Merhabalar,
Katıldığım discord gruplarında özellikle yeni başlayan arkadaşların biraz farkettiği fakat tam da mekanizmasının ne olduğunu anlayamadığı temel bir şey dikkatimi çekti. O da Reputation Score, yani isminizin yanındaki sayı. Bu yazıda kendi bildiklerimi ve başka kaynaklardan derlediklerimi sizinle paylaşarak açıklamaya ve kafalardaki soruları mümkün olduğunca gidermeye çalışacağım.
Steemit'te diğer sosyal medya platformlarında pek olmayan bir yapı, siz daha sisteme üye olur olmaz geliyor. Tanınırlık adını vereceğimiz "Reputation", siz o sisteme ne kattınız? ne kadar iyi ya da kötü biliniyorsunuz? ya da ne kadar aktifsiniz gibi bilgileri insanların anlamasını sağlayan bir rütbedir.
Tanınırlığınız Sisteme Üye Olur Olmaz 25 İle Başlıyor
Sisteme girdiğinizde tanınırlık puanınız 25'tir. Bütün Steemian'lar için bu böyledir. Bu rakamın artıp artmaması tamamıyla kullanıcının blockchain ile ve diğer kullanıcılar ile olan etkileşimine bağlıdır.
Yalnızca Aldığınız Upvote'lar İle Artmaktadır
Sizin tanınırlığınızla bağlantılı olan tek değişken, post'unuzun içeriği ve yorumlarınız için aldığınız upvote'lardır. Ama tabi bazı başka kısıtlamalar da vardır. Bunların nasıl hesaplandığını anlatacağım.
Tanınırlık Puanınız (Reputation Score) şunlardan etkilenmez:
- Başkalarını upvote etmeniz.
- Cüzdanınıza gelen kazançlarınız.
- Kazandığınız curation ödülleriniz.
- Yayınlanmış olan bir post üzerine bir post ya da yorum yayınlamış olmanız.
Kısaca, tanınırlık puanınızı yalnızca alacağınız upvote'lar artırabilir, başka birşey değil!
Yalnızca, İçeriğinize Yapılan Downvote Ya Da Bayraklamalar Tanınırlığınızı Düşürebilir
Sadece downvote da denilen bayraklamalar (Flag) tanınırlık puanınızı düşürebilir. Tekrar söylemekte fayda var, Steemit blockchain'indeki kodlamada, kötüye kullanmayı engellemek için bazı sınırlamalar vardır. Bunun da nasıl hesaplandığını ya da yapıldığını anlatacağım.
Tanınırlık Ve Hesap Değerinin Birbirleriyle Alakası Yoktur.
Cüzdanınızda gördüğünüz en alttaki hesap değerinizle ve tanınırlığınız arasında da doğrudan bir bağlantı yoktur. Yani bu şu anlama gelmektedir. Tanınırlık puanlarınız aşağıdaki maddelerden bağımsızdır:
- Kullanıcı cüzdanındaki Steem miktarı
- Delege edilmiş ya da satın alınmış Steem Power'ınız
- Cüzdanınızda bulunan sahip olduğunuz SBD miktarı
Tanınırlık puanınız Steemit cüzdanınızla alakalı olmadıından, steem almanız, power down yapmanz, ya da steem power elde etmeniz ya da herhangi bir işlem merkezine Steem/SBD gönderip almanız ya da bunu başka bir kullanıcıya göndermenizin tanınırlık puanı üzerinde bir etkisi yoktur. Tanınırlık puanınız bundan etkilenmeyecektir.SP'si milyon dolarlar edecek olan ama tanınırlık puanı 25 olan hesaplar bile bulunmaktadır.
Ve bu durumun tam da zıttı olacak şekilde, tanınırlığı 70'in üzerinde olan ama cüzdanlarında pek de birşey bulunmayan Steemian'lar da vardır.
Tanınırlık Puanı Sizin Balina Mı Yoksa Küçük Balık Mı Olduğunuzu Da Göstermez
Daha önceki hususta da bahsettiğim gibi, tanınırlık puanının doğrudan sizin hesap değerinizle alakası yoktur. Bununla birlikte,
Tanınırlık Puanı (Reputation Score), sizin Steemit'te bir Balina mı yoksa bir Küçük Balık mı (minnow) olup olmadığınızı belirlemez. Bunu belirleyen şey Steem Power'dır!!!
Tanınırlık Puanı Sisteminin Koruyucu Kısıtlamaları
Upvote'ların bayraklama ya da diğer bir tabirler downvote'ların tanınırlık puanını düşürdüğünü ama belli kısıtlamalar olabildiğini söylemiştim. Upvote ya da bayraklamalara, tanınırlıkları belirleyecek 2 büyük kısıtlama getirilmiştir. Gelin onlara bir bakalım.
1. Eksi Tanınırlıklı Hesaplar Diğer Hesapların Tanınırlığını Etkileyemez
Eğer bir kullanıcının eksi tanınırlık puanı varsa, yorumları upvote da yapabilir downvote da. Bu upvote ya da downvote'lar o postun ya da yorumun sahibinin Steem Power'ına bağlı olarak alınacak ödülü etkiler.Ama bu şekilde negatif bir tanınırlığı olan hesabın vereceği upvote ya da downvote tanınırlık puanını etkilemeyecektir. Yani kısaca, negatif tanınırlık puanı olanlar diğer kullanıcıların reputation'una upvote d yapsa downvote da yapsa ne iyi ne de kötü yönde etkide bulunamazlar
2. Eğer Bir Başka Kullanıcıya (Hesaba) Bayraklama Yaparak Tanınırlığını Düşürmek İstiyorsanız, Sizin Tanınırlık Puanınızın Karşıdaki Kullanıcınınkinden Daha Yüksek Olması Gereklidir
Dediğim gibi ödülleri etkileyebilirsiniz hatta sıfırlayabilirsiniz de (SP ile alakalı). Ama eğer, bayrakladığınız kullanıcıdan daha düşük bir tanınırlığınız varsa onun tanınırlığı hiç bir şekilde bundan etkilenmeyecektir.
