همانگونه که در پست قبلی گفته شد، اولسرهای پپتیک زمانی روی میدهند که اسید موجود در معده باعث ایجاد زخم در سطح درونی معده و اثنیعشر میشود. معمولاً بر اثر این اسید، زخم دردناکی ایجاد میشود که حتی ممکن است منجر به خونریزی شود و عوارض دیگری در پی داشته باشد.
در حالت عادی، دستگاه گوارش با یک لایهی مخاطی پوشیده میشود که آن را در مقابل اسید معده محافظت میکند. در صورتی که میزان تولید اسید معده از حد معمول افزایش پیدا کند، یا اینکه میزان مخاط محافظ معده کاهش پیدا کند، امکان ابتلای شخص به زخم معده وجود دارد.
Image credit: The Irish Times
عوامل متعددی میتوانند منجر به بروز زخم معده شوند. یکی از این عوامل، آلودگی با نوعی باکتری به نام هلیکوباکتر پیلوری (Helicobacter pylori) است که عموماً در لایهی مخاطی پوشش دهندهی دستگاه گوارش یافت میشود. این باکتری میتواند موجب التهاب معده شده و منجر به پیدایش زخم معده شود.
محققان هنوز نتوانستهاند به دقت مشخص کنند که باکتری هلیکوباکتر پیلوری چگونه بین افراد منتشر میشود. امکان دارد که عفونت با این باکتری از طریق تماس نزدیک بین افراد منتقل میشود. از طریق خوردن غذا و آب نیز امکان انتقال این عفونت بین اشخاص وجود دارد.
عامل دیگری که میتواند باعث ابتلا به زخم معده شود، مصرف مکرر برخی از داروهای مسکن و ضددرد است. این داروهای مسکن و ضددرد که عموماً در زمره داروهای بدون نسخه محسوب میشوند، داروهای ضد التهابی غیراستروییدی نامیده میشوند، که نمونهی آنها آسپرین، ایبوپروفن، و ناپروکسن است. ولی باید دانست استامینوفن در این گروه واقع نمیشود. این داروها باعث التهاب و تحریک پوشش معده و رودهی کوچک میشوند.
برخی از افراد سالمند که آرتروز دارند و یا افراد دیگری که به این بیماری مبتلا هستند، مجبورند برای تسکین درد مفاصل خود بهطور مکرر از داروهای ضد درد فوقالذکر استفاده کنند. در این موارد، احتمال بروز زخم معده در این افراد به علت مصرف مکمل داروهای ضد التهابی غیراستروییدی وجود دارد.
باید دانست که داروهای دیگری نیز غیر از داروهای ضدالتهابی غیراستروییدی میتوانند در ایجاد زخم معده نقش داشته باشند. بعضی از این داروها، مانند کورتون، داروهای ضدافسردگی، و امثال آنها، احتمال بروز زخم معده را بهطور قابل توجهی افزایش میدهند.