Merhaba arkadaşlar ilk bölümünü yazdığım ve buradan okuyabileceğiniz serimizin ikinci hikayesine başlıyorum. Bu hikayeler ilgi görürse seriye devam etmeyi düşünüyorum şimdi çayınızı kahvenizi alın ve hikayemize başlayalım.
Bazı kelime grupları vardır ayrı ayrı farklı bi anlamı olsada birleşince anlatmak istediği bambaşka bişey olur. İşte bu kelime gruplarını farklı dillere çevirmek istediğimiz zaman ortaya çok anlamsız bişey çıkar. Mesela İngilizcede çok fazla yağmur yağdığını anlatmak isteyen it's raining like cats and dogs cümlesi Türkçe çevirisi "havadan kedi köpek yağıyor" gibi saçma bi anlama dönüşür. Neden böyle söylediğinin bi geri planı var elbet. Eskiden İngiltere'de evlerin çatısı saman, kamış gibi yapılardan oluşurmuş. İşte bu yağmurda üşüyen kedi, köpek buraya çıkarmış. Çatıda 5-6 tane hayvan olunca çatı çöker ve bu olay sonunda ne kadar soğuk ve şiddetli yağıyorsa bak havadan kedi köpek yağıyor denirmiş. Hatta bu tip yatakların düşen kedi köpeklerden korunmak için üstü kapalı yapıldığı söylenir.
İşte deyimlerin ve atasözleri gibi anonim hikayelerin böyle geri planları olur. Şimdi gelelim bizim hikayeye. At, avrat, pusat bu üçleme günümüzde at,avrat,silah olarak söylensede aslı pusattır.
Yine Orta Asya' ya gidiyoruz eski Türk örf ve adetlerine. Şimdi hepimize okullarda öğretildiği gibi atalarımız göçebe yaşıyor üzerilerine kayıtlı bi tapu yok yurt dedikleri barınaklar ile canları nerede isterse orada takılıyorlar.
Öyle hanlar, hamamlar, şatolar yok. Tamamen pratik yerine yenisi konulabilir kaybında fazla zarara uğratmayacak malzemeler. O zaman için değerli olan altın, kürk, koyun gibi eşyalar ise zenginlik göstergesi olan şeyler. Bunlar bi kişide çok olursa ki bu kişi yönetici oluyor bunları halkı ile paylaşması beklenirdi. Paylaşmak mecburi değil hepsi benim deyip kimseye bişey vermeyebilirsin. Ama Türk töresinde isteyen istediği beye tabi olabilir gidebilir. Töreye kimse karşı gelemez . Mesela 3-5 aile anlaşıp biz ayrılıyoruz kendi obamızı kuracağız deyip gidebilir.
Yöneticiler ayrılmaları önlemek ve gelir farklarını dengelemek için kençliyü (han-ı yağma) denen örfü yaparlarmış.Yönetici kendi hayatını idame ettirecek kadar malzemeyi ayırır kalanını yağma için bırakırmış. Bu toya katılanlar yer içer yöneticinin malından istediğini alırmış. Katılan kişiler artık o yöneticinin üstünlüğünü önderliğini kabul etmiş sayılırmış. İşte bu toylarda üç istisna varmış kesinlikle alınamayacak olan at, avrat ve pusat. Hikayemiz bu kadardı okuduğunuz için teşekkür ederim.
Görseller (source)
http://4.bp.blogspot.com/-9WliIpYkdZY/VoVkIz9iSOI/AAAAAAAAASc/xImDQ54qtqE/s1600/at-avrat-silah.jpg
https://78.media.tumblr.com/0a0b3d0eec2a4415f776e21846816a2e/tumblr_mg4hfnZNvG1s0bp8to1_500.png