Merhaba,
Anadilim üzerinde bir yazı yazmayalı (bu platformda) uzun zaman olmuş. HIVE'ın popüler medya araçlarında artan görünürlüğü, ardı ardına çeşitli borsalara girmesiyle beraber türk topluluğundan insanların da dikkatini çekmeye başladığını farkettim. Bu yazı yeni gelen arkadaşlarımıza ufak bir referans olması amacıyla yazıldı.
Hive nedir?
Hive, DPOS (Delegated Proof of Stake1) üzerinde çalışan açık kaynak kodlu, merkeziyetsiz bir blokchain'dir. Bitcoin ve benzeri POW (Proof of Work) blokchain'lerden farklı olarak HIVE üzerinde herhangi bir madencilik yoktur. Bunun yerine cüzdanında HIVE tutan adreslerin oylarıyla, üretilen blokları onaylayan blok üreticileri vardır. Ağa gelen işlemler her üç saniyede bir bu blok onaylacıları tarafından işleme alınır.
HIVE'ın tarihi
HIVE aslında yeni bir proje olsa da, dört yıllık bir tarihi var. Orijinal olarak STEEM projesiyle ortaya çıkan blokzinciri Mart 2020'de bir hard fork ile ayrıldı ve HIVE adını aldı. Bu hard fork'un bir çok sebebi vardı, ama en büyük sebep ağın merkeziyetsizliğini sağlamak idi. Hard fork gerçekleştiğinden beri birçok topluluk üyesi (ben dahil), bir çok uygulama ve servis HIVE'a geçişini sağladı.
Neden HIVE?
- Hızlı. Örneğin bir transfer gerçekleştirdiğinizde 3 saniye içinde birinci onayını alır.
- Ölçeklenebilir. HIVE blokzinciri üzerinde, merkeziyetsiz bir veritabanı üzerinde istediğiniz veriyi tutabilir, ve buna erişebilirsiniz. Hem de Cep yakan işlem ücretleri olmadan.
- Güçlü. Geçtiğimiz dört sene boyunca HIVE'ın teknolojisi yüzlerce değişik uygulama tarafından sorunsuzca kullanıldı ve kullanılmaya devam ediliyor.
Sosyal Medya
HIVE'ı benzersiz blok zinciri projelerinden yapan bir diğer özelliği, blok zincirinin kendisini bir sosyal medya aracı olarak kullanabiliyor oluşunuz. şu an yazdığım bu yazı, HIVE blokzinciri üzerinde bir Comment objesi olarak kayıtlara giriyor olacak. Bu obje, HIVE ağı içerisindeki tüm node3'lar tarafından tutuluyor olacak ve ben veya beni takip eden hesaplar bu yazıya herhangi bir node üzerinden erişebilir olacaklar.
Dahası, bu yazıyı görüp beğenen takipçilerim ya da diğer HIVE stakeholder'ları, bu yazıya oy vererek benim bir miktar HIVE/HBD kazanmama vesile olacaklar. HIVE enflasyonun bir kısmı "ödül havuzu" denilen bir yerde toplanır, ve sosyal medya tarafına içerik giren kişiler arasında paylaştırılır. Bir yazının ne kadar HIVE/HBD ödül alacağını ise size oy veren kişiler belirler. Verilen oyun %50'si oyu veren kişiye geri gelir. (Kürasyon ödülü), %50'si ise yazıyı yazan kişiye gider. (Yazar ödülü.)
Tabi bir noktayı atlamamak lazım; cüzdanında HIVE'ı kilitli (Hive Power) olarak tutan hesapların oyları geçerli olur. Ne kadar şişkin bir cüzdan -HP olarak- o kadar büyük bir oy anlamına gelir.
Blokzinciri tabanlı uygulamalar
HIVE'ın güçlü özelliklerinden bir tanesi de kolayca blokzinciri üzerinde uygulama geliştirilebilmesi. https://hive.io/eco adresinden popüler blokzinciri uygulamalarına göz atabilirsiniz. Eğer bir geliştirici iseniz, HIVE üzerinde uygulama geliştirmeye meraklıysanız, https://developers.hive.io adresini inceleyebilirsiniz. (Ve tabii ki, her zaman bana ulaşabilir, fikir sorabilirsiniz.)
Son Sözler
Elimden geldiğince basit olarak HIVE'ı anlatmaya, ekosistemini açıklamaya çalıştım. Bu yazı sadece buzdağının görünen yüzü. Öğrenmek isterseniz daha çok fazla detay var. Bu yazı bir giriş yazısı olduğu için, ilk günden bu detaylarla kafa karıştırmak istemedim.
Eğer bir sorunuz varsa yorumlar üzerinden sorabilirsiniz. Hazır hareketlenmişken, #tr topluluğunu canlandırmaya ne dersiniz?
Hakkımda
Yazının başlarında blok onaylacılarından bahsetmiştim. Ben de HIVE üzerinde kayıtlı blok onaylacılarındanwitness bir tanesiyim. Geçtiğimiz iki seneden beridir HIVE üzerinde uygulamalar geliştiriyorum, ekosisteme katkı sağlamaya çalışıyorum.
Eğer benim witness'ıma destek vermek isterseniz, wallet.hive.blog ya da Hivesigner üzerinden bana witness oyu verebilirsiniz.
[1] Ek okuma: DPOS, POW farkını anlatan güzel bir yazı.