Quotation ရည္အေသြးကုိ နားမလည္ရင္ Vendor က ပစၥည္းည့ံေတြသြင္းျပီး ကုိယ့္ကုိ အခ်ဥ္ရုိက္ (ဂ်င္းထည့္ ) တာလညး္ခံရနုိ္င္ပါတယ္။ Tender တင္ေတာ ့တစ္မ်ိဳး ပစၥည္းလာဆင္ေတာ ့ တစ္မ်ိဳး ျဖစ္ေနတတ္ပါတယ္။ တင္သြင္းမဲ ့ ပစၥည္းေတြျဖစ္တဲ ့လွ်ပ္စစ္ပုိင္းမွာလညး္ မိမိလုိခ်င္တဲ ့လုိအပ္တဲ ့ Transformer Size, Generator Size , Breaker Size, Cable Size ေတြ ရရိွဖို ့အတြက္ မိမိသုံးစြဲမဲ ့ Load ပမာဏ ဘယ္ေလာက္ရိွနုိင္သလဲဆုိတာ BQ ( Bill of Quantity) ေသခ်ာသိ ေသခ်ာတြက္ဖုိ ့လုိအပ္လွပါမယ္။ မိမိလက္ရိွအသုံးျပဳေနေသာ Load ပမာဏကုိ အနီးစပ္ဆုံးသိရျပီဆုိရင္ေတာ ့ ေရရွည္မွာ Load ဘယ္ေလာက္တုိးနုိင္သလဲဆုိတဲ ့အေပၚမွာ အနည္းဆုံး 25% ကေန 35% ေလာက္္ထိပုိတြက္ထားနုိင္မွ အဆင္ေျပနုိင္မယ္ခင္ဗ်။ အေဆာက္အဦးတစ္ခုတြက္ လွ်ပ္စစ္လုိအပ္ခ်က္က ေလ်ာ ့နည္းသြားေလ့မရိွပဲ ထပ္တုိးတုိးလာတာပဲေတြ ့ျမင္ေနႀကရမွာပါ။ အခ်ိဳ ့ေသာ Shopping center ေတြ အထပ္ျမင့္အေဆာက္အအုံေတြမွာဆုိ မီးစက္တစ္လုံးက နွစ္လုံး နွစ္လုံးက သုံးလုံး တပ္ဆင္ထားတာေတြ ့ဖူးမွာေပါ့။ အဲ ့အေျခေနေတြကို ေရွာင္ရွားနုိ္င္ဖုိ ့ဆုိရင္ ေရရွည္မွာတုိးလာနုိင္တဲ ့ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားလုိအပ္ခ်က္ကုိ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ဖုိ ့ဆုိရင္ Design စတင္တြက္ခ်က္ကတည္းက Save Side ယူတြက္ခ်က္တာအေကာင္းဆုံးပဲလုိ ့ယူ ဆျပီးတုိက္တြန္းပါရေစ။ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား ပုိေန( X’mer , Genset ႀကီးေန) လို ့အျပစ္ျမင္ ဆန္းစစ္တဲ ့လူရယ္လုိ ့ေတြ ့ရခဲေပမဲ ့ လွ်ပ္စစ္မီးအားမေလာက္ မငွ ျဖစ္ရင္ေတာ ့ အဲ ့ဒီဇုိင္းကုိစတင္တြက္ခ်က္တဲ ့ အင္ယာ ညံ ့တယ္လုိ ့ပဲ အႀကမ္းမ်ဥ္းသုံးသပ္ႀကတာေတြ ့ရပါတယ္။ ယခုေလာေလာဆယ္ မွာဖြင့္လွစ္ထားတဲ ့ နာမည္ႀကီး ေရွာ့ပင္းတစ္ခုမွာ လွ်ပ္စစ္မီး မလုံေလာက္လုိ ့ဆုိတာလညး္ ေတြ ့ျမင္ႀကားသိေနရတယ္ခင္ဗ်။
