japonlar herkesin bir var oluş sebebinin olduğunu ya da olması gerektiğini söylüyor.
bu var oluş sebebine ise "ikigai" denilmekte. yani sevdiğin, iyi olduğun, insanlığa hizmet eden ve para kazandığın şey.
az önce saydığım 4 madde bizi ikigai'ye götürdüğü için önemli. bu 4 maddeden biri eksik olursa duygusal bir eksiklik yani hatalı durumlar ortaya çıkıyor.
sevmediğin işte rahatsındır ama boşlukta olma hissi verir
iyi olmadığın işte memnun olabilirsin ama belirsizlik hissi verir
insanlığa hizmet etmeyen işte tatmin alabilirsin ama işe yaramazlık hissi verir
para kazanmadığın işte haz alabilirsin aa para konforu yoktur.
maddelerin ikişerli kesiştiği alanlar ise aşağıdaki gibi;
sevdiğin + iyi olduğun şey = tutkun
iyi olduğun + para kazandığın şey = uzmanlık
insanlığa hizmet ettiğin + sevdiğin şey = misyon
para kazandığın + insanlığa hizmet ettiğin şey = kutsal görev anlamına gelmektedir. Bakınız aşağıdaki şekil
dünya üzerinde en uzun yaşanların japonya'da okinawa adlı yer olduğu söyleniyor. aslında japonların dünya'nın bir çok ülkesinden bu konuda daha iyi olduğu da bir gerçek. bu kısımdaki bilgileri ikigai adlı kitaptan edindim ve aslında bu kısımda bir çok ayrıntı ve hikaye var ancak hızlıca temel konuya girmek istiyorum.
aşağıda japonlar'ın ya da okinawa'lıların neyi farklı yapıyorlar da bu kadar uzun yaşayabiliyorları hakkında temel çıkarımlarımı sıralayacağım. dikkate alırsanız ve hatta uygularsanız faydalı olacağı kanısındayım (ki bir çoğunu bildik şeyler ama yine de herkes için sıraladım).
-sağlıklı bir yaşam için her gün meşgul kalmaya çalış
-basit yaşa
-çevrendeki insanlarla iyi geçin, herkese kardeşin gibi davran
-topluluğun bir parçası ol
-yeterince dinlen
-hafif egzersizler yap, mesela sabahları 20 dk yürüyüş. maraton koşmak zorunda değilsin.
-yemekte mideni %80 doldur (doymaya başladığın an yemeyi kes ve sonrasında tatlı vs. lerden vazgeç)
-güne bir amaçla başla
-sebze miktarını arttır (okinawa'lılar günde 2-2.5kg sebze tüketiyor)
-tofu yemeye başla (demir vitamini yüksek bir besin. türkiye'de migros sanal marketlerde görebildim bir tek).
-günde 1 bardak şarap iç
-daha aktif ol ve sabah gün doğarken kalk
-başkalarına yardım et
-geniş arkadaş çevresi ve iyi aile ilişkileri kur
-topluluk üyeliği zamanı daha iyi yönetmene yarar. kulüp üyeliği başlat
-daha az et ve işlenmiş gıda tüket
-haftada 3 gün balık ye
-zihni sürekli aktif tut. genç kalmanın ana unsuru. bunu monotonluktan ya da otopilot hareketlerden çıkarak yani değişik şeyler deneyerek başarabilirsin (zihinsel zayıflık olaylara geç tepki vermene neden olur. bu da iletişimi ve haliyle ilişkileri köreltir)
-rahat hissettiğin alanların dışına çık
-başkaları ile daha fazla etkileşimde bulun. mesela oyun oyna. bu yalnızlıktan kaynaklı depresyonu önler
-entelektüel aktivitelere yönel. merak ve öğrenme arzusu nöronların yaşlanmasını yavaşlatır. stratejin şu olsun
-stratejin; her gün yeni şeyler öğren, oyun oyna, başkaları ile iletişimde bulun ve yeni durumlarla uğraş
-erken yaşlanmanın temel nedeni aşırı strestir. mutlaka uzak dur.. beden kriz anlarında hızlı yıpranır ve çoğu sağlık problemi bundan kaynaklanır
-stresin azı faydalı olabilir. zor durumlarla mücadeleye ve başarıya katkısı vardır. ama fazlası zarar.
-farkındalık yaratarak stresi önleyebilirsin. örneğin kaygı veren bir durumda tepkilerini izle ve bilincine var. otomatik tepkiler vermemeye çalış. meditasyon, solunum egzersizi ya da yoga benzeri aktiviteler uygula
-çok fazla oturarak zaman geçirme. dolaşım, solunum ve kas sistemine çok zararlı. ve etkinliklere katılma arzusunu azaltıyor (her 30 dk'da 5 dakika yürüyüş sana iyi gelecektir)
-hayatından egzersizi eksik etme aksi durum hücreleri yaşlandırır. asansör yerine merdiven kullan
-sosyal etkinliklere katıl. bu boş işlerle uğraşmayı azaltır
-abur cubur yerine bol ve çeşitli meyveler ye
-güçlü tutacak spor yap bu kendine saygını arttırır
-zararlı alışkanlıklarını tespit et ve kurtul
-uyku zamanları melatonin salgılanır. bol melatonin uzun yaşama katkısı var. bağışıklık sistemini güçlendirir, kanseri önler, doğal insülin salgılar, alzheimerı önler ve kemik erimesini önlemeye yardımcı olur. yani yeteri kadar uyu ama fazlasından da sakın. fazla uyku uyuşukluk hissettiri. kişiye göre değişmekle birlikte 7-9 saat uyumalı.
-30 yaşndan sonra melatonin salınımı azalır. bunu dengeli beslenme, bol kalsiyum ve hergün makul derece güneşe çıkarak telafi edebilirsin
-zorluklara karşı olumlu bakış açısı geliştir
-aksiliklere karşı dingin tutum sergile (stoacılığı bir araştır)
-iyi alışkanlıklar edin. kaliteli zaman geçir
-gülümse hatta kahkaha at. insanlara selam ver. ve yine gülümse
-iyi arkadaşlıklar edin. çevre çok önemli.
-yeşil çay tüketimi arttır. antioksidan var. yasemin çiçeği ile desteklemek mükemmel olur
-günde 1 kadeh şarap damarların genişlemesini sağlar. sağlık için iyidir. ama fazla alkolden uzak dur
-günlük ortalama 7-9 gr tuz yeterli. fazlasından kaçın. beyaz şekerden uzak dur
-haftada 3gün balık ye (ton balığını da öneriyor ama burada benim tavsiyem konserve balık civa gibi ağır metaller içeridiği için dikkat edilmeli. taze balık daha doğru olacaktır)
-doğada daha fazla vakit geçir (küçük bir hobi bahçesi bile olabilir).