[EN] It's been exactly two years since our trip to Corsica, I think this is the perfect opportunity to introduce Ajaccio - the hometown of Napoleon Bonaparte. Ajaccio is a town with an imperial past, wedged between sea and mountains in the depths of the island's largest bay. The town has spread out along the seashore and on the slopes of the surrounding hills.
[PL] Minęło dokładnie dwa lata od naszej podróży na Korsykę, myślę, że to doskonała okazja do zaprezentowania Ajaccio - rodzinnego miasta Napoleona Bonaparte. Ajaccio to miasto o imperialnej przeszłości, wciśnięte między morze i góry w głębi największej zatoki na wyspie. Miasto rozsiadło się wzdłuż brzegu morza i na zboczach okolicznych wzgórz.
[EN] During our week in Corsica, we lived on the eastern side of the island in Porto-Vecchio (Portivechju), so just driving to the other side of the island through the mountains was already quite an experience. Unaware of how difficult the road would be, I chose the shortest route. On the narrow mountain serpentines, one could admire breathtaking views, but I had to concentrate on the road, as several times we were surprised by a sight of a herd of wild pigs walking unhurriedly along the road.
[PL] W trakcie naszego tygodnia na Korsyce mieszkaliśmy po wschodniej stronie wyspy w Porto-Vecchio (Portivechju), więc sam przejazd na drugą stronę wyspy przez góry był już nie lada przeżyciem. Nieświadomy jak trudna będzie to droga wybrałem najkrótszą trasę. Na wąskich górskich serpentynach można było podziwiać zapierające dech w piersiach widoki, ale musiałem się skupić na drodze, gdyż kilka razy zaskoczył nas widok stada dzikich świn spacerujących sobie niespiesznie po drodze.
Źródło: domena publiczna
[EN] I knew from the tourist guides that in Ajaccio it was a waste of time to look for parking places in the narrow streets by the quay, it is worth using the underground parking under the main square - Piazza de Gaulle, where we started our walk around the city. Stepping out onto the square, the first thing that catches your eye is the Viollet-le-Duc-designed statue of Napoleon on horseback dressed as a Roman ruler surrounded by statues of four brothers. This is not the only statue of Napoleon Bonaparte in the city, the inhabitants of Ajaccio are proud that the French emperor was born there. Around the square are restaurant gardens offering local specialities for every budget.
[PL] Z przewodników turystycznych wiedziałem, że w Ajaccio szkoda marnować czas na szukanie miejsc parkingowych w wąskich uliczkach przy nabrzeżu, warto skorzystać z podziemnego parkingu pod głównym placem - Piazza de Gaulle, gdzie zaczęliśmy spacer po mieście. Wychodząc na plac pierwsze co się rzuca w oczy to zaprojektowany przez Viollet-le-Duca pomnik Napoleona na koniu w stroju rzymskiego władcy, a otaczają go posągi czterech braci. Nie jest to jedyny pomnik Napoleona Bonaparte w mieście, mieszkańcy Ajaccio są dumni, że stąd pochodził cesarz Francuzów. Wokół placu rozstawione są ogródki restauracyjne oferujące lokalne specjały na każdą kieszeń.
[EN] About 200 metres from the Place de Gaulle, at the end of the Place du Marechal-Foch, there is a port and a fishing harbour, all overlooked by one of the huge cruise ships that regularly stop in Ajaccio on their Mediterranean cruises. Tourists have the whole day to enjoy the beauties of Ajaccio, in fact, a day is enough, because all the most interesting places can be found within a radius of about 1-2 kilometres from the port.
[PL] Około 200 metrów od placu de Gaulla na końcu placu du Marechal-Foch znajduje się port i przystań rybacka, nad wszystkich góruje jeden z ogromnych wycieczkowców, które regularnie zatrzymują się w Ajaccio w trakcie rejsów wycieczkowych po Morzu Śródziemnym. Turyści mają cały dzień na podziwianie uroków Ajaccio, w zasadzie dzień wystarczy, bo wszystkie najciekawsze miejsca znaleźć można w promieniu około 1-2 kilometrów od portu.