( ဥပမာ။ ။ ဖုန္းလုိင္းေကာင္းေနရင္ေတာ ့ ခင္ဗ်ားကုိ ဘယ္သူမွ ေက်းဇူးမတင္ဘူး စိတ္သာခ် ။ အဲ ဖုန္းလုိင္းျပတ္ရင္ေတာ ့ မိမိလူႀကီးက နဲ ့ေအာ္ပေရတာရဲ ့ဖုန္းဆက္ျပီး ဖိအားေပးရုံတင္မကပဲ ျပည္သူ ့ေမတၱာပါ ထပ္မံခံယူရသလုိေပါ့ :P )
ကုိယ့္ေနရာ/ ကုိယ့္အခန္းတစ္ခုတြက္ လွ်ပ္စစ္္ ( Watt ) အား ဘယ္ေလာက္လုိအပ္နုိင္သလဲဆုိတာကုိ ခန္ ့မွန္းတြက္ခ်က္ႀကည့္ႀကရေအာင္။ က်ေနာ္တြက္ျပတာထက္ ပုိေကာငး္မဲ ့ အဆင္ေျပမဲ ့တြက္နညး္ေတြ ့ထားခဲ ့ရင္လညး္ ရႈိေတာ ့မထားနဲ ့ အလင္းေလးေတာ ့ျပခဲ့ႀကအုံး :D
ရန္ကုန္ျမိဳ ့ေန တုိက္ခန္းအမ်ားစုရဲ ့ အက်ယ္အ၀န္းကေတာ ့ တစ္ခန္းနဲ ့တစ္္ခန္း
ဧရိယာသိပ္မကြာလွတာေတြ ့ရမွာပါ။ ဒါေႀကာင့္ အက်ယ္ဆုံးအေနနဲ ့ယူဆျပီးေတာ ့( ၁၅ေပ
×ေပ ၆၀ ) ဒီအတုိင္းေလး တြက္ႀကည့္မယ္ ။ အခန္းတစ္ခန္းမွာ အသုံးျပဳမယ့္ Watt အားကုိ အနီးစပ္ဆုံးတြက္လုိ ့ရျပီဆုိရင္ ၈ လႊာ တုိက္ခန္း ဘယ္ညာအတြက္ စုစုေပါင္း (၁၆) တြက္ဆုိရင္ (၁၆) ခန္းနဲ ့ ေျမွာက္ခ်လုိက္မယ္ဆုိ ရနုိင္ျပီေပါ့။ ၁၆ ခန္းတြက္ ရလာတဲ ့ စုစုေပါင္း Load (A ) ေပၚမူတည္ျပီးေတာ ့ 25% to 35% ေလာက္ပုိတြက္ထားလုိက္ရင္ ထပ္တုိုးလာနုိ္္င္တဲ ့ Load ေတြတြက္လညး္ Cover ျဖစ္သြားျပီေပါ့ ။
အုိေကဗ်ာ..အခန္းတစ္ခန္းကုိ နမူနာယူျပီး အႀကမ္းမ်ဥ္း အနီးစပ္ဆုံး တြက္ခ်က္ႀကည့္ရေအာင္။ က်ေနာ္ေရးျပ တြက္ျပတာလုိအပ္ခ်က္ရိွေနရင္လညး္ ေထာက္ျပေ၀ဖန္ေပးပါလုိ ့ ႀကိဳတင္ေတာင္းဆုိပါတယ္။ ဒီတြက္ခ်က္မႈက လုံး၀ျပီးျပည့္စုံတယ္လုိ ့ မမွတ္ယူေစခ်င္ဘူး။ အနညး္ဆုံးေတာ ့ သင္ အခန္းတစ္ခု အေဆာက္အအုံတစ္ခုကို အနီးစပ္ဆုံးခန္ ့မွန္းတြက္ခ်က္သြားနုိင္တယ္ဆုိရင္ပဲ ၁၀၀ ရာခုိင္ႏႈံးက် ေနာ္ ေက်နပ္ေနခ်င္ပါတယ္။
Length = အခန္းအလ်ား = ၆၀ ေပ
Width = အခန္းအနံ = ၁၅ ေပ
Area = အခန္းဧရိယာ = ၆၀×၁၅
Squareft = ၉၀၀ စတုရန္းေပ အက်ယ္သတ္မွတ္ျပီး တြက္ႀကည့္ရေအာင္လား။
Varandah ( ၀ရံတာ တစ္ခု )
Parlour ( ဧည့္ခန္းတစ္ခန္း )
Bed Room ( အိပ္ခန္း တစ္ခန္း )
