Czerwone flagi - to sygnały ostrzegawcze, że możemy mieć do czynienia z toksyczną osobą. Zanim zacznę je omawiać, chcę zaznaczyć, że nie ma całkowicie pewnych sposobów na wczesne rozpoznawanie toksycznych ludzi. Jednak warto znać takie sygnały, żeby ich nie przegapić, gdy się pojawią. Jedna pojedyncza flaga jeszcze nie musi oznaczać, że mamy do czynienia z toksykiem, raczej należy zwracać uwagę, na sytuację kiedy jest ich kilka. Są od tego wyjątki, czerwona flaga może być na tyle silna, że sama w sobie jest już silnym sygnałem ostrzegawczym, np. szokująco niski poziom empatii. Jednak w większości przypadków czerwonych flag, potrzeba ich kilka, żeby uznać, że dana osoba jest toksyczna.

Czerwone flagi, na które warto zwrócić uwagę

Przejdźmy zatem do czerwonych flag:

• Duża skłonność do robienia z siebie ofiary, opowieści o "szalonych byłych" - ta czerwona flaga może być dość trudna w ocenie, bo w końcu bliscy zwierzają nam się ze swoich prawdziwych problemów. Tyle, że zazwyczaj ludzie zwierzają się dopiero, kiedy już mocno ufają drugiej osobie. Tymczasem toksycy zaczynają opowiadać o rzekomo złych byłych partnerach już na bardzo wczesnym etapie związku, praktycznie na samym początku. Podejrzane jest także to, kiedy "szaleńców" w życiu takiej osoby robi się wielu, nie dość, że jeden i drugi i trzeci były partner, to jeszcze czasem współpracownicy, sąsiedzi, znajomi, normalnie gdzie się nie pojawi to wszyscy ją prześladują i nie doceniają.
• Bardzo niski poziom, wręcz brak empatii - na początku relacji raczej tego nie doświadczysz, dlatego że jak pisałem w poprzedniej części toksyczni ludzie zaczynają od bombardowania miłością, ale warto zaobserwować jak druga osoba traktuje innych ludzi. Poważnym sygnałem ostrzegawczym jest tu np. bardzo podłe potraktowanie kelnera, kuriera, przechodnia. Może to być także np. duża obojętność na chorobę, cierpienie członka rodziny, etc.
• Fałszywa troska - pomimo deklarowanej troski nie idą za nią czyny. Może się to również objawiać tym, że dany człowiek wysłucha drugą osobę, jest niby poruszony, ale już po chwili całkowicie przechodzi w obojętność lub zupełnie odmienny stan emocjonalny.
• Bardzo szybkie planowanie wspólnej przyszłości - wyznania miłości na pierwszym/drugim spotkaniu, szczegółowe planowanie wspólnego życia (ślubu, dzieci, wspólnych wyjazdów) po miesiącu znajomości, to może wydawać się romantyczne, ale jest to także potencjalny sygnał ostrzegawczy. Warto wówczas trochę uważniej przyjrzeć się takiej osobie, zwłaszcza jeśli idzie to w parze z innymi czerwonymi flagami.
• Próby odizolowania Cię od rodziny i przyjaciół - bardzo poważny sygnał ostrzegawczy. Dodam, że w żadnym związku czy zdrowym czy toksycznym nie można do tego dopuścić. To nie tylko zmniejsza szansę na wylądowanie w toksycznej relacji, ale także jeśli już w takiej relacji tkwimy, mamy się do kogo zwrócić o pomoc i wsparcie.
• Postawa typu "zawsze mam rację" - istny geniusz i ekspert w każdej dziedzinie, wydaje mu się, że wszystko wie najlepiej, tak zachowuje się potencjalny narcyz. Jak odróżnić narcyza od zwykłej mądralali? Przede wszystkim narcyz potrafi przyjmować postawę "nie dam ci spokoju dopóki nie przyznasz mi racji". Choćby mówił rzeczy od czapy, a rozmowa dotyczyła przysłowiowej pietruszki, będzie gadał, mącił, przeinaczał, wręcz wymuszał żeby rozmówca odpuścił choćby dla zwykłego spokoju. Narcyzi mają również ogromny problem z przyznaniem się do błędu.
• Impulsywność i nagłe zmiany emocji - wściekłość bez powodu, nagłe wybuchy, a czasem nawet bardzo dziwne przechodzenie z emocji do emocji, np. taka osoba dopiero co była wściekła, a po chwili nagle wydaje się być zupełnie spokojna.
• Zaskakująco nielogiczne zachowania - mówi jedno, robi drugie, potrafi sam sobie zaprzeczyć, masz wrażenie, że widzisz dziecko w ciele dorosłego człowieka. Co więcej normalny człowiek przyłapany na mówieniu nielogicznych rzeczy, czy nielogicznych zachowaniach potrafi to przyjąć do wiadomości. Tymczasem osoby toksyczne w takich sytuacjach odwracają kota ogonem, udają głupiego i twierdzą że zachowują się normalnie.
• Dawanie niewiele od siebie, tylko branie - chociaż osoba toksyczna zaczyna zazwyczaj od bombardowania miłością, to w przypadku gdy nie jest zainteresowana drugą osobą, może próbować na niej żerować, wyciągając korzyści ze znajomości, od siebie nie dając nic lub niewiele. Poza tym tyczy się to także innych toksycznych osób w otoczeniu niż partner, czyli np. współpracowników, sąsiadów, ludzi którzy mają zawsze mnóstwo próśb, ale żeby dać coś od siebie, to już nie za bardzo.
• Sygnały z ciała - ciało może wysyłać sygnały ostrzegawcze, nawet jeśli świadomy umysł jeszcze tego nie widzi. Ten mechanizm może być niestety mylny, tak jak pisałem kiedyś w temacie o zniekształceniach poznawczych, to że odczuwamy jakąś emocję, jeszcze nie znaczy, że prawidłowo oceniliśmy sytuację, np. jeśli odczuwamy wstyd, niekoniecznie oznacza to że zrobiliśmy coś głupiego albo, że ktoś chciał nas zawstydzić. Niemniej jeśli to zdarza się nie tylko epizodycznie, ale regularnie w relacji z drugą osobą i stale odczuwamy dziwny niepokój, ścisk w żołądku, różne bóle psychosomatyczne, to o ile problem nie tkwi w nas (np. nerwica) może to być sygnał ostrzegawczy przed toksykiem. Jest to niepokojące zwłaszcza jeśli przy żadnej innej osobie tak się nie czuliśmy.

W następnej części będzie o wyjściu z toksycznego związku.