Maksymilian Gierymski, Zwiady kozaków kubańskich, 1868-1869, MNW
To z pewnością jeden z najlepszych obrazów Maksymiliana Gierymskiego. Gierymski przedstawił oddział znanych z okrucieństwa kozaków widziany zza ich pleców, tak jakby artyście zależało aby on i patrzący na obraz przyjęli perspektywę niezawuważonego świadka ich przemarszu. Gierymski prowadził grę z władzami rosyjskimi. Jak piszą Aneta Biały i Agata Wiśnioch:
Kompozycję z tego cyklu [poświęconego formacjom rosyjskim], uznaną przez autora za najbardziej udaną, wysłał Gierymski do kraju w celu przedłożenia jej władzom w Warszawie (w szczególności namiestnikowi Bergowi, co zbulwersowało opinie rodzimych środowisk patriotycznych). W zamian za ów gest malarz oczekiwał od namiestnika prolongaty przyznanego mu rok wcześniej stypendium w Monachium, co zresztą uzyskał.