Kitchen ( မီးဖုိေခ်ာင္ )
Bath Room ( ေရခ်ိုးခန္း )
Toilet Room ( အိမ္သာခန္း )
½ Hp pump ( ေရေမာ္တာ တစ္လုံး )
ရိွမယ္လို ့ သတ္္မွတ္ျပီး တြက္ခ်က္ႀကည့္ရေအာင္။
BQ ( Bill of Quantity + Estimte Calculation )
1.Parlour ( 15’ × 10’) = TV + 2× Fans+ 4’ lamp + 2×Socket outlet
= (200 + 2×50 + 40 + 2×200 ) W
= 740 W ( ~ 800 W)
2.Bed Room(15’× 20’) = 1Hp Air-Con+2×Socket outlet + 4’ lamp
= (746 + 2×200 + 40 ) W
= 1186 W ( ~1200 W )
3.Kitchen Room(15×10) = Hotplate+1× Socket out let + 4’ lamp
= (1000 + 1× 200 + 40 ) W
= 1240 W (~1300 W )
4.Bath Room (15×10 ) = 1×2’ lamp + 1× Socket outlet
= ( 20 + 200 ) W
= 220 W
5.Toilet Room (15× 6’ ) = 1 Bulb
= 20 W
6.Varandah ( 15’ × 4’ ) = 2 Bulb
= 2× 20W
= 40 W
7.1/2 (0.5 Hp) Pump = 373 W
Totally Estimate Load = ( 800+1200+1300+220+20+40+373 ) W
= 3953 W
Power ( W ) = Volt ( V ) × Ampere ( I )
3953 W = 220 V × I
Ampere (I) = 3953 ÷ 220
I = 17.97 A
အခန္းတစ္ခန္းတြက္ အသုံးျပဳမဲ ့ Watt ကုိသိလုိ ့ အခန္းတစ္ခန္းတြက္ အသုံးျပဳမဲ ့ Load ( A ) အနီးစပ္ဆုံးရျပီဆုိေတာ ့ Breaker ေတြ Cable ေတြ ေရြးခ်ယ္လို ့ရပါျပီ ။ အထက္က ေကာက္ယူခဲ ့တဲ ့လွ်ပ္စစ္ပစၥည္းေတြက တခ်ိန္တည္း တစ္ျပိဳင္တည္းအသုံးျပဳမွာေတာ ့မဟုတ္ပါဘူး။ လုိအပ္သလုိ ဖြင့္ပိ္တ္ျပီးသုံးစြဲႀကမွာျဖစ္ပါတယ္။ အခုေကာက္ယူထားတဲ ့ Watt က အခန္းတစ္ခန္းမွာ အမ်ားဆုံးသုံးနုိင္မယ္ထင္တဲ ့ ပမာဏလို ့ယူဆျပီးတြက္ခ်က္တာျဖစ္ပါတယ္။
အထက္မွာတြက္ခ်က္မႈအရ Ampere (Load) ကုိ ရျပီဆုိရင္ အလြယ္ကူဆုံး အနီးစပ္ဆုံး အသုံးျပဳေနႀကတဲ ့ Cable ဆုိဒ္ေရြးနည္း Circuit Breaker ေရြးနည္းကေတာ ့
Cable Size = Load Ampere × 1.5
= 17.97 × 1.5
= 26 A ( 4 mm2 cable ဆုိက္ကုိ ေရြးလွ်င္သင့္ )
Circuit Breaker= Full Load Ampere × 1.25
