https://www.gildia.pl/komiksy/292023-tako-milczy-zaratustra
Przeczytałem właściwie jednym ciurkiem kilka dni temu. Do tej pory miałem trochę inne doświadczenie z komiksami reportażowymi ( "Dzienniki ukraińskie" Igorta - bardzo dobre i nader przygnębiające
https://www.gildia.pl/komiksy/175997-dzienniki-ukrainskie-wspomnienia-z-czasow-zsrr
na dzienniki rosyjskie brakło mi czasu , ale planuję doczytać)
Tako milczy Zaratustra to trochę inne zwierzę, lekki ton wydaje się trochę nie przystawać do treści - Dyktatura irańska , jest ukazana wraz z jej najciemniejszymi stronami, wydaje się że rzetelnie, mimo to głównego bohatera co rusz spotykają przy tym jakieś mniej lub bardziej zabawne perypetie, lub humorystyczne sytuacje związane z różnicami kulturowymi.
Komiks choć reportażowy przemyca wątki faktograficzne bez przesytu i w lekki dosyć sposób. Mam ochotę sięgnąć po inne komiksy tego autora - Nicolasa Wilda (Disco Kabul 1 i 2 ) .
Trudno powiedzieć ile z postaci historycznej będącej alter ego Cyrusa Yazdaniego (sprawę jego zabójstwa i historię jego rodziny poznajemy w komiksie ) jest tu ukazane wiernie, cokolwiek irytujące są fragmenty ukazujące jego ciągoty ku ideologii komunistycznej, nie ma ich na szczęście nazbyt wiele. Właściwie można się tego spodziewać po komiksie francuskim , ukazującym młodego aktywistę żyjącego najpierw w czasach antywojennych protestów studenckich w Ameryce później Francji i Iranie.
(notka z ostatniej strony okładki "Tako milczy Zaratustra jest dziełem fikcyjnym, inspirowanym rzeczywistym zabójstwem w Paryżu 2005 r. Kasry Vadarafiego" w angielskojęzycznym internecie nie ma na ten temat niestety żadnych informacji poza odnośnikami do omawianego komiksu ) .
Co do treści jednak ogólnie jest bardzo dobrze i jest ona przedstawiona wielowątkowo, ze sporą ilością reminiscencji i wstawek religioznawczych/kulturowych / historycznych niestety Kreska rysunków wydaje mi się zbyt lekka - prawie jak w komiksie dla dzieci , ale może po prostu taki urok tej szkoły rysunku .
Zakończenie jest otwarte, nierozstrzygnięte, przedstawione są dwie różne wersje morderstwa i choć narrator wprost mówi która wydaje się mu prawdopodobniejsza, nie zostaje to wprost rozstrzygnięte.
Jednym z istotnych dla fabuły artefaktów jest skarb archeologiczny - Cylidner Cyrusa warto więc może porównać jego ukazanie w komisie z innymi źródłami
https://pl.wikipedia.org/wiki/Cylinder_Cyrusa
KOMIKS :
Przyznałem wszystkim ludziom wolność do czczenia własnych bogów i rozkazałem, aby nikt nie ważył się ich za to dręczyć.
Rozkazałem, aby żaden dom nie został zniszczony. Zagwarantowałem wszystkim ludziom pokój i spokój. Uznałem prawo każdego do życia w pokoju w kraju, który wybrał. "
https://www.britishmuseum.org/collection/object/W_1880-0617-1941
https://esensja.pl/komiks/recenzje/tekst.html?id=22265
Tak czy inaczej dobrze że arte-teka z których zbiorów komiks pożyczyłem, poza obfitością rzeczy masowych , komiksów DC i typowo super-bohaterskiej pulpy ma prace tego rodzaju czy choćby Allana Moorea i Yoddorovskiego .