Wczoraj podczas 43. Festiwalu Filmów Fabularnych w Gdyni miał miejsce pierwszy publiczny (dla dziennikarzy) pokaz filmu „Kler” Wojciecha Smarzowskiego. Reżyser ten to chyba najważniejszy polski twórca XXI wieku, ma na swoim koncie takie filmy jak „Wesele”, „Dom Zły” czy też „Wołyń”. Ma też bardzo wierną publiczność, której z roku na rok przybywa. Do tej pory oczywiście samego filmu jeszcze nie miałem okazji obejrzeć, ale chciałbym się z wami podzielić kilkoma elementami związanymi ze społecznym napięciem, które ten film właśnie przed premierą wywołuje. Nie jest to zatem recenzja, ale przegląd społecznych emocji, które mu towarzyszą. Zresztą napięcie jest spore, bo jak napisał Dawid Adamek z V-bloga „Sfilmowani”, który jest na festiwalu można odnieść wrażenie, że na festiwalu jest film „Kler” i inne filmy.
1. Czy jest to film ważny? Na pewno tak, bo porusza problemy, które są w polskiej debacie publicznej pomijane, albo prezentowane w taki sposób, by jak najmocniej rozmydlić temat. Ale czy w filmie trwającym ok. 2 godzin możemy je wszystkie wyłowić i powiedzieć W POLSCE TAK WŁAŚNIE DZIAŁA KLER? Obiektywnie? No nie bardzo. Ten zarzut jest o tyle śmieszny, że przecież „Ojciec Mateusz” też nie jest obiektywny. I nikomu to nie przeszkadza. Raczej chodzi o to by w fabule oddać problemy (i oczywiście ciekawą historię), a nie obiektywizm. A przecież na świecie takie przykłady opisywania problemów w środowiskach religijnych były. I pozwolę sobie na przykłady.
Drugi przykład – film z 2015 roku pt. „Spotlight”.
2. Oczywiście takie dzieło jak film „Kler” szybko wywołało „reakcję obronną”. Reżyser powiedział to, co wszyscy od wielu lat o nim wiedzieli: jestem ateistą.
Kolejna reakcja obronna to akcja w mediach społecznościowych #kochamkosciol. Sam się zastanawiam jak to będzie odebrana i jaki będzie jej rozwój. Na ten moment na Twitterze widzę wiele wspomnień związanych z pomocą która jednostka otrzymała od kościoła i tak właśnie oznaczone. Ma to być odpowiedź na przesłanie filmu. Ważne jest także co będą o produkcji sądzić sami księża – do tej pory film zmiażdżył tylko ks. Isakowicz – Zaleski. Uznał, że to dzieło raczej efekciarskie, choć problemy tam pokazywane są realne. Ale i tak zbeształ ministra kultury Glińskiego za ten film. Mimo, że ten za bardzo nie miał z nim wspólnego. Ale z drugiej strony – czy to wypada, by za takie dotacje tłumaczył się minister przed księdzem ?
Oczywiście takich akcji będzie trochę w najbliższym czasie – część sensownych (to nie jest tak przecież, że Kościół nic nie robił w tej sprawie) część żenujących (to spisek obcych itp.). Sam film na pewno przejdzie do historii naszej kinematografii – albo jako dzieło refleksyjne, odradzające, albo nudna tandeta, której skandal był bardzo potrzebny.
3. Wczorajszy pokaz wywołał poruszenie, bo był pokazem dla dziennikarzy. Pisano wręcz o „dantejskich scenach” podczas pokazu (chętnych znacznie więcej niż miejsc). Szybko więc w sieci zaogniło się od recenzji. W większości bardzo entuzjastycznych. Tutaj oczywiście nikt z nas nie będzie spojlerował, z informacji prasowych wynika, że film opowiada o tajemnicy sprzed kilku lat, która połączyła trzech księży. W rocznicę wydarzenia spotykają się ze sobą…
Recenzje są tutaj:
ONET: https://kultura.onet.pl/film/recenzje/bardzo-wazny-film-kler-rez-wojciech-smarzowski-recenzja/rsqlh3w
WPOLITYCE.PL: https://wpolityce.pl/kultura/412828-kler-ja-znam-inny-kosciol-recenzja
NAEKRANIE: https://naekranie.pl/recenzje/kler-recenzja-filmu ELLE: https://www.elle.pl/artykul/kler-wojciecha-smarzowskiego-na-festiwalu-filmowym-w-gdyni-recenzja
TELEMAGAZYN: https://www.telemagazyn.pl/artykuly/kler-recenzja-pedofilia-pijanstwo-pozamalzenskie-ciaze-i-drogie-samochody-czyli-polski-kosciol-wedlug-wojciecha-smarzowskiego-66894.html
TOKFM: http://www.tokfm.pl/Tokfm/7,130517,23936453,kler-recenzja-na-goraco-po-premierze-w-gdyni.html
MOVIEROOM: https://moviesroom.pl/recenzje/recenzje-premier/kler-recenzja-filmu-wojciecha-smarzowskiego-prosto-z-gdyni/
WP.PL: https://film.wp.pl/dostajemy-piescia-miedzy-oczy-widzielismy-film-kler-6295325481039489a
WYBORCZA: http://wyborcza.pl/7,101707,23936182,festiwal-w-gdyni-smarzowski-pokazal-kler-wciagajacy-film.html?disableRedirects=true