Tarnów ma bogatą historię. Raz chwalebną, raz tragiczną. Niestety ani jednej, ani drugiej miasto nie potrafi odpowiednio wyeksponować. W tym roku mija 80. rocznica pierwszego transportu do Auschwitz. Wyruszył on z Tarnowa 14 czerwca 1940 roku. Wciąż jednak mało kto wie, gdzie dokładnie załadowano więźniów do pociągu. Miejsce to nie jest bowiem w żaden sposób oznaczone.
Tablica pamiątkowa znajduje się za to na więzieniu przy ulicy Konarskiego, skąd wieczorem 13 czerwca 1940 roku wyprowadzono więźniów (niemal wyłącznie Polaków) i przetransportowano do łaźni żydowskiej znajdującej się przy placu znanym wówczas pod nazwą Dożywocie. Dziś jest to Plac Więźniów KL Auschwitz, na którym stoi pomnik upamiętniający pierwszy transport.
Pomnik upamiętniający pierwszy transport przy byłej łaźni żydowskiej.
Dezynfekcja trwała całą noc. Rankiem 14 czerwca 1940 roku więźniów poprowadzono ulicą Wałową, a następnie ulicą Krakowską w kierunku dworca kolejowego, gdzie dziś znajduje się pomnik. Jednak to nie stąd odjechał pociąg do Auschwitz. Więźniów załadowano na byłej rampie wojskowej, która znajduje się około 900 metrów dalej. Aby do niej dotrzeć trzeba przejść pod wiaduktem, a następnie skręcić w prawo - w ulice Bartla.
Swoją drogą z tego wiaduktu zostało zrobione zdjęcie, na którym najlepiej widać skalę pierwszego transportu. Łącznie 14 czerwca 1940 roku do Auschwitz wyjechało 728 polskich więźniów (głównie politycznych).
Archiwalne zdjęcie.
Jeden z budynków, który można zobaczyć na archiwalnym zdjęciu.
Wiadukt.
Rampa sprawia wrażenie odnowionej. Wyłożona jest granitową kostką. Obok przebiega droga, która obecnie jest zamknięta za pomocą betonowych barier. Niestety na miejscu nie ma żadnej tablicy, ani nic, co by informowało o tragicznym wydarzeniu sprzed 80 lat. Wątpliwości, że z tego miejsca wyruszył pierwszy transport też nie ma. Wystarczy porównać zdjęcia...
Na koniec ciekawostka. 13 czerwca 1940 roku z tarnowskiego więzienia wybrano do transportu 753 osoby. Nie wszystkie jednak dotarły do KL Auschwitz. Do obozu w pierwszym transporcie przyjechało bowiem 728 więźniów. Co się stało z 25 dokładnie nie wiadomo. Część mogła uciec, część możliwe, że przewieziono w inne miejsce. Obóz w Auschwitz przeżyło około 200 więźniów z pierwszego transportu. Rok temu zmarł ostatni z nich.