Ama sizlere tavsiyem ister Küçük Balık olun, ister bir Yunus olun, isterseniz bir Orca ya da isterseniz bir Balina, farketmez. Her ne şart olursa olsun, size, sisteme katkılarınıza, sisteme kaliteli işler yapan ve katkıda bulunan diğer kullanıcılara, zarar veren birşey yaptığını görmediğiniz üzere Lütfen mümkün olduğunca downvote/bayraklama yapmayınız. Yıkıcı değil yapıcı olmaya çalışınız.
Bu Tanınırlık Puanı (Reputation Score) Nereden Geliyor ve Nasıl Hesaplanmaktadır?
Tanınırlık puanı sistemi Steem blockchain'in altında yatan kodun bir parçasıdır. Bu noktada garip ama anlaşılabilir bir şey bulunmaktadır. Bunlara bir bakalım.
Ödül Paylaşımı
Eğer Steemit Ödül Sistemini detaylı bir şekilde incelediyseniz, şunu bilirsiniz ki bir post ya da yorumun ödülünün %25'i post ya da yorumu oylayan'lar arasında dağıtılır. Aslında curation ödülünün nasıl hesaplandığı tanınırlık puanınının da nasıl hesaplandığıdır. İlginç değil mi?
Örneğin ben bir postumdan bugün bir ödül ödemesi aldım diyelim. Oylamaların detaylarına Steem Blockchain Explorer olan Steemdb.com'dan baktığımda, bana ödül paylaşımının TRS, GRS ve MRS olarak yapıldığını gösterir. Burada T,G ve M aslında Tera, Giga ve Mega'nın baş harfleri ve de RS ise "Reward Shares" in baş harflerini göstermektedir.
Kilo, Mega, Giga, Tera, Peta vs, birer ön ektir. Aşağıda bulunuyor bakabilirsiniz.
Yani burada lukestokes hesabının, o post'tan %25'lik curation hesabı için en yüksek ödülü aldığını anlayabilirsiniz. Alınan ödüllerin paylaşımı da şu faktörlere bağlıdır.
- Upvote'lama zamanlaması
- Upvote'layanın tanınırlığı
- Kullanıcının sahip olduğu Steem Power
- O Upvote'lama için şu anda sahip olunan Voting Power ve Voting Yüzdesi (yani Voting ağırlığı)
Ödül paylaşamının arkasında çok karmaşık bir kodlama vardır. Ama hesaplandığı anda hemen sizin tanınırlık puanınıza da ekleme yapılır. Birilieri sizi bayraklarsa, ödül paylaşımı için hesaplanmış olan o değere göre de sizin tanınırlık puanınızdan çıkarma yapılır.
Toplam Ödül Paylaşımı Eşittir Tanınırlık
Eğer bir negatif olmayan tanınırlıklı kullanıcıdan upvote alırsanız, onun getireceği ödül paylaşımı sizin tanınırlık puanınıza artırıcı bir etki yapacak şekilde eklenir. Ama sizin tanınırlığınızdan yüksek biri tarafından bayraklanırsanız, sonuçta gelecek olan ödül paylaşımı sizin toplam tanınırlığınızdan çıkarılır. Sizin içeriğinizden Curator'lerin elde edeceği bütün ödül paylaşımının toplamı , sizin toplam tanınırlığınıza eşittir.
Doğru tanınırlığı (yani sizin içeriğinizden curator'lerin topladığı toplam ödül paylaşımını) görmek için, steemd.com/@username (username yazan yere kendi kullanıcı adınızı yazın!) sitesine gidin. Sonlara doğru bir *Reputation" göreceksiniz, ayrıca burada bir de Steemit'te gördüğünüz (Reputation Score) tanınırlık puanında olduğundan farklı olan büyükçe bir sayı göreceksiniz.
Tanınırlık Puanı (Reputation Score) Hesabı
Yukarıda bahsettiğim koca sayıyı iki dijitli sayıya çevrilmesi Log 10 hesabıyla yapılır.
- Steemd.com'daki o büyük sayıyı ve Log10'unu al
- Sonuçtan 9 çıkar
- Bu sonucu da 9 ile çarp
- Bu sayıya 25 ekle
Tattaaaaa!! işte size Tanınırlık puanınız!!
Tanınırlık Puanı Lineer Olarak Büyümez
Kesinlikle Tanınırlığınızın ilk günlerdeki gibi hızla artacağını düşünmeyin. Örneğin 25 ile 35 arası geçmek kolayken 35 ile 45 arası daha da zor olacaktır. 45 ile 55 arası ise çok daha emek ve gayret isteyecektir (Log10)
Tanınırlık Puanı Neden Önemlidir?
Bu diğer kullanıcılar üzerinde sizin bıraktığınız intibadır. Eğer 25'in altındaysanız sizden vebalı gibi kaçacaklar hiç bir şekilde etkileişimde bulunmayacaklardır. Eğer 60'ın üzerindeyseniz size tapabilirler dikkatli olun! (Unutmayın buranın sloganı şu çirkin olan : "Money Talks!" değil miydi?)
Sonuç olarak tanınırlık puanı oldukça teknik bir sisteemdir ve bu postta her kullanıcının kolaylıkla anlayabilmesi için basitleştirilmeye çalışılmıştır bu konuda 
Takipi, upvote'u, comment'i ve resteem'i unutmayın.....
