Steem hakkında birçok değerlendirme okumuşsunuzdur. Bu yazıda ben de kendi anladığım kadarıyla analiz yapmaya çalışacağım. Steem’i en iyi açıklayacak kavram bence sosyal sermayedir. Sosyal sermaye, ekonomik sermayeden farklı olarak insanlar arasındaki ilişkilere dayanır. Bunun anlamı, Ekonomik sermaye nasıl insanlardaki kazanma ihtiyacı, hatta kazanma hırsına yani ‘bencilliğimize’, ‘egoya’ esaslanıyorsa, Sosyal sermaye başkalarının ihtiyacını giderme gayreti ile, başkalarına önem vermekle birikir. Sosyal sermaye elle tutulamayan, dokunulamayan, göze görünmeyen kaynaklardan ortaya çıkar. Güven duygusu, yardımseverlik, fedakârlık, itibar, sosyal ilişkiler, değerler vs. gibi.
Yirminci asır ekonomik sermaye üzerine kurulmuştu, içinde bulunduğumuz yirmi birinci asır ise sosyal sermaye asrı olacaktır. Steemit ve benzeri projeler bunun önemli işaretlerini gösteriyor. İnsanlık devamlı mutlu olmanın yollarını arıyor ve geçen asırda kapitalizm, sosyalizm ve liberalizm gibi birçok sistemlerle hayal kırıklığına uğradı, artık bu sistemlerin çöküşüne şahit oluyoruz. Bilim ve teknolojideki gelişmeler insan hayatının problemlerini çözmesi gerekirken, iktidar, güç ve hırs savaşlarıyla, çatışmalarla insanların hayatını yakıp yıkan makine gibi çalıştırıldı. Yolsuzluk ve iktidar mücadeleleri ve sonuç itibariyle ekonomik krizler de genç nesilleri farklı arayışlara itiyor. İşte böyle bir devirde ortaya çıkan blockchain teknolojisi gençlere bir ümit verdi. Çünkü bu sistem insanın, kurumların kontrol edici aracılık rolünü saf dışı bırakarak tamamen matematiksel hesaplara dayalı bir sosyal-ekonomik sistemin olabileceğini gösteriyor. Burada ilginç bir ironi göze çarpıyor. Sistemler çökerken insanların bir birine güveni azalıyor, insanlar daha bencil hale geliyor. Aynı zamanda teknoloji aracılığıyla insanların dayanışma içerisinde daha güvenilir ilişki kurabilecekleri yeni sistemler gelişiyor.
Sosyal sermayede başkasının kazancı benim kazancımı azaltmıyor, bilakis arttırıyor. Topluluk kazandıkça, geliştikçe bireylerin kazancı da artıyor. Aslında, ekonomik sermaye de bir nebze öyle çalışır, ama sosyal sermayede bu daha da belirgin hale gelir. Geriye kalıyor, sosyal sermayenin ekonomik sermayeye dönüştürülebilir olması. Fransız filozof Pierre Bourdieu'nun ortaya attığı bu kavramlar sosyal, ekonomik veya kültürel sermayeler birbirini destekler, birinden diğerine dönüştürülebiliyor. Yeter ki bulunduğun topluluk veya alanda bir değeri olsun. Para dediğimiz kâğıt parçası dahi insanlar değer verdiği için kıymet kazanır.
Sonuç itibariyle, Sosyal sermayeyi arttıran en temel değerler insanlara faydalı olmak, başkalarına değer vermek, başkalarını mutlu etmek ve problemlerini çözmek, ihtiyaçlarını karşılamak ve güven duygusudur. Bu şekilde ne kadar çok yardımsever, fedakar isen ilişki ağın güçleniyor ve o kadar çok değerin artıyor. Haliyle, başkaları da sana yardım etmeye ve senin mutlu olman için gayret sarf eder.
Steemit-te başarılı olmanın en önemli faktörü yukarıda bahsettiğim düşünce tarzına sahip olmaktır. Upvote-larımızı başkalarından esirgemeyelim. İmkanlarımızı sadece kendimize kullanmayalım. Ve bu güzel sistemden daha fazla insanın faydalanmasını sağlayalım.