= 17.97 × 1.25
= 22.4625 A ( 32 A အသုံးျပဳသင့္ )
Lighting ေတြျဖစ္တဲ ့ မီးေခ်ာင္း ၊ မီးလုံး ၊ အလွဆင္မီးလုံးေတြတြက္ေတာ ့ Φ1.5 mm2 cable size ကုိအသုံးျပဳေလ ့ရိွျပီး
Power တြက္ Socket Outlet ဆုိလွ်င္ေတာ ့ Φ2.5 mm2 cable size ကုိ အသုံးျပဳတယ္လုိ ့အႀကမ္းဖ်ဥ္္းမွတ္ထားရင္အဆင္ေျပနုိင္မယ္ထင္ပါတယ္။
အိမ္ေတြမွာအသုံးျပဳတဲ ့ Air_Con ေတြမွာ ့ Φ2.5 mm2 cable size ကုိအမ်ားဆုံးအသုံးျပဳေပမဲ ့ တကယ့္စီးပြားေရးအေဆာက္အအုံဆုိရင္ ့ Φ 4mm2 cable size သုံးစြဲတာေတြ ့နုိင္ပါတယ္။ မိမိ္အသုံးျပဳမဲ ့ေနရာက Power Soure နဲ ့ေ၀းေနတယ္ဆုိရင္ေတာ ့ Save ျဖစ္ဖုိ ့တြက္ ႀကိဳးဆုိဒ္ကုိ တစ္ဆုိဒ္ႀကီးျပီးသုံးတတ္ႀကပါေသးတယ္ ။ ဘာေႀကာင့္ ႀကိဳးဆုိက္ကုိ နည္းနည္းပုိႀကီးသလဲဆုိရင္ အေႀကာင္းတစ္ခုခုေႀကာင့္ Shock ျဖစခဲ ့္ရင္ ႀကိဳးနဲ ့ လွ်ပ္စစ္ပစၥည္းမ်ား ထိခုုိက္မႈနညး္ေအာင္ျဖစ္ျပီး…Breaker ကုိ က်သြား ေစခ်င္တဲ့အတြက္ျဖစ္ပါတယ္။ တကယ္လုိ ့ Breaker Size ကႀကီးေနရင္ Breaker မက်ပဲ ႀကိဳးနဲ ့လွ်ပ္စစ္ပစၥည္း ထိခုိက္ရဖုိ ့ျဖစ္လာနုိင္လုိ ့ပါပဲ။
***** ဒီတြက္နည္းက က်ေနာ္မွတ္သားမိေသာ မွတ္သားထားေသာ အနီးစပ္ဆုံးတြက္ခ်က္မႈသာလွ်င္ျဖစ္ျပီး တကယ့္ သီအုိရီ က်က်တြက္ဖုိ ့အတြက္ဆုိရင္ အခ်က္လက္ေတြ၊ CP ( Code of practices) ေတြစုံလင္စြာ မိိိမိေတြ ့ႀကဳံခဲ ့ရတဲ ့အေတြ ့ႀကဳံေတြနဲ ့ေပါင္းစပ္ျပီး့ ရႈ ့ေထာင့္စုံကေန အဆင့္ဆင့္ တြက္ခ်က္ရယူပါလုိ ့တုိက္တြန္းလုိပါတယ္။ အထက္မွတြက္ျပခဲ့တဲ ့ အခန္းတစ္ခုကုိ နမူနာယူျပီး မိမိအခန္း ၊ မိမိအိမ္မွာတပ္ဆင္ထားတဲ ့ လွ်ပ္စစ္ပစၥည္းေတြကို Watt ဘယ္ေလာက္ရိွလညး္ ဘယ္ေလာက္သုံးထားလဲဆုိတာ ေသခ်ာ ေလ့လာျပီး ျပန္လည္တြက္ခ်က္ႀကည့္မယ္ဆုိလွ်င္ ဒီထက္ႀကီးမားေသာ အေဆာက္အအုံေတြတြက္ ထပ္မံေလ ့လာလုိက္မယ္ဆုိလွ်င္ တျဖည္းျဖည္းနဲ ့မိမိအရည္အေသြး တုိးတက္လာမယ္လုိ ့ေမွ်ာ္လင့္မိပါတယ္။ အထက္မွာတြက္ျပခဲ့တာကေတာ ့
P= VI Single Phase ( 220 V ) ေပၚမူတည္ျပီး နမူနာတြက္ျပထားခ်င္းသာျဖစ္ပါတယ္။ တကယ့္ စီးပြားေရးသုံးလွ်ပ္စစ္အတြက္ဆုိလွ်င္ေတာ ့