[EN] The first mention of the town on the Gulf of Ajaccio dates back to around the 3rd century, the Romans probably needing a port during their period of prosperity in the Mediterranean. Unfortunately, from the 8th century the town, like most other Corsican coastal communities, declined rapidly and almost disappeared. At the end of the 15th century, the Genoese, wanting to consolidate their domination over the southern part of the island, decided to rebuild the city of Ajaccio. The town grew rapidly and became the main town in the south of the island. The borders of the old Genoese town are marked by Place de Gaulle in the west and Marshal Foch Square in the north. Dating from the mid-16th century, the citadel is still a military facility used by the French army and is not open to the public except on rare occasions.
[PL] Pierwsze wzmianki o mieście położonym nad Zatoką Ajaccio pochodzą mniej więcej z III wieku, Rzymianie w okresie prosperity w basenie Morza Śródziemnego prawdopodobnie potrzebowali portu. Niestety od VIII wieku miasto, podobnie jak większość innych korsykańskich społeczności nadmorskich, gwałtownie podupadło i prawie zniknęło. Pod koniec XV wieku, Genueńczycy, chcąc umocnić swoją dominację nad południową częścią wyspy, postanowili odbudować miasto Ajaccio. Miasto szybko się rozwijało i stało się głównym miastem na południu wyspy. Granice starego genueńskiego miasta wyznacza na zachodzie plac de Gaulla, a na północy plac marszałka Focha. Pochodząca z połowy XVI wieku cytadela wciąż jest obiektem wojskowym wykorzystywanym przez francuską armię i poza nielicznymi okazjami nie jest udostępniana do zwiedzania.
[EN] Right on the seafront boulevard stands the early 17th-century church of St. Erasmus, once a chapel of the Jesuit college. In 1656 the council of elders meeting in the church put Ajaccio under the protection of Our Lady of Mercy to save the town from the plague. The church was closed during the French Revolution and its religious function was only restored in 1815. Almost all the buildings along the boulevard are equipped with shutters, which have the double purpose of protecting from the sun on hot days and protecting from strong winds from the sea in winter.
[PL] Tuż przy nadmorskim bulwarze stoi kościół św. Erazma z początków XVII wieku, niegdyś była to kaplica kolegium jezuickiego. W 1656 roku rada starszych na zebraniu w świątyni oddała Ajaccio pod opiekę Matce Bożej Miłosierdzia, pragnąc w ten sposób ocalić miasto przed epidemią dżumy. W czasie rewolucji francuskiej kościół zamknięto, przywrócono jej funkcje religijne dopiero w 1815 roku. Niemal wszystkie budynki przy bulwarze wyposażone są w okiennice, które mają podwójne zadanie ochrona przed słońcem w upalne dni a zimą ochrona przed silnym wiatrem od morza.
[EN] In search of shade, we hid in the narrow streets of the old town, by the way looking for Napoleon's family house, which now houses a museum dedicated to him. Vis-a-vis the museum there is a small piazza Letizia, which is shaded by banana trees and orange trees, in the central place there is a bust of the tiny king of Rome.
[PL] W poszukiwaniu cienia schowaliśmy się w wąskich uliczek starego miasta, przy okazji poszukaliśmy domu rodzinnego Napoleona, w którym obecnie znajduje się muzeum poświęcone jego osobie. Vis-a-vis muzeum znajduje się niewielki plac Letizia, który ocieniają bananowce i drzewka pomarańczowe, w centralnym miejscu znajduje się popiersie malutkiego króla Rzymu.
