Arkadaşlar kitap bir kere efsane. Bu kadar ünlü olmasının en büyük nedeni mükemmel bir "distopya" olması. Yazıldığı dönemden bu döneme kadar her dönemin kendi özeleştirisini yapabileceği betimlemeler var. Kitapta anlatılan dünya yöneticiler için ütopya, bizler için ise tamamen distopya. Kitap bir sosyalizm eleştirisi aynı zamanda. Sosyalizmin yanlış yöneticiler elinde ne kadar sıkıntılı olabileceğini anlatıyor. Sosyalizmin evrensel ilkelerini hiçe sayan bir sosyalizm bu
kitabı anlatmaya başlarsak,
başrolde kahraman, gariban Winston var. insan üzülüyor Winston için. Hayatı berbat 1 jiletle 3 hafta traş oluyor. sigara dersen zaten berbat toz gibi birşey. Ama Winston için asıl sıkıntı birşeylerin yanlış olduğunu hissetmesi. Evet yanlış birşey var. Ingsos (İngiliz Sosyalizmi) rejim olarak mükemmel durumda olduklarını söylüyor. tüm gazete ve dergiler, resmi raporlar üretimin arttığını ve refahın yükseldiğini yazıyor ama Winston sanki daha önce dünya daha güzeldi diye düşünüyor. Birde kendilerini kapitalistlerden kurtaran "koca ağabey/big brother" var. heryerde resimleri heryerden izleyen tele ekranları olan. Sürekli izliyor ve yanlış yapanı düşnce polisi sayesinde tekrar rejime inanmaya yönlendiriyor. Ya da var olmamaya. var olmamak derken gerçek anlamda yok kişi olmanızdan bahsediyorum. sizinle ilgili kayıtlar komple siliniyor. hiç var olmamış oluyorsunuz.
Winston işte böyle karmaşık duygular içindeyken proleter mahallesindeki eskiciye gider. hay gitmez olaydı. oradan çok güzel bir defter ve dolma kalem alır. İşte hatayı yaptığı yer tam da burası. Eskici yi unutmayın lazım olacak. işte bu deftere winston herşeyi yazmaya başlar ama tele ekran ve düşünce polisine çaktırmamaya çalışarak. bu dönemde işyerinde hoş bir hatuna yürümeye başlar hem korkar (ya düşünce polisiyse) hemde arzu duyar. hayallerinde o kadar şiddetlidir ki sistemden bütün intikamını kızın üzerinden alır.
Ama bilmediği birşey vardır Winstonun kız da kendini saklamaktadır. oda sisteme karşıdır. sonrası biraz sex içerikli anlatmaya gerek yok. Gençler aşklarını yaşarken hayatta devam etmektedir. Okyanusya (winstonun memleket) birgün doğu asya ile savaşa girer, hatta savaşa girmez tarihin her döneminde doğu asya ile savaşmıştır ve avrasya hep müttefikidir. bir süre sonra avrasya ile savaşmaya başlar ama yok yok hep avrasyayla savaşmıştır tarih boyunca doğu asya hep müttefikidir. savaşın yönü her değiştiğinde tarihte değişmektedir. tüm dergi,gazete kanun,yayın v.s. kahramanlar hain, casuslar kahraman olur. Birde yoldaş ogilvy'ye dikkat o Winstonun çocuğudur. karakteri winston yazar, özgeçmiş oluşturur, tam bir kahramanlık destanı ve mükemmel bir fedakarlıkla okyanusya için hayatını feda eder. tabi tamamen uydurma ama kayıtlara geçmiştir artık.
işte gün günü kovalarken winston seviglisiyle eskicinin üst katını garsoniyer yaparlar ve bilmedikleri şey eskicinin çok çakal olduğudur. demiştim eskiciye dikkat. velhasılı kelam düşünce polisi ikisini de çok seksi bir halde yakalar. Yakalanma anları muhteşemdir.Bayılıyorum o kısma.
sonunda düşünce polisi bu arkadaşları ıslah etmek için 101 NUMARALI ODA ya götürür. kitabın en dehşetli yeri anlayabilen için 101 numaralı oda dır. onu okumanız lazım.
kitap herkeste farklı etkiler bırakıyor. filmi falan çekildi. bence gerçekten efsane bir kitap. mutlaka okumanız gerekiyor.
kestane ağacının altında sen beni sattın ben de seni...
under the spreading chestnut tree
i sold you and you sold me.
there lie they, and here lie we
under the spreading chestnut tree.
