Son birkaç yıldır dünyanın popüler gündem maddelerinden birisi haline gelen gelen kripto paralar, bir süre sessiz sedasız dursalar da artık büyük şirketlerin, hatta devletlerin dikkatini çekmiş durumdadır.
Kriptoloji Nedir?
Kripto paraları konuşacakken kriptolojiyi konuşmadan olmaz. Kısaca kriptoloji kavramına değinecek olursak;
Şifre bilimi olarak adlandırılan kriptoloji, gizli tutulmak istenen bilgileri bir sistem dahilinde değişik tarz ve yöntemler sayesinde şifreler. Ayrıca kriptoloji biliminin ilgi alanı bunlarla sınırı değildir. Aynı zamanda şifrelenen iletilerin muhafaza edilmesi için de çalışmalar yapmaktadır.
Kripto Para Nedir?
Güvenlik için kriptoloji bilim dalının kullanıldığı dijital bir paradır ve temeli matematikle şifrelendirilmiştir. Dünyada kullanılan diğer para birimleriyle olan farkı ise herhangi bir otorite, devlet tarafından yönetilemiyor olmasıdır. (Bazı kişiler veya gruplarca kripto paranın kontrol edildiği iddiaları ortalıkta dolaşmakta, lakin net bir delil ortada yok.)
Kripto Paraların Tarihi:
Günlük hayatta kullandığımız para kavramını Lidyalıların bulduğunuherkes bilir. Peki “kripto para” kavramını ortaya çıkaran kim? Kripto paraların atası diyebileceğimiz Bitcoin’in kurucusunu araştırdığımız da “Satoshi Nakamoto” ismine ulaşabiliyoruz. Ancak bu isim kimi veya neyi temsil ediyor onunla ilgili bir bilgimiz yok. Yani kripto paraların atası olarak adlandırabileceğimiz Bitcoin, Satoshi Nakamoto adını kullanan bir şahıs veya bir grup tarafından geliştirilmiş, açık kodlu bir yazılımdır.
Kripto Paraların Faydaları :
Zaman sınırlaması yoktur:
Kripto paralarını transfer etmek isteyen kişiler günün istedikleri saatinde birkaç saniye içerisinde bu işlemi gerçekleştirebilirler. Örneğin günlük hayatta kullandığımız yöntemlerin başında gelen EFT’de mesai saatleri dışındaysanız gönderim yapamazsınız.
Mekan sınırlaması yoktur:
“İnternet bankacılığı” olayını saymazsak (ki bunu kullanmayan hala çok insan var) para göndermek için vs. ATM’lere gidiliyor. Kripto para transferlerinde fiziki olarak bir yerde bulunmanız gerekmiyor. Oturduğunuz yerden işinizi halledebilirsiniz. Dünyanın her yerinde işlem yapma olanağı sağlar.
Günlük kullandığımız paralar gibi masrafı yoktur:
Günlük hayatımızda kullandığımız paralar; nakliye, depolama, güvenlik vb. konularda gider oluşturmaktadır. Yalnızca ABD’de bu işlemler için yılda 60 milyar dolar para harcanmaktadır. Kripto paralarda bu durum söz konusu değildir.
Ülkelerin durumlarından etkilenmez:
Kripto paralar herhangi bir ülkenin para birimi olmadığı için ülkelerin iniş veya çıkışlarından etkilenmez.
Kripto Paraların Zararları :
Kripto para madenciliği:
Yunan bir çevre mühendisi olan Spyros Foteinis tarafından yapılan çalışmalara göre; Bitcoin ve Ethereum madenciliği yılda 47 terawatt elektrik tüketimine sebebiyet veriyor. Yaklaşık 11 milyon kişinin yaşadığı Yunanistan’da ise bu sayı 57 terawatt civarında.
Kara para aklamak:
Kripto para kullanımı ile çok kolay bir şekilde kara para aklanabilir. Bazı devletlerin kripto paraları yasaklama sebeplerinin başında bu gelmektedir.
Güvenilk:
"Kripto para sistemi" diye nitelendirebileceğimiz olay henüz beklenen hızda büyüyemiyor. Çünkü sistemde bazı güvenlik sorunları mevcut. Cüzdanlar hack olaylarına açık vaziyette.
Manipülasyon:
Devlet adamlarının, büyük şirketlerin yaptığı açıklamalar kripto paraların durumunu etkileyebilir. Örneğin Google, kripto paralarla ilgili reklam konusunda bir düzenlemeye gitmişti ve kripto paralar hızlı bir düşüş yaşamışlardı.
Kripto Paraların Kullanım Alanları :
Gün geçtikçe kripto paraları ödeme olarak kabul eden firma sayısı artmaktadır. Bunlardan bazılarına örnek verecek olursak;
- Microsoft
- Dell
- Time Inc.
- Overstock
- TigerDirect
Kripto paralar gitgide yaygınlaşmakta ve insanların ilgisini çekmekte. Bunun için gün geçtikçe kullanım alanları her geçen gün artıyor. Kim bilir, belki bir gün sadece kripto paralar kullanılır.