[EN] The Bonaparte family house is located in a modest 17th-century building. The image of the emperor is used commercially to encourage customers to have a glass of wine or a beer by the bar next door. "The house became the property of the family in 1682. In 1742, the ground and first floors were occupied by Charles Bonaparte (his cousins, Pozzo di Borgo, lived on the second floor). The decor today bears almost no resemblance to the "Casa Buonaparte" that the young Napoleon knew. In May 1793, fearing Paoli's followers, Bonaparte had to flee Ajaccio, which was then a real Paolist stronghold. The house was ransacked. During the English occupation (1794-1796), it was requisitioned by the authorities. Ironically, it was then occupied by Hudson Lowe, who later became the Emperor's "caretaker" on St Helena. An ammunition store was set up on the ground floor."
[PL] Dom rodzinny Bonaparte znajduje się w skromnej kamienicy z XVII wieku. Wizerunek cesarza jest wykorzystany komercyjnie żeby zachęcić klientów do wypicia lampki wina lub piwa przez w barze po sąsiedzku. "Dom stał się własnością rodu w 1682 roku. W 1742 roku parter i pierwsze piętro zajął Karol Bonaparte (na drugim piętrze mieszkali jego kuzyni, Pozzo di Borgo). Wystrój nie przypomina dziś niemal w niczym "Casa Buonaparte", którą znał młodziutki Napoleon. W maju 1793 roku w obawie przed zwolennikami Paolego, Bonaparte musieli uciekać z Ajaccio, które było wówczas prawdziwą twierdzą paolistów. Dom został splądrowany. Za czasów angielskiej okupacji (1794-1796) zarekwirowały go władze. Mieszkał tu wówczas podobno - o ironio losu - Hudson Lowe, późniejszy "dozorca" cesarza na Wyspie św. Heleny. Na parterze urządzono skład amunicji."
[EN] In front of the town hall, next to which the Napoleonic Salon is located, you will find another statue of Bonaparte, made of white marble, a statue in Roman dress as the First Consul towers over the Four Lions Fountain.
[PL] Przed miejskim ratuszem, obok którego mieści się Salon Napoleoński, znajdziemy jeszcze jeden pomnik Bonapartego, wykonany z białego marmury posąg w stroju rzymianina jako Pierwszego Konsula góruje nad fontanną Czterech Lwów.
[EN] For lovers of Italian painting, the largest collection of Italian masters after the Louvre is to be found in the Ferch Museum. The rich collection of French, Spanish, Flemish and Dutch paintings was bequeathed to the city by Cardinal Fesch, Napoleon's uncle and Archbishop of Lyon.
[PL] Miłośników malarstwa włoskiego bardziej niż historia Napoleona zainteresuje największa po Luwrze kolekcja włoskich mistrzów, która znajduje się w Museum Ferch. Bogatą kolekcję malarstwa francuskiego, hiszpańskiego, flamandzkiego i niderlandzkiego zapisał miastu kardynał Fesch wuj Napoleona i arcybiskup Lyonu.
[EN] And finally, there is something to eat from Corsican cuisine. Local charcuterie products are particularly renowned, namely coppa - ham from the loin and lonzu - tenderloin. Their serious rivals are prisuttu - raw ham served with fresh figs and figatelli and smoked sausages made from kidneys, hearts and livers.
[PL] A na koniec coś na ząb z kuchni korsykańskiej. Szczególną renomą cieszą się lokalne wyroby wędliniarskie, czyli coppa - szynka ze schabu i lonzu -polędwica. Ich poważnym rywalami są prisuttu - surowa szynka podawana ze świeżymi figami i figatelli oraz wędzone kiełbasy z nerek, serc i wątroby.
[EN] I will return to the bay of Ajaccio in another post, as we did not limit ourselves to just exploring the city when there is so much amazing nature around the city.
[PL] *Do zatoki Ajaccio jeszcze powrócę w kolejnym poście, bo nie ograniczyliśmy się wyłącznie do zwiedzania miasta, gdy wokół miasta tyle niezwykłej natury.