P = Sq root 3 * VI Cos Φ Three Phase ( 380/440V ) ေပၚမူတည္ျပီးတြက္ခ်က္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။
က်ေနာ္တြက္ျပထားတာက ဘာနဲ ့ဆင္တူသလဲဆုိ …က် ေနာ္တုိ ့ မူလတန္း အလယ္တန္း အထက္တန္းသခ်ၤာ ဘာသာရပ္မွာ Example တြက္ျပထားတာေတြ ့ဖူးတယ္မဟုတ္လား 1+1= 2 စသျဖင့္ေပါ့ တြက္ခ်က္ျပထားတာကုိ ႀကည့္လုိက္ရင္ လုံး၀ လုံး၀ လြယ္လြယ္ေလးရယ္္ မ်က္စိမိွတ္တြက္လညး္ရနုိင္တယ္။ အဲ တကယ့္တကယ္ ပုစၦာတြက္ျပီဆုိရင္….ဘယ္ကစျပီး ဘယ္လုိတြက္ရမလဲ ျဖစ္ခဲ ့ဖူးသလုိေပါ့။ နမူနာျပထားတာနဲ ့လညး္ မတူေတာ ့ အခ်င္းခ်င္းေခါင္းခ်င္းဆုိင္ ေခါင္းေလးကုတ္ျပီး ဆရာမႀကည့္ေနရင္ အထင္ႀကီးေစခ်င္ေတာ ့ တကယ္ႀကီးစဥ္းစားေလဟန္ လုပ္ခဲ ့သလုိေပါ့ :D :D :D ။ အားငယ္စရာေတာ ့မရိွပါဘူးဗ် က်ေနာ္တုိ ့အားလုံး ကေလးဘ၀ ကခဂ ကေနစလာတာ ယေန ့အခ်ိန္ခါ ထိေလ့လာျပီး ရင္ဆုိင္ျဖတ္သန္းခဲ ့ႀကျပီပဲ…ဘယ္သူမွ ဘယ္အင္ဂ်င္နီယာမွ မေလ့လာပဲ မႀကိဳးစားပဲေတာ ့ေတာ္ေနတတ္ေနတဲ့သူ မရိွနုိင္ပါဘူး။ မိမိက ေလ့လာသင္ယူႀကိဳးစားေနရင္ေတာ ့ ေတာ္တဲ ့အင္ဂ်င္နီယာျဖစ္မလာေသးရင္ေတာင္ တတ္သိနားလည္တဲ ့ အင္ဂ်င္နီယာျဖစ္လာမယ္ဆုိတာေတာ ့က်ေနာ္ရဲရဲႀကီးေျပာရဲပါတယ္။ ဒီလုိေျပာလုိ ့ က်ေနာ္ေကာ ကြ်မ္းေနျပီလား ေတာ္ေနျပီလား တတ္ေနျပီလား ေမးရင္ ဟုတ္ကဲ ့…..ေလ့လာေနဆဲအဆင့္လုိ ့သာ ၀န္ခံပါရေစ။
( ဒီတြက္ခ ်က္မႈမ ်ားသည္ က ်ေနာ္ ့ ခန္ ့မွန္းတြက္ခ ်က္မႈသာျဖစ္ျပီး ပုိျပီးတိက် ပုိျပီးမွန္မွန္ကန္ကန္ျဖစ္ဖုိ ့ဆုိ အမ ်ားႀကီးသင္ယူေလ ့လာျပီးမွ တြက္ခ ်က္သင့္ပါေႀကာင္းအႀကံျပဳအပ္ပါသည္၊၊ အထူးသျဖင့္ေတာ ့ အေတြ ့ႀကဳံနည္း ေသာ ညီငယ္ ညီမငယ္မ ်ားတြက္ရည္ရြယ္လွ ်က္...အေတြ ့ႀကံမ ်ားတဲ ့ ဆရာသမားမ ်ားကလညး္ အမွားေတြ ့ရိွ အားနည္းခ ်က္ေတြ ့ရင္ ေထာက္ျပေ၀ဖန္ေပးဖုိ ့ တုိက္တြန္းလ ်က္)
HFS-48