Postarajmy się dziś spędzić noc w skórze osoby z obniżoną jakością snu. Czytajcie uważnie, starając się zgadnąć co to za choroba jest ukryta w tekście?
Ciemność i wasz głośny oddech, to wszystko co Cię otacza zanim uświadomisz sobie, że znów nagle obudziłeś się ze snu. Kolejny raz łapiesz powietrze czując się jakby w nocy ktoś Cię podduszał. Kilka głębszych wdechów przy okazji odwiedziny w toalecie i powrót do łóżka. Leżysz przekręcając się z boku na bok w żaden sposób nie mogąc zasnąć. Znowu nici z regenerującego snu, a w pracy będę podsypiał za biurkiem, tragedia! To już piąty raz tej nocy i tak samo od kilku tygodni. Ponadto żebra obite od kuksańców żony, która nie może już znieś Twojego chrapania, podobno wydajesz dźwięki tak głośne jak lecący samolot. Przekręcasz się licząc, że teraz uda się dospać do budzika. Rano wita Cię ból głowy i uczucie niewyspania, kolejny dzień nie dasz rady na niczym się skoncentrować! Zły humor i rozdrażnienie towarzyszy Ci przez resztę dnia.
Zgaduj zgadula?
Sen to 30% procent naszego życia i prawdopodobnie jeden z najważniejszych okresów dla dobrostanu organizmu. Nie ważne czy pilnie się uczysz, robisz masę mięśniową czy po prostu pragniesz być okazem zdrowia, każdy doradzi Ci, że 6-8 godziny to minimum. To co macie już pomysł? Zapraszam w takim razie do dalszej lektury.
Obturacyjny bezdech senny (OBS)
Choroba spowodowana zamknięciem dróg oddechowych na poziomie gardła, przy zachowanej pracy mięśni oddechowych. Oznacza to zapadnięcie się najczęściej podniebienia miękkiego, które styka się z tylną ścianą gardła zamykając drogę dla wdychanego powietrza, powoduje to bezdechy i okresy spłyconego oddychania. Powietrze przechodząc przez zwężony odcinek wydaje charakterystyczny dźwięk zwany popularnie chrapaniem. Gdy nie dochodzi do odpowiedniej wentylacji płuc szybko spada ilość tlenu we krwi (hipoksemia) pobudzając nasz udał współczulny (odpowiedzialny za czuwanie i mobilizacje organizmu) prowadzi to do fragmentacji snu i wybudzeń. Sen naturalnie jest stanem wypoczynku z przewagą autonomicznego układu przywspółczulnego (odpowiedzialny za odpoczynek organizmu i poprawę trawienia). OBS zaburza tę równowagę powodując wzrost ciśnienia tętniczego i rozwój powikłań naczyniowych.
Obturacyjny bezdech senny jak większość chorób ma swoje czynniki ryzyka:
- otyłość (obwód szyi u mężczyzn >43cm i >40cm u kobiet)
- długi języczek podniebienia miękkiego
- skrzywienie przegrody nosa
- picie alkoholu (szczególnie przed snem)
- palenie tytoniu
- niektóre leki uspokajające i nasenne
- niedoczynność tarczycy
- akromegalia
Jak widać sporo z tych czynników można wyeliminować samą zmianą stylu życia inne natomiast poddając się operacji, czy lecząc zaburzenia endokrynologiczne.
SKALA EPWORTH
Narzędzie do oceny senności w ciągu dnia, jeżeli ktoś ma objawy przypominające obturacyjny bezdech senny zachęcam policzyć sobie punkty. Nie jest to narzędzie do rozpoznawania schorzenia, gdyż do tego służy polisomnografia, ale można potraktować skale jako badanie przesiewowe. Wynik powyżej lub równy 10 jest wskazaniem do konsultacji ze specjalistą w diagnostyce i leczeniu zaburzeń snu.
Wybieramy cyfrę od 0 do 3 określającą jakie było prawdopodobieństwo zaśnięcia w określonej sytuacji:
- 0- zerowe prawdopodobieństwo zaśnięcia
- 1- małe prawdopodobieństwo zaśnięcia
- 2- średnie prawdopodobieństwo zaśnięcia
- 3- duże prawdopodobieństwo zaśnięcia
Czytając pytania ze skali widać jak dużym obciążeniem jest ta choroba. Jeżeli ktoś potrafi zasnąć prowadząc samochód, albo podczas rozmowy z inną osobą poziom zmęczenia musi być bardzo wysoki. Oprócz patologicznej senności i innych objawów takich jak poranne bóle głowy, zaburzenie pamięci i koncentracji, chwiejność emocjonalna czy osłabienie libido, OBS ma też swoje ukryte oblicze. Nieleczony przez wiele lat zwiększa ryzyko zgonu związane z rozwojem nadciśnienia tętniczego predysponując do choroby niedokrwiennej serca, niewydolności serca i udarów mózgu. Ponadto patologiczne zaśnięcie podczas prowadzenia pojazdu może skończyć się śmiertelnym wypadkiem!
Zawsze jak zbieram wywiad z pacjentem staram się zapytać o chrapanie i wybudzenia w nocy, wiele osób jest zdziwionych tym pytaniem. Przecież "facet to musi chrapać" to popularne myślenie powoduje, że często ignorujemy ten objaw i mało kto z tego powodu chce się leczyć. Jeżeli znacie kogoś takiego lub sami chrapiecie i ponadto występują inne wyżej wymienione objawy zwróćcie na to uwagę, może dzięki temu poprawicie albo nawet uratujecie komuś życie, a jeżeli nie to chociaż ochronicie współlokatorów przed zakłócaniem ciszy nocnej :D
Dziękuje za przeczytanie and STAY TUNED FOR MORE
Bibliografia:
Interna-Szczeklik http://www.sen-instytut.pl/SkaleKwestionariusze/SkalaEpworthSleepinessScale.pdfZdjęcia:
PIXABAY i GIPHY