Roman Dmowski – (ur. 1864) Najważniejszy ideolog ruchu narodowego i jego najbardziej znany przywódca, mąż stanu. Działalność polityczną rozpoczynał w dobie rusyfikacji i jednocześnie odrodzenia aktywności polskich środowisk politycznych. Od 1887 r. członek Ligi Polskiej, którą w 1893 r. przekształcił w Ligę Narodową. W tym samym roku, za zorganizowanie nielegalnej manifestacji zesłany do Mitawy na Łotwie. W 1903 r. napisał „Myśli nowoczesnego Polaka” – najistotniejszy manifest polskiego nacjonalizmu. W dobie rewolucji 1905 r. zdecydował się wystąpić przeciwko działaniom lewicy. Zapoczątkowało to kurs na współpracę z Rosją, której geopolityczne uzasadnienie dał w książce „Niemcy, Rosja i kwestia polska” z 1908 r. Dmowski był posłem do Dumy Rosyjskiej, gdzie walczył o autonomię dla ziem Królestwa Polskiego. W czasie I wojny światowej opowiedział się po stronie Ententy, przeciw Niemcom. Od 1917 r. stał na czele Komitetu Narodowego Polskiego w Paryżu, był jednym z twórców tzw. Błękitnej Armii. Razem z Ignacym Janem Paderewskim podpisał Traktat Wersalski w imieniu Polski. W kolejnych latach dystansował się od oficjalnej polityki Związku Ludowo-Narodowego. W 1926 r. powrócił do czynnego udziału w polityce, stając na czele Obozu Wielkiej Polski. W ramach OWP, a później Stronnictwa Narodowego Dmowski sprzyjał rosnącemu w siłę młodemu pokoleniu narodowców. Zmarł w 1939 r.
Opublikowane w 1903 r. „Myśli nowoczesnego Polaka” stanowią najbardziej znane i najważniejsze dzieło w historii ruchu narodowego. Dmowski wyłożył tam swój pogląd na szereg spraw związanych ze stosunkiem jednostki do narodu i jej zobowiązań względem niego. „Jestem Polakiem – więc mam obowiązki polskie: są one tym większe i tym silniej się do nich poczuwam, im wyższy przedstawiam typ człowieka”, pisał. Zawarte w książce przemyślenia sprawiają, że mimo upływu ponad wieku od jej napisania, pozostaje ona w dużym stopniu aktualna.
Spis Treści
- Przedmowa do wydania pierwszego
- Przedmowa do wydania drugiego
- Przedmowa do wydania trzeciego
- Przedmowa do wydania czwartego
- Wstęp
- Na bezdrożach naszej mysli
- Charakter narodowy
- Nasza bierność
- Poglądy polityczne i typ życia umysłowego
- Oszczędność sił i ekspansja
- Odrodzenie polityczne
- Zagadnienia narodowego bytu
- Podstawy polityki polskiej
- Przewroty
Dokumenty do pobrania
- Roman Dmowski - Myśli Nowoczesnego Polaka.pdf
- Roman Dmowski - Myśli Nowoczesnego Polaka.epub
- Roman Dmowski - Myśli Nowoczesnego Polaka.mobi
Tekst opracowany na podstawie: Roman Dmowski, Myśli Nowoczesnego Polaka, wydanie piąte, Wydawnictwo Zachodnie, Warszawa 1943
Tekst zdigitalizowany został w ramach projektu "Cyfrowa Biblioteka Myśli Narodowej", więcej o samym projekcie możecie przeczytać tutaj.
Projekt dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury
zrzeka się wszelkich praw autorskich związanych z digitalizacją i obróbka tekstu na zasadzie licencji Creative Commons Zero